Humo sprak met Johan Vande Lanotte

© Marco Mertens

Het volledige interview leest u vanaf dinsdag 30 december in Humo 3565.

"'Nog slechter dan deze regering kán niet'"

Enkele uitspraken van Vande Lanotte

• «Als eerste minister zie ik 'm toch niet meer terugkomen. Dat is ook niet waarvoor hij het meest geschikt is. Ik denk dat hij beter zou zijn als vakminister. Als premier moet je sterk proactief communiceren met iedereen in je regering: vóór er zich een probleem voordoet, dus. Niet iedereen heeft dat in de vingers, en Leterme zeker niet.»

• «Het liep meteen fout toen hij na de verkiezingen van 10 juni 2007 niet onmiddellijk stopte met zijn verkiezingsretoriek. Zijn slogantaal van vóór de verkiezingen zou ik ook al niet hebben gebruikt, maar vanaf 11 juni had hij sowieso moeten dimmen, en dat heeft hij niet gedaan. Integendeel. Dat heeft veel wantrouwen gecreëerd.»

• «Hij heeft het incident rond de scheiding der machten compleet fout ingeschat. Voor de Kamer heeft hij voorgelezen uit die brief waarin hij opsomde wie van zijn kabinet met wie contact heeft gehad in de zaak-Fortis: daarin staat letterlijk dat zijn kabinetschef 'weet en begrijpt' dat Jan De Groof hem informatie doorgaf van zijn vrouw (Christine Schurmans, red.), terwijl zij toch één van de drie rechters van het hof van beroep was waar over Fortis werd beslist. En toch bleef de kabinetschef verder praten met Jan De Groof. Bij dat eerste telefoontje had hij moeten zeggen: 'Ik wil dit niet horen.'»

• «De rechter van CVP-signatuur vertelt aan haar man van CVP-signatuur hoe het proces verloopt, en die vertelt het aan het kabinet van de CVP-minister. En tussen neus en lippen meldt hij ook dat zijn vrouw wel goed zou zitten in dit of dat comité. Daar vindt men bij de CD&V blijkbaar niks verkeerd aan, want: de minister heeft toch niet naar de rechter gebeld om te zeggen wat ze moest doen of beslissen? Dat zou er verdorie nog aan mankeren! Dat men daar zo losjes over praat, geeft een mentaliteit weer, zo van: onder elkaar mogen we daar wel eens over klappen, want wij zijn tenslotte bezig met het algemeen belang. Vréémd, hè?»

• «Mensen die de zogenaamde raison d'état boven fundamentele beginselen als de scheiding der machten en mensenrechten stelden, hebben in het verleden de gruwelijkste misdaden begaan. Dat loopt verkeerd af. Altijd! Als de Fortis-zaak van zo'n immens belang is, dan had de regering die gewoon van de eerste keer góéd moeten oplossen. Nu hebben ze het dossier op een gebrekkige manier proberen op te lossen, en het hof van beroep heeft hen teruggefloten. Als ze het daar niet mee eens zijn, moeten ze in Cassatie gaan: daar dient dat hof voor.»

• «We gaan alleen niet meespelen in een circusvertoning met een regering waar een schandaalgeur aan kleeft. Een regering met Leterme, Vandeurzen en Reynders kan voor ons niet. Als ze door de onderzoekscommissie vrijgepleit worden: oké, geen probleem. Hetzelfde voor minister Dewael, zolang niet uitgeklaard is welke rol zijn kabinet in het politiedossier heeft gespeeld.»

• «Ik zal zelfs meer zeggen: als het resultaat van die samenvallende verkiezingen in 2009 zou zijn dat de SP.A nog eens vier jaar in de oppositie verdwijnt, dan is dat maar zo. Als politicus zou ik dat uiteraard erg jammer vinden, maar als democraat en burger van dit land niet. Mijn partij heeft twintig jaar meegedraaid op regeringsniveau, en ik heb geen zin om deze coalitie onze verwezenlijkingen de volgende tweeënhalf jaar helemaal te laten verkwanselen. Als er nu niet razendsnel wordt ingegrepen, zullen in 2011 draconische besparingsplannen moeten worden doorgedrukt zoals in de jaren tachtig. Dat wil ik niet nog eens meemaken.»

• «Er is voor de zoveelste keer gewoon ruzie tussen Open VLD en de CD&V. Ze vertrouwen elkaar voor geen meter. Als de liberalen een paar uur lang niet weten met wie de CD&V-top praat, breekt er al paniek uit. De CD&V en Open VLD doen me denken aan een koppel waarvan de man een paar uur lang zijn vrouw niet kan bereiken op haar gsm en meteen denkt dat ze met iemand anders de koffer is ingedoken. Misschien was de batterij gewoon leeg? (lacht) Het onderlinge wantrouwen valt nauwelijks te overschatten. Binnen Open VLD speelt dan ook nog eens de eventuele terugkeer van Verhofstadt. Sommige liberalen zien dat ab-so-luut niet zitten. Onlangs hoorde ik De Gucht met tremolo in de stem verklaren dat hij heel gelukkig zou zijn met een terugkeer van Verhofstadt, maar dat dat in de gegeven omstandigheden helaas niet mogelijk is: dan weet ik het wel. Ik moest bijna een traan wegpinken bij die liefdesverklaring. Wilfried Martens dient gewoon om de ruzies en het wantrouwen in de meerderheid aan het gezicht te onttrekken.»