Bas Haring - Voor een echt succesvol leven

Plato heeft-ie nooit gelezen, maar Haring maakt zijn discipline wél behapbaar voor een breed publiek, dat hij aan het denken zet zoals Jamie Oliver het naar de fornuizen lokt.

'Voor een echt succesvol leven' (Houtekiet), zijn jongste worp, gaat onze zieke obsessie met succes te lijf. 'We willen allemaal naar de top,' stelt de schrijver vast. 'Maar waarom? Wat héb je daar uiteindelijk aan? En sta je eigenlijk wel zelf aan het roer van je dromen?' Hamvragen die hij beantwoordt door, Darwin achterna, te vertrekken van een oerkwestie: 'Waarom zijn sommige zaken goed in overleven en andere gedoemd om te verdwijnen?' Haring staat stil bij mooie dingen die schielijk ten onder gaan (de dodo, de provo's, de banketbakker om de hoek) en minder ideale dingen die blijven voortbestaan. Succes is zo'n hardnekkig idee. Haring verklaart het biologisch - de struggle for life - en mechanistisch: als elkaars marionetten houden we een machinerie in stand die niet altijd het beste met ons voorheeft.

'Voor een echt succesvol leven' lijkt wel op maat van veertienjarigen geschreven, en da's een compliment: Haring redeneert stapsgewijs, helder en beknopt, met anekdotes, voorbeelden, vergelijkingen en herhalingen à gogo. Hij observeert, provoceert, deinst er niet voor terug om kort door de bocht te gaan en is niet bang om er pijnlijk uit te vliegen ('Ik wil winnen omdat ik niet kan willen verliezen').

Uit de bocht gaan doet Haring helaas ook in het zicht van de meet. Dat hij pleit voor een lekker ónsuccesvol leven, weg van het Grote Opjutten, daar is niets mis mee - wel integendeel. Maar is het niet simplistisch om, na een haast somber stemmend bewijs van het tegendeel, de indruk te wekken dat je daarvoor zomaar kan kiezen? Zo miskent Haring dat de mens een sociaal wezen is. En dat het met succes is zoals met de liefde: de knapste koppen kunnen je haarfijn uitleggen hoe en waarom, en toch ga je de volgende keer geheid weer voor de bijl.

• RVU - Haring