De vergeten vliegramp in Sake-Masisi: de documenten

humo-archief Dinsdag 13 juli 2010 - 12u30, door (rw)

Deze week vindt u in Humo het verhaal van toestel CP-36, het transportvliegtuig van de luchtmacht dat crashte in Sake-Masisi op 19 juli 1960. Het was op weg naar het vliegveld van Bunia, en had voornamelijk dienstplichtigen van de Vliegveld Verdedigingseenheden (VVE) van Kleine Brogel en Brustem aan boord.

20574_crash-MM-186.jpg© Marco Mertens

In principe kunnen miliciens alleen op buitenlandse missie gestuurd worden als het land in staat van oorlog is, of wanneer ze zich als vrijwilliger opgeven om op missie te vertrekken - en precies daarover gingen al snel geruchten rond: de jongens aan boord van de CP-36 zouden niet vrijwillig op buitenlandse missie gegaan zijn, maar gedwongen zijn door hun overste(n).

De geruchten waren blijkbaar zo hardnekkig dat toenmalig senator Maurits Van Haegendoren (VU) zich in oktober 1970, tien jaar na de crash, genoodzaakt zag tekst en uitleg te vragen bij minister van staat P.W. Segers (CVP). In zijn antwoord verklaart die dat er niks aan de hand is met de missie: de jongens wisten dat ze de missie konden weigeren, en hadden allemaal een verklaring ondertekend. Enkele pas opgedoken documenten uit het archief van Van Haegendoren spreken dat tegen: uit drie brieven blijkt dat de miliciens wel degelijk gedwongen werden om op missie te vertrekken.

Op 13 juli 1960 schrijft Jozef Holsbeek een brief naar zijn ouders, waarin hij duidelijk maakt dat hij geen zin heeft om naar Congo te vertrekken:

Beste ouders,
tante broer en zusters,
Maar vlug een briefje naar huis want wij moeten naar de Congo. Maandag hebben ze vrijwilligers gevraagd voor naar de Kongo te gaan en er waren er 5 (...). Dinsdag morgen moesten wij allemaal in onderzoek bij de dokter gaan voor naar de Kongo te gaan. Maar wij komen toch nog naar huis voor we naar de Kongo gaan. (...)
Moogen of niet moogen, wij moeten gaan de Kapitijne zegte dat wij allemaal moeten gaan en daar is niets aan te doen
. En dan nog de beste groeten en kussen van uw zoone, Holsbeek Jozef.'

Jozef Holsbeek (19 jaar) overleefde de crash niet. Ook zijn leeftijdgenoot Omer Lemmens  was niet happig op de buitenlandse missie, blijkt uit een brief van een familielid:

''s Avonds vertelde Omer dan dat hij naar Kongo moest. Dat was voor hem een afschrikwekkend bevel en vooral dat vliegtuig! Waarom moest hij naar Kongo! 'Ze' hadden in Kleine Brogel gezegd dat het moest, en daar was niets aan te doen.'

En dan is er nog een brief van de vader van Frans Van den Bossche (zie het interview met de man in Humo deze week), die een brief schrijft naar de familie van een overleden milicien:

'(...) uw broeder zal zich in hetzelfde geval bevonden hebben als onze jongen en de anderen welke zeggen niet getekend te hebben, dus verplicht (onleesbaar) dat zegt mijn zoon en ook de andere jongens die daar zijn. Ze hebben wel een paspoort moeten tekenen voor Congo die ze kregen voor hun vertrek in Brussel maar dat is toch niet tekenen als vrijwilliger, zegt hij.

De stemming was bij allen hetzelfde namelijk: gelaten in hun lot. Ze konden toch niet anders.'

Humo 3645 13/07/2010

Verschenen in:

HUMO van dinsdag 13 juli

Nr. 3645

Neem een abonnement

3 reacties

reageer ook 

Zaterdag 14 augustus 2010 - 11u45

JP

Yep, klopt. Er is een wezenlijk verschil tussen beroepsmilitairen en miliciens. Een beroeps tekent bij aanvang van zijn carrière, miliciens moeten inderdaad een document ondertekenen, zodat ze vrijwillig op buitenlandse zending worden gestuurt. Maar in dit geval heeft geen enkele milicien zo een document ondertekend.

 

Vrijdag 13 augustus 2010 - 21u06

BD

Ook in 1986 moesten de mensen van de zeemacht een document ondertekenen om naar Somalië te mogen vertrekken. Daar waren ook heel wat miliciens bij. Ikzelf heb nooit dat document willen tekenen. Mijn motivatie was dat ik in 1975 als beroepsmilitair een contract had ondertekend en dat ik dus naar Somalië zou vertrekken als ik het bevel daartoe kreeg. Ik ben nooit moeten vertrekken.

 

Dinsdag 13 juli 2010 - 21u01

JP

In zeven haasten hebben ze op de Luchtcomponent van mil.be een artikeltje gaan plaatsen over Sake-Masisi. Wat een eerbetoon !!!! Niets had beter geweest dan dat. JP.

 

Reageer ook

Humo login:

(wordt nooit getoond)

Of login met facebook:

Deze week in Humo

abo button

@rafweverbergh op twitter

Naar twitter
rafweverbergh profile

rafweverberghA123 zit in zwaar weer: de hype rond cleantech en batterijtechnologie zal weer een knauw krijgen. ow.ly/b93ngyesterday · reply · retweet · favorite

rafweverbergh profile

rafweverberghDevice may inject a variety of drugs without using needles ow.ly/b8Ys8yesterday · reply · retweet · favorite

rafweverbergh profile

rafweverberghSneak preview: de one percent spreekt, volgende week in @Humo #1pct http://t.co/M6pBkE6Nyesterday · reply · retweet · favorite

rafweverbergh profile

rafweverbergh@SvenSpoormakers op mijn brommer is dat moeilijkyesterday · reply · retweet · favorite

rafweverbergh profile

rafweverbergh@SvenSpoormakers laat je gaan, sven; tegen 12u30?yesterday · reply · retweet · favorite

rafweverbergh profile

rafweverberghDaniël Waldenström voorspelde het al in @Humo deze week: er komt neerwaartse druk op toplonen. De one percent moet inleveren. #1pctyesterday · reply · retweet · favorite

rafweverbergh profile

rafweverbergh@cvanrhijn ik heb op jullie site vruchteloos gezocht naar een plek waar ik alle foto's van Michiel in Japan kan bekijken?yesterday · reply · retweet · favorite

rafweverbergh profile

rafweverberghSave the date: 10 juni grote picknick op Anspachlaan, voor de beurs. Een stad hoeft geen snelweg door het hart. #reclaimthestreetyesterday · reply · retweet · favorite

rafweverbergh profile

rafweverberghPeer reviewed video: interessant idee om het makkelijker te maken om experimenten succesvol te reproduceren. #science ow.ly/b7O0kyesterday · reply · retweet · favorite

rafweverbergh profile

rafweverberghApple na Jobs: 2000 MBA's op loonlijst. De helft daarvan is minder dan 2 jaar bij Apple. tech.fortune.cnn.com/2012/05/24/app…yesterday · reply · retweet · favorite

rafweverbergh profile

rafweverbergh@BrakkeBrut @Hilket @gdcoster @brarno @lenaertst ik zou het toch graag van de man zelf horen voor ik mijn agenda blokkeer...yesterday · reply · retweet · favorite

rafweverbergh profile

rafweverbergh@gdcoster @brarno @lenaertst ik volg met spanning, maar zeg hem dat hij op "Tweet" moet duwen om iets tegen zijn volgers te zeggenyesterday · reply · retweet · favorite

rafweverbergh profile

rafweverbergh@RolandLegrand en 't is mooi weer vandaag, zet dat ook in je chat, anders wordt 't wel erg somber, Roland :)2 days ago · reply · retweet · favorite

rafweverbergh profile

rafweverbergh@fdgraeve toen ik doorging, zo'n 30 min geleden.2 days ago · reply · retweet · favorite

rafweverbergh profile

rafweverbergh@jdceulaer halve week te vroeg voor je column! ;)2 days ago · reply · retweet · favorite

rafweverbergh profile

rafweverberghRolling Stone brengt een eerbetoon aan Beastie Boy Adam Yauch. ow.ly/b5RD5 #ill3 days ago · reply · retweet · favorite

promobtn ipad

Vorige HUMO's

Cover 3742 22/05/2012Cover 3741 15/05/2012Cover 3740 08/05/2012Cover 3739 30/04/2012Cover 3738 24/04/2012Cover 3737 17/04/2012

Schrijf je in op Humo's wekelijkse nieuwsbrief!

Wil je als eerste op de hoogte zijn
van wat er leeft op Humo.be?
Vul hier je e-mailadres in:

Jouw aanraders