Dossier Cannabis (1): heeft het gedoogbeleid gefaald?

© Kamagurka

Vorige vrijdag kwamen in Almere dertig Nederlandse burgemeesters samen voor een 'nationale wiettop'. Gespreksthema: moet er een eind komen aan het gedoogbeleid voor softdrugs? Nu al sluiten meer en meer coffeeshops op gemeentelijk bevel de deuren - in Roosendaal en Bergen-op-Zoom, vlak over de grens, moeten ze binnenkort allemaal dicht, en vorige week nog raakte bekend dat 43 Amsterdamse coffeeshops de deuren moeten sluiten omdat ze te dicht bij scholen liggen. Begin november pleitte de fractievoorzitter van het rechts-christelijke CDA, de grootste regeringspartij, zelfs voor een gedwongen sluiting van álle zevenhonderd Hollandse coffeeshops. Het was voorpaginanieuws in de Nederlandse én de Vlaamse pers.

"'Misschien moet de overheid de handel in softdrugs organiseren'"

Het gedoogbeleid ligt onder vuur om twee redenen. De handel in softdrugs komt steeds meer in handen van de georganiseerde misdaad, en de coffeeshops lokken miljoenen buitenlandse drugstoeristen, onder wie erg veel Belgen, die voor een hoop ellende zorgen: parkeeroverlast, straatcriminaliteit, vandalisme, gevelgezeik. De gemeentebesturen uit de grensstreek, de Maastrichtse burgemeester Gerd Leers voorop, willen de coffeeshops op z'n minst naar de stadsrand verbannen - waardoor hun Belgische collega's dan weer mopperen dat de Hollanders hun problemen op hén afschuiven.

Toch lijkt het erop dat er een potje paniekvoetbal wordt gespeeld. Humo praatte met verschillende insiders, en zij hebben een dubbele boodschap: de overlast moet worden aangepakt, maar het Nederlandse gedoogbeleid wérkt. En: België zou er beter een voorbeeld aan nemen.

Eén op vier

Eerst even wat cijfers. Het EWDD, het Europees waarnemingscentrum voor drugs en drugsverslaving, schat in zijn jaarverslag van 2008 dat minimaal 71 miljoen Europeanen ooit cannabis hebben gebruikt. Dat is 22 procent van de volwassen bevolking, bijna één op vier. En ook al lijkt cannabis de laatste jaren wat aan populariteit in te boeten - de jeugd rookt minder tabak en bijgevolg ook minder hasj en marihuana - toch heeft het als meest gebruikte drug een straat voorsprong op de rest: cocaïne telt 12 miljoen gebruikers, amfetamines 11 miljoen, xtc 9 miljoen.

Hoe zit het bij ons? Volgens het jaarverslag over 2007 van het Reitox National Focal Point on Drugs, de Belgische poot van het EWDD, heeft 13 procent van de Belgen ooit cannabis gebruikt. Bij jongeren van 15 tot 24 loopt dat op tot 25 procent - en ze beginnen er steeds vaker al op hun dertiende mee, schreven de kranten vorige week nog. Toch ligt dat cijfer een fors stuk onder het Europese gemiddelde. Alleen Portugal, waar drugs uit het strafrecht zijn gehaald, en Griekenland hebben nog minder zelfverklaarde cannabisgebruikers. De 'toplanden' zijn Denemarken (37 procent) en Frankrijk (31 procent, ondanks de strenge wetgeving en de nultolerantie daar). Ze worden gevolgd door het Verenigd Koninkrijk (30%), Spanje en Italië (29%), Duitsland (25%), Nederland (23%) en het anders zo burgerlijke Oostenrijk (20%).

De grootste Europese cannabisproducent is Nederland: 22 procent van alle cannabisproducten komt daar vandaan. Dan hebben we het zowel over hasjiesj of hasj (een teerachtig preparaat bereid uit de hars van de hennepvarianten Cannabis sativa en Cannabis indica) als over marihuana of (neder-)wiet: de verknipte bloemtoppen of zaaddozen van - bij voorkeur - niet-bevruchte vrouwelijke cannabisplanten (botanici zeggen: sensemilla).

(rs)

U vindt het volledige artikel vanaf dinsdag 25 november in Humo 3560

Volgende week
Wie heeft de achterdeur laten openstaan?

10 Tips om Natuurlijk Stoned te worden

U kunt natuurlijk ook gewoon thuisblijven en daar zo high als een vlieger worden: lees de '10 tips om natuurlijk stoned te worden' uit Humo 2815 van 18 augustus 1994 in Het Gat van de Wereld. Onze tijd vooruit: u zegt het.

Naar de 10 Tips om Natuurlijk Stoned te worden »