'Ik doe niets. Ik drink.' In het eerste deel draait het allemaal rond Georges, een cartoontekenaar die een hoop demonen te bevechten heeft, en zich aan de groep - zijn gezin, zijn vriendenkring, zijn wereld - probeert te onttrekken. Hij is de 'kleine spaarder van een grote woede'. Dan al, in die eerste pagina's, voel je dat Olyslaegers zijn personage zonder genade de krankzinnigheid in zal drijven.
Die eerste scènes spelen zich nog af in Vlaanderen - we schrijven 1976, en de zomerhitte maakt alles loom en zwaar. Maar al snel verschuift Olyslaegers de actie naar een berg in Spanje, waar een groepje vrienden, inclusief Georges en zijn vrouw Katrien, die hete zomer zal doorbrengen. Het gezelschap geeft zich over aan drank en seksuele escapades, een scrupuleloze decadentie die wel fout móét aflopen. Hoerend en boerend het graf in: de personages van Olyslaegers bevinden zich 'feestend op de rand van iets onherroepelijks'. Een brand op de berg klieft het boek in tweeën - het vuur als cesuur. In het tweede deel kijkt Olyslaegers niet meer door de ogen van Georges, maar exploreert hij de geteisterde zieltjes van zijn andere personages, om uiteindelijk toch weer bij Georges uit te komen. Wat naar buitenkomt: etter en gal. Een ratjetoe van gebeurtenissen legt trauma's, vieze verhalen en donkere kantjes bloot. Sodom en Gomorra op een Spaanse berg: Olyslaegers schuwt geen demon op zijn pad.
Nergens noemt hij de dingen bij naam, maar je merkt dat de schrijver ook uit de zwarte klei van zijn home ground heeft zitten putten. 't Zijn onmiskenbaar rechtse typetjes die hij opvoert, nationalisten met een ranzig kantje. Ach wee, denk je dan, zie ze daar staan aan de rand van dat zwembad in Spanje, hun morsige buiken opbollend boven hun potsierlijke zwembroeken, hun tongen zwaar van de alcohol, hun gedachten donker als een alkoof. Maar let op: dit is geen platvloerse afrekening van een salonintellectueel met zijn land. Want Olyslaegers heeft zijn boek op een universeel plan getild: het gaat over nationalisme tout court, over het sadisme dat in elk wijgevoel ingebakken zit, over de nare uitwasjes van elk soort groepsdenken. En over hoe er in elk van ons een fascistisch korporaaltje schuilt.
Olyslaegers profiteert optimaal van zijn zelfgekozen retraite in het theater: hij trekt een breed-poëtisch register open en zijn dialogen klinken hoogst naturel. Gaandeweg dringt zich zelfs een vergelijking met de meester op: in stijl, thematiek en verhalende kracht is Olyslaegers een waardige bastaardzoon van de grote Claus. 'Wij' is een eivol boek, gelaagd en zwaar op de hand, onthutsend en verdorven: een cadeau aan de Nederlandstalige literatuur.
![Aimé Van Hecke: 'Humo heeft afspraak met de 21ste eeuw gemist' [fotospecial]](http://img.humo.be/q90/w148/h148/img_352/352566.jpg)
0 reacties
reageer ookReageer ook