Cromate vetette, pran met fluimen, spappelijs: smullen met 'Het Peulengaleis'

deel 1:

Rusthuis St.-Mathilde, Rusthuis H. Familie, Rusthuis Avondvrede... Zo op de landkaart te zien is Boechout echt wel een rustige gemeente. Dat kan niet worden gezegd van Bart Peeters, wiens standbeeld in 2059 (zijn honderdste geboortejaar) op het dorpsplein zal worden onthuld. Bart hééft wel iets van een gemeente, als je al zijn alter ego's bij elkaar optelt, maar de rust van een zen-monnik straalt hij niet bepaald uit. Onlangs heeft hij zijn natuurlijke habitat zelfs omgebouwd tot een complete opnamestudio, waar hij samen met zijn kompaan Hugo Matthysen en baron-regisseur Stijn Coninx 'Het Peulengaleis' in elkaar knutselt, een tv-versie van 'Het Leugenpaleis'.

HUGO: 'De titel is euh...'
BART: 'Een anagram.'
HUGO: 'Ja, het is een anagram van - je raadt het nooit - 'Het Leugenpaleis'. Omdat het gewoon 'Het Leugenpaleis' is, tot op redelijk beperkte hoogte. Want eigenlijk is er niet zoveel van overgebleven.'
BART: 'Behalve wijzelf, natuurlijk. En Dokter Dereiger, Clement Peerens, Joe Roxy en Jos Bosmans - volgens de overlevering een buur van Cas Goossens. In die zin is Itegem dus tóch vertegenwoordigd, zij het niet door de voormalige administrateur-generaal van de BRT zelf.'

HUMO: Waarom zijn andere personages een stille dood gestorven? Kabouter Jefke De Lathouwer zou het wellicht enig hebben gevonden zijn schaamhaar aan heel Vlaanderen te laten zien.
BART: 'Dat hebben we geprobeerd.'
HUGO: 'Zeer uitvoerig zelfs, er zijn talrijke demo's van gemaakt. Misschien maken we er nog een special van, voor Kerstmis (lacht).'
BART: 'Maar soms waren er esthetische problemen, zo ook met Evelyne Pattyn, de zus van Chantal. Van nature is zij een mooi meisje, dat de Flair-gedachte is toegedaan. Maar het was een beetje moeilijk dat personage zelf naar voren te brengen. In principe zouden we zelfs helemaal géén vrouwen spelen, maar er zijn er toch twee ingeslopen: Yvonne & Yvette, onze vrouwelijke alter ego's, die zich óók kniehoog in de onzin bevinden en heel diepe dingen weten te vertellen over het sacochendom.'
HUGO: 'Voor de rest wordt de vrouw in ons programma op positieve wijze vertegenwoordigd.'
BART: 'Door Tine Embrechts, afkomstig van De Kakkewieten. Onze grote zorg was: 'Het Leugenpaleis' is een tweemansclubje. Als er iemand bijkomt, hoe snel zullen we dan het gevoel hebben dat we met méér zijn? En met Tine is dat heel snel gegaan. Met Stijn trouwens ook. In januari zijn we met een soort familiefeesten-camera demo's beginnen te maken. Rick Tubbax, die onze baas is in het door onszelf verzonnen poppenspel dat ons leven is, zei toen: 'Mannen, ik vertrouw jullie op velerlei vlakken. Maar hiér zou ik toch een Hogere Instantie bijhalen.' En gelukkig kon dat Stijn zijn.'
HUGO: 'Stijn kende ik van de eerste 'Kulderzipken'-reeks, waar hij scenario-coach was: hij deed suggesties, wees op dingen die niet goed zaten. Ik wist dus al dat met hem wel te werken viel. En wij wilden niet iemand die per se zichzelf wou bewijzen met Ons Ding. Een piepjong, beloftevol regisseur zou misschien zeggen: 'Oké, nu ga ik eens laten zien dat de nieuwe Tarantino op komst is.'
BART: 'Dat is nu net het handige aan iemand die het al bewezen hééft.'

HUMO: Een van de charmes van 'Het Leugenpaleis' is het chaotische sfeertje waar het in baadt. Hoe regisseer je zoiets, Stijn? Gaat het spontane er dan niet af?
STIJN: 'Nee hoor. Bart en Hugo verrassen elkaar constant. Er zijn natuurlijk wel afspraken, maar eigenlijk staat er weinig op papier. Dat was voor mij ook de uitdaging: op die creativiteit inspelen, en niet werken met een draaiboek waarin alles shot per shot vastligt.'

HUMO: Zijn Bart en Hugo volleerde acteurs of heb je hen moeten bijsturen?
STIJN: 'Onder klassieke acteurs - ik heb het meegemaakt bij 'Daens' - heb je mensen die zeggen: 'Ik doe mee, op voorwaarde dat er geen enkel woord verandert.' Die mensen staan dan aangeschreven als de grootste acteurs in Parijs. Maar dit is net het tegenovergestelde. Hier heb je gewoon twee mensen, de camera loopt, het klikt, en het stáát er. Soms zeg ik wel: 'Volgens mij is dit ernaast.' Ik geef signalen, en zij voelen dan wel aan of ze er iets mee aankunnen.'

BART: 'Ik moet anders zeggen dat het de eerste keer in mijn leven is dat iemand zich zo serieus en analytisch met de spelregie bezighoudt. Niet door hoogdravende theorieën te spuien, maar gewoon door te zeggen: 'Als je daar dát doet, werkt het beter.' Natuurlijk zijn Hugo en ik geen doorgewinterde acteurs. Als een van ons beiden in 'Het Leugenpaleis' een hond moet spelen, zeggen wij: 'Waf.' En dat is het dan. Dat is onze code, er komt geen method acting of zo bij kijken. Maar als je Tine Embrechts vraagt: 'Speel eens een drugshond', dan levert dat uitzonderlijk interessante televisie op. Dát noem ik acteren. Gelukkig weet Stijn die twee werelden perfect met elkaar te verbinden.'

HUMO: Hij heeft je dus niet genetisch gemanipuleerd, hooguit een beetje biologisch veredeld.
BART: 'Als Chris Van den Durpel mij speelt, ben ik een van zijn grootste fans, want dat is gigantisch boenk erop. Een mens ziet meestal niet graag hoe hij echt is: hij ziet liever de gekuiste versie van zichzelf - op tv zie je altijd de gekuiste versie van mensen. Maar mijn presentator-tics ben ik nu kwijt. Gisteren hebben we geprobeerd een trailer voor 'Het Peulengaleis' op te nemen, en ik was ik-weet-niet-hoe-blij dat het niet lukte.'

HUMO: 'Tussen haakjes, kardinaal-tettenhek Danneels heeft de verhuizing naar tv ook niet overleefd. Hebben jullie hem bewust laten sneuvelen, om niet op zere teren te trappen?
HUGO: 'Zeker niet, in 'Het Leugenpaleis' was hij eigenlijk ook al gesneuveld. Op een bepaald moment is het gewoon op, dan proberen we iets anders.'

HUMO: 'In 'Het Peulengaleis' zitten anders ook wel een paar items waarvan je kunt voorspellen dat ze boze brieven zullen uitlokken.
BART: 'Nu heb je het over 'Koken met Jezus', een item waarin eindelijk duidelijk wordt dat de Verlosser 's middags ook wel eens behoefte heeft aan warm eten. Zelf ben ik diepgelovig, vooral van opvoeding. Toen die titel mij op een onbewaakt moment ontsnapte, bleek dat mijn ouders er niet echt gelukkig mee waren. Ze zeiden: 'Dat is iets van den Hugo, hè?' Ik zei snel: 'Jajaja.' Waarop zij weer: 'Zie je wel, je hebt je weer laten meeslepen!' Maar tegelijk moet ik toegeven dat ik al járen eens Jezus had willen zijn. In het verleden heb ik heel wat gelegenheden bijna te baat genomen om mij in Jezus te verkleden.
Dat kookrubriekje hebben we hier in de keuken opgenomen. Die was hemels uitgelicht, met spots die om technische redenen totaal onzichtbaar waren. Op een dag, bij valavond, sta ik dus gsm met sla en mosterd klaar te maken, en op dat eigenste moment komt er een heel lieve man langs, die hier toevallig moest zijn om iets van tuintechnische aard te doen met het gras.'
HUGO: 'Hij kwam het gras motiveren.'
BART: 'En die brave man zag dus ineens: Jezus! Een paar seconden lang dacht hij echt dat het een verschijning was. Dat vond ik wel een aangenaam gevoel, moet ik zeggen.
Voor mij moest die Jezus-figuur niet al te circusachtig zijn, het moest een beetje waardig blijven. Als tegemoetkoming aan de geestelijke tak van mijn familie - aan vaderskant zijn er vier tante-nonnekes en twee nonkel-pastoors - heb ik trouwens geprobeerd mij zo mooi mogelijk te verkleden. Voor mij is het pas helemaal geslaagd als zij met kerstmis zeggen: 'Allez Bart, doe het nog eens aan.'

HUMO: Maar je weet hoe querulanten zijn: zing iets over een foorwijf en de verzamelde kermisexploitanten doen je meteen een proces aan.
BART: 'Hugo heeft ook al eens een reactie gekregen van Alexandra Colen, toen hij in 'Kulderzipken' de Heilige Lutgardis voorstelde met een hart doorboord met zwaarden - wat ik trouwens een heel mooi beeld vond.'
HUGO: 'De voorspelbare reactie was: 'In de eerste aflevering wordt een christelijke heilige te kakken gezet. Gaan ze in de tweede aflevering de spot drijven met de profeet Mohammed, in de derde met Krisjna, in de vierde met Boeddha? Of hoe zit dat?''