Robert Hughes - De zeven levens van Rome

Bestond er voor een stadswandelaar een groter genoegen dan op een warme oktoberdag door de tuin van het Hospital de Sant Pau te slenteren? Zeker wel: eerst het prachtige Barcelona-boek van Robert Hughes lezen en dan opnieuw langs diezelfde plekken lopen.

En nu bezorgt Hughes ons een gids voor die andere stad die hem als twintiger in haar ban kreeg: Rome. Was Barcelona een aantrekkelijke onbekende van wie hij de sluimerende geheimen wilde blootleggen, dan is Rome de verpletterend massieve 'eeuwige stad', waar zoveel verhalen over bestaan dat hij er in 'De zeven levens van Rome' (De Arbeiderspers) nog maar weinig aan kan toevoegen. Van Romulus en Remus tot Silvio Berlusconi.

Maar wat Hughes vooral boeit zijn de gebouwen, schilderijen en beeldhouwwerken die het gerommel van de Romeinse geschiedenis overleefd hebben. Dit boek lees je met Wikipedia binnen handbereik: Hughes beschrijft het ene meesterwerk na het andere, maar zijn uitgever is helaas heel karig geweest met illustraties.

Robert Hughes kan geweldig bewonderen, zoals het een goed kunstcriticus betaamt, maar in zijn enthousiasme voor de grote klassieke kunstenaars verliest hij soms zijn hoofdpersonage, Rome zelf, uit het oog en wordt zijn stadsbiografie gewoon een pittige, persoonlijke cursus kunstgeschiedenis.

Pas helemaal op het einde rijst de stad Rome weer in haar volle gedaante op. En wel op een heel paradoxale manier: Robert Hughes houdt niet van het moderne Rome en de man die ons bijna 500 bladzijden lang warm heeft gemaakt voor alle schatten die er te bewonderen zijn, raadt ons net niet af om er naartoe te gaan.

De oorzaak voor zijn somberheid: de ondraaglijke druk van het massatoerisme, dat van de Sixtijnse Kapel een goedgevuld sardineblik heeft gemaakt.

Maar ook de afgrondelijke vulgariteit van het Berlusconi-tijdperk doet hem gruwen.

'Italianen / Schone schoenen / Zeer veel stijl / Maar geen caruur!'

• De Arbeiderspers