Jaap Kruithof overleden

© Herman Selleslaghs

'Het neoliberalisme': Jaap Kruithof (70) schrijft zijn politieke testament

Uit: Humo 3114 (9 mei 2000)

Onheilsprofeten die de ondergang van de planeet, het uitsterven van de mens of het failliet van de beschaving voorspellen, kunnen steevast op mijn misantropische sympathie rekenen. Met apocalyptische gretigheid begon ik dan ook aan de nieuwste, vuistdikke wereldbeschouwing van Jaap Kruithof (70), 'Het neoliberalisme' (Epo). 'De essentie van mijn verhaal is dat er op wereldvlak een ontzaglijk gevecht aan de gang is om een volledige greep te krijgen op het denken, waarderen en handelen van alle mensen. Het streven is de neoliberalisering van de planeet.' schrijft Kruithof, maar vervolgens bevestigt hij minder mijn wantrouwen in de slechts met bretellen bij elkaar gehouden verzamelingen lucht op de beursvloer dan mijn vermoeden dat 'Het neoliberalisme' slordig haastwerk is. Maar wie in dit zonnige jaargetijde de mantel der liefde graag uit de kast haalt, mag Kruithofs gebrek aan nuance, repeteerwoede en vooringenomenheid net zo goed vergeeflijke bijverschijnselen noemen van zijn authentieke verontwaardiging om de met aandelen, imaginaire kapitalen en rentevoeten goochelende zakcalculators in maatpak.

HUMO 'Het neoliberalisme' telt 522 bladzijden, terwijl u in '92 zelf zei: 'Mijn boeken van 500 bladzijden heeft niemand gelezen.'

Jaap Kruithof « Er ontstaat vreemd genoeg enig rumoer rond dit boek, misschien mag ik dus toch wel op wat lezers rekenen. De uitgever lokt het publiek door te zeggen dat ik mijn magnum opus afgeleverd heb, maar dat zie ik zelf niet zo. Ik beschouw 'Het neoliberalisme' als mijn politieke, maar niet als mijn filosofische testament en ik wil ook nog een boek over muziek schrijven.»

HUMO Had het niet bondiger gekund?

Kruithof « Zeer zeker, dit boek had honderd bladzijden minder dik gekund. Ik herhaal mezelf nogal eens. Ik had de tijd moeten hebben om die herhalingen eruit te halen, maar ik was al een halfjaar te laat. Voor Vlaanderen is mijn analyse redelijk nieuw, maar in Amerika, Frankrijk en Engeland is wat ik schrijf allemaal al gezegd. Ik wilde niet nóg een half jaar verliezen met het schrappen van herhalingen en het aanleggen van een register. 't Zou zinloos zijn in een boek te voorspellen dat het neoliberalisme voor grote problemen gaat zorgen en dat boek pas te publiceren als die problemen zich volop aandienen.»

HUMO U vermeldt ook vaak niet waar u uw informatie haalt. Een tikje vreemd in een boek met de klacht dat alle berichtgeving gekleurd is.

Kruithof « Ik heb inderdaad weinig bronnen vermeld, ook dat is een kwestie van tijd. Ik lees The Independent, Le Monde, De Standaard en De Morgen, en een hele reeks week- en maandbladen. 'Het neoliberalisme' is voor het leeuwendeel gebaseerd op publicaties van de Verenigde Naties, vooral aan het rapport 'Human Development' uit 1999 heb ik veel gehad. Ik vertrouw per definitie niemand, dus ook de Verenigde Naties niet, maar hun publicaties ogen wel serieus.»