Over de banaan van Warhol en andere artistieke platenhoezen

, door (jvb)

hoes 1200

'De beste platenhoezen reflecteren de muziek'

Spampinato is niet aan zijn proefstuk toe. Eerder schreef hij al ‘Come Together: The Rise of Cooperative Art and Design’ en ‘Can You Hear Me? Music Labels by Visual Artists’. ‘Met dit boek wil ik moderne en hedendaagse kunstenaars tonen via platen. Ik ben als kunsthistoricus altijd geïnteresseerd geweest in de connectie tussen de kunst en de media, popcultuur, design en reclame. Kunst die zo ingebed is in het dagelijks leven dat ze er niet meer van te onderscheiden is. Anders gezegd: kunst die je kunt beleven buiten het museum, zonder dat je bewust beslist om naar kunst te kijken. Dan kijk je minder bevooroordeeld. Platenhoezen zijn daar één voorbeeld van. Het is een heel democratische kunstvorm.’

Humo De allereerste artistieke platenhoes is – zo wil de overlevering – van de hand van Salvador Dalí.

Francesco Spampinato «Inderdaad. Het idee om beelden te gebruiken op platenhoezen bestond natuurlijk al langer. Vóór de Tweede Wereldoorlog zaten platen in saaie kartonnen hoezen die er allemaal hetzelfde uitzagen, maar in 1940 werd voor het eerst een album geïllustreerd – voor Columbia Records. Al snel had de muziekindustrie begrepen dat het visuele aspect een belangrijke marketingtool kon zijn, dus werden er plots volop grafisch ontwerpers ingehuurd. In de fifties werden ook weleens bestaande kunstwerken gebruikt, maar Dalí is de eerste kunstenaar die speciaal voor een platenhoes een nieuw schilderij creëerde. In 1955 schilderde hij voor een plaat van Jackie Gleason een surrealistisch landschap met figuren en schaduwen. Met heel groot zijn handtekening erbij – lekker narcistisch.

»Opmerkelijk: op de achterkant van de hoes zie je een foto van Dalí en Jackie Gleason die elkaar de hand schudden. Daarnaast staat een korte interpretatie van het schilderij afgedrukt, geschreven door de kunstenaar. Alsof hij wilde zeggen: dit is niet zomaar een illustratie, het is een echt kunstwerk. Een platenhoes mag dan een democratisch medium zijn – platen zijn goedkoop en hangen niet in een museum – het is wél kunst. En waarschijnlijk dacht Dalí dat het muziekpubliek zijn Grote Kunst niet zou begrijpen zonder zijn uitleg.»

HUMO En de muzikant vond het prima dat de kunstenaar alle aandacht naar zich toe trok?

Spampinato «Wel, je moet weten dat Jackie Gleason een beroemd komisch acteur was. Daarnaast maakte hij ook wat muziek, maar dat was easy listening, een genre dat nooit echt serieus genomen werd – ook niet door de muzikanten zelf. Het diende louter als achtergrondruis voor cocktailfeestjes. Waarschijnlijk hoopte Gleason met die Dalíhoes zijn eigen geloofwaardigheid op te krikken.»

Om dit Humo-artikel verder te kunnen lezen,
kiest u één van deze opties:

IK KOOP DIT ARTIKEL

Humo.be-updates in je Facebook-nieuwsfeed?

U bent wellicht ook hierin geïnteresseerd:

De website van Humo maakt gebruik van cookies.   Meer info   Deze melding niet meer weergeven