Leven met aids: Liesbeth uit 'Hiv+'

Maar Liesbeth weet raad: zonder enige aarzeling zwiert ze haar jeansjasje neer over de vlekken en gebiedt ze haar moeder, haar tweelingzus Marijke en haar neef Neil (niet noodzakelijk deelnemer aan het interview, maar vooral grote Humo-fan) om plaats te nemen.

"'Ik heb geluk. Geluk dat ik er nog ben'"

Dat Liesbeth geen vrouw is die bij de pakken blijft zitten, bewijst ze al enkele weken in 'Hiv+', de Eén-reeks waarin vijf seropositieven de onaangekondigde kompaan op hun levenspad moedig aan ons voorstellen. Liesbeth (53) spreidt daarbij zoveel goedgemutstheid tentoon dat je je als kijker haast een onverbeterlijke negativo gaat voelen. Ook vandaag zullen haar doorrookte lachsalvo's - zij en haar zus roken met net zoveel goesting als ze leven - voorbijgangers verrast doen omkijken.

HUMO Je raakte besmet als junkie halverwege de jaren 80, toen aids nog een onbekende ziekte was. Wat wist jij erover?

Liesbeth Demeyer «Simpel: niks. Ik had wel al iemand door aids zien aftakelen in het afkickcentrum waar ik zat. 't Is te zeggen: hij kreeg opeens hoge koorts, maar niemand wist waarom. Ze hebben zelfs nog al zijn tanden getrokken, omdat zijn mond vol infecties zat. Niks hielp. Op een paar weken tijd was het afgelopen. Officieel hebben ze de doodsoorzaak nooit achterhaald, maar achteraf viel mijn frank: dat kan alleen maar aids zijn geweest. »Een tijdje later, toen de epidemie volop aan de gang was en duidelijk werd dat behalve homo's ook drugsverslaafden bij de risicogroep hoorden, hebben ze iedereen in het afkickcentrum een aidstest laten doen. Ik was op dat moment niet ziek, vertoonde ook geen symptomen. Ik heb het nieuws te horen gekregen van één van de andere drugsverslaafden in het centrum. Het lab had opgebeld, en aan de eerste de beste die de telefoon opnam hadden ze gezegd: 'Zeg maar aan mevrouw Liesbeth Demeyer dat ze seropositief is.' (Lacht) Die sukkelaar wist niet goed hoe hij het mij moest vertellen, dus nam hij me mee naar het appartement van vrienden. Daar kraakte hij een fles champagne. Ik dacht: 'Wat doet die nu!' - we mochten eigenlijk geen alcohol drinken. Zo heb ik het te horen gekregen: bij een glas champagne. »Van andere seropositieven hoor je weleens: 'Mijn wereld stortte in toen ik het hoorde.' De mijne niet. Misschien omdat ik al zoveel ellende had gezien: vrienden die van het ene moment op het andere niet meer wakker werden uit een overdosis, of die kapotgingen aan andere ziektes die in het drugsmilieu de ronde deden - syfilis, hepatitis, noem maar op.»

Moeder «Ik was in het begin wel wat opstandig. Verdraaid nog aan toe, zei ik, heeft ze zoveel jaren moeten vechten om te ontwennen, is ze eindelijk van die drugs af en baf! Daar was ik wel kwaad over, ja.»

HUMO Marijke, jou hoorde ik op tv over je zus zeggen: 'We vreesden al lang dat we haar zouden verliezen. Toen ik hoorde dat ze aids had, dacht ik: 'Liever dat dan in de goot.''

Marijke Demeyer «Dat klinkt misschien cru, maar tijdens haar verslaving wisten we soms niet eens waar ze was en of ze nog leefde. Die machteloosheid vond ik vreselijk. In de goot sterven aan de drugs, zonder dat je er zelf eigenlijk van bewust bent, leek me veel erger dan sterven aan een ziekte. Van een zieke mens kan je tenminste nog waardig afscheid nemen. »Liesbeth heeft het nieuws eerst aan onze ouders verteld; daarna vertelde mijn vader het door aan mij. Ik schrok er erg van, maar dat ging snel over toen ik haar zelf opbelde. 'Zeg,' zei ze, 'we gaan hier niet triestig doen, hè. Ik ben ziek, jij niet.'»

Moeder «Van bij het begin stond haar besluit vast: 'Ik ga hier niet op mijn dood zitten wachten. Ik wil bij het centrum blijven en daar anderen helpen.' Dat heeft ze sindsdien altijd gedaan, bij verschillende centra. Dat ze in al haar ellende dacht aan die andere patiënten en niet enkel aan zichzelf, dat maakte me zo trots. Want heel veel van die eerste aidsslachtoffers bleven wél bij de pakken zitten: 'Over een paar jaar zijn we dood, dus wat heeft het nog voor zin.'»

Liesbeth «Dat was in die tijd ook zo: er bestond geen enkel medicijn om de ziekte af te remmen. Werd je ziek, dan was het afgelopen met je. Dat merkten we vrij snel in het centrum. Ze vielen bij bosjes, een ramp was het. »Zelf heb ik altijd enorm veel geluk gehad.»

HUMO Huh?

Liesbeth «Ja, natuurlijk heb ik geluk. Ik ben er nog altijd, toch? We zijn verdorie in 2011! Want één ding was zeker toen ik de diagnose kreeg: het jaar 2000 zou ik niet halen.»

HUMO Ben je dan nooit door een fase van woede en ongeloof gegaan? Je was pas 27: je leven moest nog beginnen!

Liesbeth «Toen ik te horen kreeg dat ik besmet was, had ik me er eigenlijk al bij neergelegd dat ik jong zou sterven - door mijn verslaving. Aids betekende in die tijd dat je nog zeven jaar te leven had. Zeven! Dat leek nog zo lang. Ik was zelfs blij (lacht). Hadden ze nu gezegd dat ik nog maar één jaar had, dán misschien... »Er zijn zoveel mensen die hun 27ste niet eens halen. Zelfs kleine kinderen gaan dood! Mijn vader had een keer, toen hij zelf aan kanker leed, een programma gezien over kinderen met kanker. Achteraf zei hij: 'Waarom zou ik mezelf beklagen? Ik ben 70!' Dat vond ik mooi. Mij helpt het ook om zo te redeneren. Mensen vinden het maar normaal dat we allemaal 80 of 90 worden, maar zo vanzelfsprekend is dat niet. En wie zegt dat ik zal sterven aan aids? Misschien rij ik straks tegen een boom. »Ik heb nooit gedacht: waarom ik? Integendeel: natúúrlijk was ik besmet. Ik had het pas een mirakel gevonden als ik géén aids had gekregen.»