22 mei

Hij verzeilt in een grauwe achterbuurt, waar sombere gestalten – geesten? - hem aanklampen en ter verantwoording roepen. Had hij die jongen met die verdachte rugzak dan niet opgemerkt? Waarom heeft hij niet gehandeld? Hij is toch de veiligheidsagent? Af en toe wervelt er een mysterieuze wind om hem heen, alsof hij zich nog steeds in de ontploffingsgolf bevindt. Tiens: speelde Louwyck in 'Any Way the Wind Blows' niet de rol van Windman?

Beschermende kledij dragen heeft geen zin: de fall-out van '22 mei' krijgt je (tenzij je van steen bent) onherroepelijk te pakken. Nu hij het holle nihilisme van 'Ex drummer' (misschien was die film wel een noodzakelijk kwaad) van zich heeft afgeschud, blijkt Mortier wel degelijk in staat tot het maken van krachtige, gevoelige, oprecht ontroerende cinema.

Vanaf de eerste scène – een geweldige, van grote bravoure getuigende, bijna vijf minuten durende travelling – dompelt de cineast je onder in een vreemd resonerende atmosfeer. De meeste acteurs (onder wie een verrassend aangrijpende Gunter Lamoot) praten met een vuistdik West-Vlaams accent, maar de mistroostige, niet nader genoemde metropool waar het verhaal zich afspeelt is een bevreemdende ineenvloeiing van locaties in Brussel, Luik en Rotterdam.

Het resultaat is dat je je even verdwaald en verdoold voelt als het hoofdpersonage - alsof de schok van de explosie de realiteit lichtjes uit z'n hengsels heeft gelicht. De emoties van de slachtoffers worden er niet minder tastbaar om – de hele film drijft op een grondig besef van verlies.

Mortiers surrealistische, bijna experimentele aanpak hangt soms aan een zijden draadje. Sommige dialogen klinken nogal gezwollen; de beweegredenen van de zelfmoordterrorist zijn vrij flauw; en de (nochtans erg knappe) slotbeelden doen wel héél sterk denken aan de in slowmotion uiteenspattende ijskasten uit Antonioni's 'Zabriskie Point' (nou ja, er zijn slechtere referenties denkbaar).

Maar als de stofwolken zijn gaan liggen, blijf je achter in een staat van pure ontroering. U zult het wel merken op het moment dat u de bioscoop verlaat: de stad zal een beetje vreemd aanvoelen, een beetje onwezenlijk. En u zult zin hebben om iemand vast te pakken en te knuffelen. Pak desnoods een straatkat vast!

Bekijk de trailer:

• Facebook: 22 mei
• Youtube: 22 Mei