Oek De Jong - Pier en oceaan

boeken Donderdag 1 november 2012 - 09u50, door (jm)

Achthonderd pagina's heeft Oek de Jong volgeschreven. Acht jaar heeft hij er over gedaan. Nuttige jaren: 'Pier en oceaan' (Augustus) is een geschenk.

oek de jong

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4

Je zou kunnen zeggen dat de groots opgezette vierde roman van De Jong over Nederland gaat. De vertelling vangt aan in 1952: de Duitsers weg, 'de wereld weer onder het juk van Christus'. Nederland is bedompte grond, een protestantse gevangenis waarin vernedering op zonde rijmt.

Het is een tijd waarin iedereen zichzelf voortdurend observeert, en die observatie vervolgens gedwee tegen de meetlat van de moraal legt. Wanneer 'Pier en oceaan' finisht, in 1971, is Nederland van kleur verschoten. 'Gewoon' is niet langer 'al gek genoeg', seks is uit het donker gehaald, en in de stad ruikt de moderne tijd naar stickies.

Die geschiedenis ként u, maar De Jong maakt zijn vertelling bijzonder door ze op te hangen aan een zorgvuldig gevlochten coming of age: die van Abel, een jongen die zich aan de verstikkende treurnis wil ontworstelen.

Aanvankelijk zoomt De Jong in op Dina, de moeder van Abel. Ze is zwanger, maar worstelt met de naweeën van een onverhoedse seksuele ervaring - ze heeft het bed gedeeld met een vrouw. De ontsnappingsdrang die Abel later zo zal kenmerken, zit ook in haar besloten, maar de tijd beslist er anders over.

Ze verzeilt in een frustrerend huwelijk, en trouwt ook met droefenis en onvervuld verlangen. In het tweede deel zien we Abel opgroeien - van schutterig, met emoties woekerend kind tot roekeloze, openbarstende adolescent die uiteindelijk min of meer zijn plaats vindt.

Het verteltempo is traag, heel traag, maar nooit sukkelig traag - in elke zin vibreert een spanning die noopt tot doorlezen. Lang heb ik gezocht naar de reden waarom ik zo genoot. Want is het genre niet wat ouwelijk? En wat heb ik per slot van rekening met Fries- en Zeeland - de twee regio's waarin het verhaal gedijt - en dat Nederlandse water?

Het enige waar ik op kwam: de forte van 'Pier en Oceaan' is niet de epische alomvattendheid, of de historische nauwkeurigheid, en zelfs niet de uitmuntende sfeerschepping. Het is de zacht aangeblazen empathie waarmee De Jong spreekt, de bedachtzame manier waarop hij zijn lezer richting solidariteit met zijn personages duwt.

Goedmoedigheid, dat is het woord: De Jong is geen toornige god die boven zijn personages hangt. Hij laat ze schitteren in hun weerloosheid.

De tederste passages zijn die waarin De Jong het geroezemoes in de wakker wordende onderbuik van Abel uitspelt Dat weifelende zoeken en tasten, de afschuw, de opwinding: al duizenden keren beschreven, maar De Jong schildert met een penseel met zachte haartjes.

Een lesje? Verandering is mogelijk - in een mensenleven, en in een maatschappij. Maar een mens blijft toch geketend aan zijn tijd en - vooral - zichzelf. Roorda, de grootvader van Abel, een knoestige pater familias, moet het ook vaststellen: 'Er bleef niet veel over van een mens. Hij had ervaring opgedaan, maar wijs was hij niet geworden. Hij moest voortploeteren met degene die hij altijd was geweest.'

 'God zorgt' is het mantra van Dina's vader - Abels andere grootvader. Dat die Ouwe Knakker hemelhoog er maar voor zorgt dat Oek de Jong nog lang mag schrijven.
 

Links

0 reacties

reageer ook 

Reageer ook

Humo login:

(wordt nooit getoond)

Of login met facebook:

Nu in Humo

Jelle Vermeersch

Jeroom gaat internationaal: 'De apen die bij Humo rondlopen, dát blijft mijn familie'

   Maandag 22 december 2014 - 20u30

Humo’s huiscartoonist Jeroom – de vader van probleemkinderen als Ridder Bauknecht, Jos het Debiele Ei, Wouter Beke, Tettenman en Reetman, en tevens de sterker behaarde helft van het duo Snelders-Ouedraogo – heeft een boerenjaar achter de rug: zijn Knuffelbos danste een polonaise van Vlaanderen tot in de States, waar Comedy Central hem een contract aanbood om zijn cartoons te verfilmen. En tussendoor stal hij ook nog eens de harten van vrouwelijk Vlaanderen in ‘De slimste mens ter wereld’. Lees een fragment

Karl Vannieuwkerke & Ivan De Vadder

Karl Vannieuwkerke en Ivan De Vadder: 'Het glas is voor ons allebei halfvol. Als we het samengieten, loopt het zelfs over'

  Maandag 22 december 2014 - 20u30

Dat ze er allebei goed uitzien, ondanks hun ziekte. Blos op de wangen, heldere blik. ‘Ik sta zelfs iets te dik, maar dat hebben de dokters liever dan te mager,’ zegt Ivan De Vadder. Ook Karl Vannieuwkerke is een paar kilo’s te zwaar. Alleen maar méér lichaam om in de strijd te gooien. De kanker die in hun lijven woedt, haalt de krijger in hen boven.  Lees een fragment

@jeroen_maris op twitter

Naar twitter
jeroen_maris profile

jeroen_marisBlijkt dat ik een goedaardig huidflapje bij de anus ben. huidinformatie.be/mariske.html17 hours ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisHeerlijkste ontdekking van het jaar: Jan Mulder is geabonneerd op G&R. http://t.co/jlHUmskWL82 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisMijlemans - Mortier - Van Meir. Tijdloze jongens. #alleenelvis http://t.co/FJ6H270paS3 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisGuy is Marc Mijlemans niet vergeten. #linksonder #alleenelvis3 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisMeer dan veertig jaar Humo. Geniet van je pensioen, Willem van de Fillem! Held. instagram.com/p/wrmr9KihGV/6 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisIk mag naar het verjaardagspartijtje van één van mijn jeugdhelden en heb een kaartje bij. #meuris50 instagram.com/p/wkBfhvihJK/9 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisMinnaars en verliezers in Amsterdam (2). instagram.com/p/wL-bBNChH_/18 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisMinnaars en verliezers in Amsterdam (1). instagram.com/p/wL-TTkihHa/18 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisOlsa Brakel ontvangt Malinwa alsof we Real Madrid zijn. Sowieso dat we eruit liggen straks. #brakvm #decup19 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisJe bent nog altijd niet echt gestorven, Elliott Smith. #liedjesluisteren20 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_maris.@destandaard De foto is niet helemaal duidelijk: welk ras precies?20 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisVooralsnog geen alcoholslot op de lezersrubriek in Humo. instagram.com/p/v00XGQihGn/27 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisParquet Courts (gisteren in de @Botanique) volgens Brigitte: humo.be/concert-review….31 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisParquet Courts speelde in 'Le Grand Journal', en het Franse talkshowpubliek ging helemaal loco: youtube.com/watch?v=aLwyk0….31 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisVandaag bezichtigde ik een appartement met een B-cup. #eneensixpack #eneenacup instagram.com/p/vbIgkOChF6/37 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_maris@dwvdevriese @schwalbekoenig Volgens mij trippel jij weleens naar Westmalle.40 days ago · reply · retweet · favorite

boeken - Archief

Zoeken in boeken:

Reviews per auteur:

boekreviews rss

Toppers

Jouw aanraders

De website van Humo maakt gebruik van cookies.   Meer info   Deze melding niet meer weergeven