Sandro Veronesi - Troje brandt

Amper een jaar later heeft Veronesi een opvolger klaar: 'Troje brandt' (Prometheus). Hij flitst de lezer terug naar het Italië van de jaren zestig, naar een vergeten stukje land tussen twee spoorlijnen: de Bouwput. In deze armoedige microkosmos proberen boeven en hoeren, schoffies zonder familie en zonder papieren zich een slinks bestaan bij elkaar te frauderen. Aan de rand van de Bouwput drijft de charismatische vader Spartacus een vondelingenhuis annex missiepost. De roman begint als de twaalfjarige Salvatore de gestrengheid van het vondelingenhuis ontvlucht en in de Bouwput een toevlucht zoekt, pendelt dan goed tweehonderd bladzijden tussen het wedervaren van de in godsdienstwaanzin oplossende vader Spartacus en dat van de in criminaliteit wegzinkende Salvatore, en eindigt met het achter slot en grendel verdwijnen van een protegé van Salvatore in het vondelingenhuis.

Ook in 'Troje brandt' lukt Veronesi de combinatie die 'Kalme chaos' zo indrukwekkend maakte: emotionele en maatschappelijke seismografie gaan schijnbaar moeiteloos hand in hand en schenken de lezer ontroering en inzicht. Veronesi stelt zijn personages danig op de proef, en in die extreme omstandigheden etaleren ze een veelzeggend inkijkje in het fascinerende fenomeen van de mens. Tegelijk schetst Veronesi een kantelmoment in de geschiedenis van Italië. In de jaren zestig veranderde het land, gedreven door het vooruitgangsoptimisme, definitief van aanblik: de katholieke dominantie verkruimelde, de economische boom creëerde schijnbaar onbegrensde mogelijkheden en er ontstond een legioen drop-outs, restafval van het groeikapitalisme - ook de kerk, intussen een reus op lemen voeten, liet hen in de steek.

Zowel de metamorfose van Italië als de gedrevenheid van zijn personages wordt in 'Troje brandt' — nomen est omen — verbeeld door het vuur. De roman bulkt van de vreugdevuren en pyromane festijnen, vlammende kruisen moeten duivels uitdrijven, fabriekjes worden in de fik gejaagd om de verzekeringsmaatschappij op te lichten... U weet wel: de louterende en de destructieve kracht van het vuur, dat de één de mogelijkheid biedt als een feniks te herrijzen en de ander definitief tot stof doet wederkeren. Nu is die veelkoppige metafoor al vaker gebruikt in de literatuur, en bovendien doseert Veronesi niet al te subtiel, maar dat komt ons alleen maar goed uit bij het formuleren van een conclusie: 'Troje brandt' is een roman die méér dan gensters slaat.

• Prometheus: 'Sandro Veronesi'