Dossier Tieners en Cyberseks: is uw kind ook zo'n viespeuk?

De generatie tussen 12 en 18 pikt er gretig op in, zo blijkt uit de eerste onderzoeken. Hoe doen ze het? Wanneer, wat en met wie? En wat denken hun ouders ervan? Vragen waar Erika Frans het prikkelende antwoord op weet. Frans, gezondheidspsychologe, is als expert inzake seksueel misbruik van jongeren verbonden aan Sensoa, het Vlaams service- en expertisecentrum voor seksuele gezondheid.

"'Het internet is een grote speeltuin zonder toezicht. En er lopen véél hitsige mannetjes rond'"

ERIKA FRANS « De laatste drie, vier jaar neemt internetseks een hoge vlucht. Dat merk je bijvoorbeeld aan de explosieve groei van het aantal dating- en chatsites. MySpace heeft wereldwijd al honderd miljoen leden, die allemaal hun profiel online hebben gezet. Nederlandstalige sites als Sugababes of Partypeeps hebben elk meer dan driehonderdduizend leden. En dat zijn nog maar een paar van de talloze sites.»

FRANS « Nee, maar ze trekken wel zeer veel jongeren aan. Er zijn ook steeds meer sites - zoals Redbox - die zich specifiek op jongeren richten.

» Volwassenen gebruiken het internet vooral om informatie te zoeken of uit te wisselen, jongeren gebruiken het om ervaringen op te doen. Grof samengevat: volwassenen willen leren, jongeren willen léven op het net. In enquêtes geven ze zelf aan dat ze gemiddeld dertien uur per week doorbrengen op bijvoorbeeld MSN.»

FRANS « Op zich niets, alleen bestaan er nauwelijks drempels om dat virtuele leven binnen te stappen. Daardoor geven jongeren in die profielen veel meer over zichzelf prijs dan ze pakweg op café zouden doen.»

FRANS « Ja. Het gaat van relatief onnozele dingen - hun lievelingssnoepjes, hun favoriete muziek - tot zeer intieme informatie, zoals wanneer en hoe ze de eerste keer seks hebben gehad, of waar ze op kicken. Heel wat jongeren gaan ervan uit dat ze die informatie alleen delen met het beperkte vriendenclubje in de chatbox, en vergeten dat zowat iedereen kan meelezen. Ze beseffen ook veel te weinig wat er allemaal jarenlang bewaard blijft. Stel dat je een paar jaar later ergens gaat solliciteren en je toekomstige baas googlet een paar van je oude chatsessies te voorschijn...

» Door de lage drempel durven jongeren ook vragen te stellen die ze anders nooit hardop zouden uitspreken. Een jongen die een meisje leert kennen op café, zal haar niet meteen vragen of hij haar borsten eens mag zien; op chatsites kan dat wél. Nu kan het wel positief zijn om wat minder geremd te zijn, maar sommige cijfers zijn toch schrikwekkend.»

FRANS « Er is onlangs een studie over jongeren en seks op het internet verschenen waaraan elfduizend Nederlandse tieners van twaalf tot achttien hebben meegewerkt. En reken maar dat de resultaten evengoed voor Vlaamse jongeren gelden. Bleek dat 82% van de meisjes en 72% van de jongens het voorbije jaar op het net naar eigen zeggen met seksueel getinte vragen is geconfronteerd. 40% van de jongens en 57% van de meisjes heeft de vraag gekregen om wat kleren uit te trekken voor de webcam of iets seksueels te doen. De bloteborstenvraag, en of ze het al eens gedaan hebben, zijn echte klassiekers in chatrooms.»

FRANS « Nee, maar dat is net het punt. Je moet al behoorlijk weerbaar zijn om dan niet te antwoorden, of de vraagsteller te blokkeren.

» Er is wel een opvallend verschil tussen jongens en meisjes. 62% van de meisjes zegt dat ze die intieme vragen vervelend vinden, bij de jongens is dat maar 13%. De overgrote meerderheid van de jongens noemt het zelfs 'leuk'. Bijna driekwart van de jongens geeft ook antwoord op zulke vragen; bij de meisjes is dat maar een derde.»