Die Paul Auster, woonachtig in een oeuvre dat naast een paar flinke stinkers voornamelijk uit staaltjes van onrustig makend verteltalent bestaat, heeft met 'Onzichtbaar' (De Arbeiderspers) een nieuwe uit, en 't is een góéie nieuwe. Centraal staat Adam Walker, een door literatuur bezeten student die in het New York van 1967 Rudolf Born ontmoet, een Fransman die er aan de universiteit doceert. Born wordt aanvankelijk gepresenteerd als een megalomaan met woeste dromen en aangedikte praatjes, en altijd wel een cheque bij de hand die nonchalant wordt uitgeschreven. Gedekt of ongedekt, malen we niet om - dát type. Al snel wordt Born evenwel aangekleed met mysterie en tot op het eind - hij bepaalt het leven van Walker tot diens laatste ademteug - blijft hij een intrigerende, Gatsby-achtige figuur van wie je nooit echt hoogte krijgt. Walker zelf loopt wél in z'n nakie voorbij de scanner: we zien hem tegelijk angstig en moedig zijn, goedhartig en geil, teer en wrokkig.
Zoals zo vaak is seks de stevige aandrijfriem die het leven naar een hoger toerental pookt. In het eerste deel is er Margot, het liefje van Born, die Walkers paaltje bij puntje laat komen en hem zo de volwassenheid toont: de onzekerheid van een postpuberbestaan verrimpelt in de laffigheid van het grote leven. Later wordt één en ander grimmiger en dubieuzer, wanneer Auster met nauwelijks iets van een blos op de wangen het incestueus gekonkelfoes van Walker en zijn zus in vette doorkijktaal vat. Broer en zus worden dan beschreven als 'twee jonggehuwden gevangen in de greep van een voortdurende, overweldigende wellust - seksbeesten, minnaars, beste vrienden: de twee laatst overgebleven mensen in het universum'. En: 'Zelfs in de greep van de allerdiepste wanhoop is hij bezeten van seks. Seks is de heer en de zaligmaker, de enige verlossing op aarde.' Neen, in pastorijen en kloostercellen schopt deze Auster het niet tot het nachtkastje.
De typische Auster-tics blijven overigens ook in 'Onzichtbaar' behouden. Zo rommelt de auteur duchtig met de structuur van zijn boek - in wezen is het de roman die de stervende Walker in drie delen bezorgt aan Jim, een oude studievriend die in aparte hoofdstukken aan het woord komt. Niet eens zo subtiel speelt Auster ook met de begrippen nabijheid en distantie, door in het eerste deel de ik-vorm te bezigen, in het tweede de jij-vorm, en in het derde de hij-vorm. En uiteraard is de schrijver ook weer zijn belezen zelve: geen Auster zonder druk literair gerefereer en herinneringen aan obscure, uit vergeten archieven opgedolven dichters.
'Want het treurige feit blijft: er is veel meer poëzie dan rechtvaardigheid op de wereld,' staat er ergens. Kan best zijn, maar als die poëzie van Paul Auster komt, en een soeplepel troost biedt, dan hoeft die vaststelling toch niet zó erg gedramatiseerd?
![Aimé Van Hecke: 'Humo heeft afspraak met de 21ste eeuw gemist' [fotospecial]](http://img.humo.be/q90/w148/h148/img_352/352566.jpg)
1 reactie
reageer ookEdwin
Vrijdag 8 april 2011 - 14u58
Wie kan mij vertellen hoe we het einde moeten interpreteren: hoe moeten we de stenenhakkers zien'
Reageer ook