Nemen wij afscheid van het peloton: het einde van 'De Ronde'

Afijn, ontknopingen: volgens een voorzichtige schatting ligt een klein dozijn verhaallijnen op een al dan niet bevredigende conclusie te wachten, al kan dat gerust ook het dubbele zijn. Bij wijze van opmaat spraken we met vier 'Ronde'-acteurs die - het zijn er ook zovéél! - tot nu toe enigszins onderbelicht bleven.

Johan Heldenbergh: 'Aardappel in mijn gat'

Het meest opvallende personage in 'De Ronde', als we Chris Willemsen even over het hoofd zien tenminste, is de door Johan Heldenbergh vertolkte 'verontruste burger' Peter Willemyns: een rechts-extremist van het soort waarmee het Vlaams Belang tegenwoordig niet meer durft uit te pakken wegens net iets te radicaal om nog fatsoenlijk over te komen, en behept met een funny walk die niet zou hebben misstaan in de Ministry of Silly Walks-sketch van Monty Python.

Johan Heldenbergh «Dat loopje is eigenlijk vanzelf ontstaan. Memesis, heet zoiets technisch: net zoals je automatisch je ogen dichtknijpt wanneer je aan de smaak van een citroen denkt, zo begon ik spontaan raar te stappen toen ik voor het eerst mijn haar in de Peter Willemyns-plooi had liggen en die bril opzette.'t Is een beetje alsof er een aardappel in zijn gat zit wanneer hij stapt, nee? Zijn rug houdt hij altijd zo heel fier rechtop, maar zijn benenspel correspondeert daar niet mee - dat is wat onzeker en wankel.

"'Alleen jammer dat het geen échte stront was, die keer met die dwerg'"

Je had je look gebaseerd op foto's van lokale Vlaams Belang-verkozenen, heb ik begrepen.

Heldenbergh «Jan (Eelen) wilde in geen geval dat ik een volgetatoeëerde skinhead zou spelen, dat zou te voor de hand liggend zijn geweest. En dus is hij langsgekomen met portretfoto's van gemeenteraadsleden van het Vlaams Belang, om te tonen wat voor kapsels die lui dragen, en wat voor brillen ze torsen. Qua uiterlijk is Peter Willemyns een combinatie van een drietal van dat soort stafhouders - geen namen.»

Heeft Jan Eelen je ooit verteld waarom hij precies jou voor de rol van een Vlaams-nationalist wilde?

Heldenbergh «Niet echt. Maar ik vermoed dat hij wist dat ik een nogal felle antiflamingant ben, en dat hij het juist daarom een interessant idee vond. 't Is al lang geen geheim meer, ik heb het er in mijn theatervoorstellingen wel vaker over gehad. In 2003 heb ik zelfs eens een Vlaamse vlag verbrand in een musical over John Massis - daar zijn toen nog parlementaire vragen over gekomen door het Vlaams Blok. Maar ik vond dat toen gerechtvaardigd. Ik was bang voor de evolutie die toen al een paar jaar gaande was: in 2001 stemde 21,7 procent van de Vlaamse bevolking op het Blok - op plaatsen waar nog geen anderhalve allochtoon woonde ging dat soms zelfs tot 40 procent. Ik was ook kwáád op die Blokkers. Vroeger was ik trots op de Vlaamse leeuw die op mijn KSA-hemd gestikt was, maar ineens stond het concept 'Vlaanderen' voor haat tegenover alles wat vreemd is, en daar waren zij verantwoordelijk voor. Dat gaat er bij mij niet in: ik ben opgegroeid met boeken als 'Is dit een mens' van Primo Levi en 'De kapelmeester van Auschwitz', die waarschuwen voor de gevaren van dat soort ideologieën.

Lopen er hier in Vlaanderen echt mensen zoals Peter Willemyns rond, denk je, of is hij een karikatuur?

Heldenbergh «Neenee, ik vrees dat er nog érgeren rondlopen. Ik zie wel vaker mensen over straat lopen van wie ik weet: als ik die in een film of in een serie zou spelen, zou iedereen het overacting noemen.

Ik heb mijn personage wel met enige humor proberen te vertolken - je merkt dat vooral als er na hem een ernstige scène volgt met Paul Wuyts, die daar onderaan de trap ligt dood te gaan. Eén keer kwam ik net iets te dwaas aangestapt met dat loopje van me, en toen heeft Jan me meteen terechtgewezen: 'Komaan Johan, hoe loop jij nu? Dat is er echt over hoor.' Hij is heel direct en eerlijk, hè? In het begin was dat wennen, maar na een tijdje beschouwde ik het als een luxe. Want als Jan zegt dat hij het goed vindt, dan weet je dat hij het écht goed vindt.»

Slotvraagje: wie is je favoriete 'Ronde'-personage?

Heldenbergh «Dat van Marleen Merckx. Hoe ze daar alleen al in die zetel zit, óhhh, ik vind dat zo schoon. Gelukkig getrouwd hoor, maar ik zou haar zo willen kússen.»

De interviews met de drie andere 'Ronde'-acteurs leest u in Humo 3683 van dinsdag 5 april 2011