Janet Fitch - Portret in zwart

Zowel in die debuutroman als in haar tweede, 'Portret in zwart' (De Bezige Bij), laat Fitch een eenzame moeder tot het uiterste gaan om de broze persoonlijkheid van haar enige kind te kraken. Een mens vraagt zich af hoe geflipt de mama van de schrijfster zélf niet moet zijn, maar dit geheel ter zijde.

In 'Portret in zwart' is de dominante moederfiguur de succesvolle pianiste Meredith. Nadat haar vader zich van het leven heeft beroofd en haar man het op een lopen heeft gezet, klampt ze zich vast aan haar getalenteerde superzoon Michael. Toch keert ook hij haar de rug toe, of probeert dat althans. Hij zet zijn studie stop, gaat schilderen en begint iets met de punkster Josie.

Wanneer Michael zich in een motelkamer een kogel door het hoofd schiet, laat Josie zich aanvankelijk meeslepen door verdriet. (Tussen haakjes: de roman speelt zich af in LA in 1980, een stad die rouwt om de dood van John Lennon; 'Portret in zwart' is geïnspireerd op 'Paint It, Black' van The Stones.) In haar zoektocht naar troost belandt ze uiteindelijk bij Meredith. Die veracht en beschuldigt het lief van haar overleden oogappel, maar heeft haar evengoed nodig. Het gedeelde verlies verbindt de twee vrouwen, ondanks de hemelsbrede verschillen tussen hen. Die spanning stuwt de roman vooruit, en zorgt ervoor dat het verhaal behendig langs de clichés laveert: het arme maar wijze meisje, de gekwelde artistieke ziel, het gedoemde talent, de Freudiaanse moeder-zoonrelatie. Ondanks sluimerend melodrama blijft 'Portret in zwart' meeslepend. Een tearjerker om u tegen te zeggen.