Alessandro Baricco - De barbaren

boeken Donderdag 21 januari 2010 - 16u00, door (jm)

'We hebben er in de laatste vijftig jaar allerlei werelden bij gekregen terwijl we onze eigen wereld langzaam aan het verliezen zijn.' Dat zei Cees Nooteboom toen hij de Prijs der Nederlandse Letteren ontving. In zijn dankrede hekelde hij de manier waarop het westerse cultureel erfgoed geëuthanaseerd wordt, met dank aan de vrolijke vrienden commercialisering en debilisering. Het was een mooi, gloedvol pleidooi, straf beargumenteerd, maar er bestaat ook een zinnige tegenstem. Die van Alessandro Baricco in 'De barbaren', bijvoorbeeld.

6225_catalogue_10754_detail.jpg

  • 1
  • 2
  • 3
  • 4
Het betreft een bundeling van stukjes die de Italiaan voor La Repubblica schreef - in haar geheel 'een essay over de komst van de barbaren', maar dan geschreven 'onder de ogen van de lezers, meer gericht op de noodzakelijkheid van het nadenken dan op de behoedzaamheid van het publiceren'.

Baricco gaat na hoe dat nu precies in z'n werk gaat, zo'n inval van barbaren die het hoogstaande, het authentieke en het gecultiveerde uit een maatschappij halen, en drab en drek in de plaats brengen. Toon en woordgebruik ('barbaren') zijn bewust ironisch. Het is 'm Baricco immers vooral te doen om het ontmantelen van het cultuurpessimisme.

Subtiel zet hij de nostalgici in hun hemd die bij al hun gejammer het grotere geheel uit het oog verliezen. Hij haalt het voorbeeld van de stoomlocomotief en de paardenkoets aan: er kan gesomberd worden over het verdwijnen van de charmante viervoeter als courant vervoersmiddel, maar dat is 'het zielsverlies dat onvermijdelijk was om ruim baan te maken voor de ontwikkeling van een energie die naderhand niet meer als een barbaarsheid zou worden beschouwd'.

De originaliteit van zijn onderwerpen (Baricco wijdt onder meer beschouwingen aan de evoluties in de wijn- en voetbalwereld), zijn swingende manier van argumenteren, de nooit geforceerde argeloosheid waarmee hij van McDonald's naar Walter Benjamin en van Italiaans totaalvoetbal naar Beethoven en Bach springt: een plezier om lezen, dit essay.

Maar wat het punt van Baricco nu precies is, wilt u nog weten? Dat nooteboomiaanse alarmkreten een tikkeltje pathetisch zijn. Er bestaat, dixit de auteur, geen brutale botsing van beschavingen - diepgang wordt niet plots vervangen door oppervlakkigheid. Wel is er een permanente mutatie bezig, een verglijden van oude in nieuwe tijden, waarbij beslist moet worden 'wat we van de oude wereld willen meenemen naar de nieuwe wereld'. Een mens moet zorgzaam zijn, niet paniekerig.

0 reacties

reageer ook 

Reageer ook

Humo login:

(wordt nooit getoond)

Of login met facebook:

Deze week in Humo

@jeroen_maris op twitter

Naar twitter
jeroen_maris profile

jeroen_maris'Kom van dat dak af!' Traceurs over #Parkour in #Humo deze week, videospecial op humo.be/actua/136900/p… #turnenmaardancool14 hours ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_maris@brarno Awoert! Je hebt gewoon geluk dat ik geen foursquare gebruik.yesterday · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_maris@duchka Ik vind je schattig als je dt-fouten maakt.yesterday · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_maris@duchka No prob, hoor. Ik wens je een liefdevol huwelijk met hem, en vele socialistische kinderen, en een schattig windmolentje in de tuin!yesterday · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_maris@duchka O god. Duchka toch. Je hebt toch nooit gefantaseerd dat je van amourken amourken deed met een zuchtende en zwetende #VDL onder je?yesterday · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisRT @tompardoen: 'God knijpt, maar hij wurgt niet.' Ik ging op reis en bracht mee: een verhaal over crisis in Spanje. bit.ly/KGnZubyesterday · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_maris@Kroy_Wendy Vind ik 'n vreselijk zinnetje, want meestal slaag ik er dan totaal niet in om een grap te verzinnen, en voel ik me een stomkop.2 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_maris@nikmrx '5:55' is wel mijn favoriete seksplaat.4 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_maris@kirstenlemaire Tien jaar geleden stond ik daar bij! #nogaltijdtrotsop4 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_maris@dwvdevriese Jan toch. Je moet de Knack niet lezen, daarvan krijg je 't aan je prostaat.5 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisBeotiërs anno 2012. Welk boekje zou Wathelet trouwens aan het lezen zijn? youtube.com/watch?v=2cuCZl… #randdebielenindekamer5 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisHa, dat van dat epiloogje vind ik ook. Bespreking van 'De rouille et d'os' met Mmmatthias: humo.be/filmreviews/13… #schoenaerts #cannes20125 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisI agree. RT @VidalKoen: Griekse exit zou één van de grootste vergissingen uit geschiedenis van EU zijn. demorgen.be/dm/nl/2462/Sta…5 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_maris#Snoepje was twaalf in 1991, en luisterde op haar roze walkman naar 'Ten'. Ik was zes en keek naar Samson. #voorallestelaatgeboren #album1006 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisToch een flinke zeven op de PVDD-potentieladder: Amatorski en Intergalactic Lovers. humo.be/actua/136907/r… @amatorski @intlovers #humo6 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisGeorges is definitely het soort jongetje dat ik in de lagere school nooit iets in mijn poëzie liet tekenen. #reyerslaat #leekens8 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_maris@jerrekvm Ben ik mee akkoord, hoor. Ik knapte vooral af op zijn persoonlijkheid en zijn spelstijl. #meerdaaroverbijeenpintje8 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_maris@jerrekvm Dat vond ik net van zijn aanstelling. Twitter jammer genoeg niet geschikt voor uitgebreide argumentatie... #nogeenspintjepakken8 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_maris@brarno Was al een poos bekend, hoor. (Niettemin: fijn!)9 days ago · reply · retweet · favorite

jeroen_maris profile

jeroen_marisJa, dat wordt nog wel wat tussen Aimé en @netskymusic. #reyerslaat9 days ago · reply · retweet · favorite

boekreviews rss

boeken - Archief

Zoeken in boeken:

Reviews per auteur:

Jouw aanraders