Sicko

In zijn typische stijl (soms onbehouwen, vaak grappig en aldoor hoogst entertainend) laat de bebaarde kwelduivel van het Amerikaanse establishment zien dat je in de US of A maar beter gezond kunt blijven: ziekteverzekeraars zullen tot het uiterste gaan om je doktersrekeningen door je neus te boren, zelfs al staan er levens en/of ledematen op het spel.

Ter illustratie laat Moore eerst enkele gewone Amerikanen aan het woord die dáchten dat ze met hun peperdure ziekteverzekering safe zaten, en u weze gewaarschuwd: hun kafkaiaanse horrorverhalen overtreffen elke verbeelding. Een man wiens vingers werden afgerukt door een zaagmachine kreeg van de chirurg doodleuk te horen dat het 'twaalfduizend dollar zal kosten om uw ringvinger opnieuw aan te naaien, en zesduizend dollar voor uw middelvinger' (Moore: 'Romantische ziel als hij is, koos Rick voor zijn ringvinger). Een vrouw rouwt om haar echtgenoot die stierf omdat - what the fuck?! - de verzekeraar de levensreddende beenmergtransplantatie niet wilde betalen. Hun aangrijpende getuigenissen zet Moore vervolgens kracht bij met een reeks ontluisterende bekentenissen van insiders. Een dame die vroeger aan de bak kwam bij een verzekeringsmaatschappij geeft ruiterlijk toe dat het haar taak was om - in ruil voor een flinke eindejaarsbonus - zoveel mogelijk patiënten wandelen te sturen, want ja: hoe meer de maatschappij moest afdokken, hoe kleiner de winst.

Tot dat moment laat 'Sicko' zich bekijken als een kraakheldere en behoorlijk schokkende analyse van een ronduit pervers systeem, maar Moore zou zijn ongenuanceerde zelf niet zijn als hij hier en daar niet een beetje over de schreef ging. Zijn pogingen om Canada, Engeland, Frankrijk en Cuba af te schilderen als medische paradijzen waar de rolpleisters, koortspoeders en wonderbalsems gratis uit de lucht komen dwarrelen vonden wij flink bij de baard getrokken, al heeft hij waarschijnlijk wel gelijk wanneer hij stelt dat die scènes in eerste instantie dienen om aan de Amerikanen zélf duidelijk te maken dat het ook ánders kan (zie het interview met de cineast in de Humo van vorige week).

De journalistieke aanpak van Michael Moore zal wel tot het einde der tijden voer voor discussie blijven - er kan geen traan rollen of zijn camera zoomt in - maar op de kern van zijn betoog - 'Hey, mensen, de Amerikaanse gezondheidszorg suckt!' - valt deze keer volgens onze bescheiden mening bitter weinig af te dingen. Wij, Vlaamse kijkertjes, kunnen 'Sicko' eigenlijk nog het best beschouwen als een roodgloeiende verwittiging-uit-de-hel: ook bij ons lopen immers een hoop lieden rond (apostelen van de vrije markt, magnaten uit de farmaceutische industrie, Oostendse brulboeien) die met het misselijke idee spelen om onze gezondheidszorg volledig in handen van de privésector te geven. We zouden zeggen: toon die sicko's uw middelvinger, nu hij er nog aanhangt.

• Sicko - official site
• Apple trailers: 'Sicko'
• Michael Moore - official site