Congolees tussen de Chinezen

'Belgen zijn racistisch, maar in China zie je nog wat anders'

BRAM VAN PAESSCHEN «Veel Afrikanen kunnen niet anders dan vluchten als ze een beter leven willen. En ik vind dat ze zich overal wonderwel aanpassen: ze leren de taal en integreren zich, tot in Azië toe.»

- Toch is je hoofdpersonage een gebouw: de Tian Xiu-toren, waar veel migranten wonen, doet de voice-over.

VAN PAESSCHEN «Ik had iets nodig wat mijn verhalen verbond, en elk personage had iets met dat gebouw te maken. Het idee van een documentaire met een pratend gebouw beviel me ook. Ik heb dat heel ernstig genomen: het praat zelfs niet in het Mandarijns, maar in het lokale Kantonese dialect. De Boerentoren in Antwerpen zou ik ook Aantwaarps laten spreken.»

- Ik kan me voorstellen dat het niet eenvoudig was om het verhaal gefilmd te krijgen.

VAN PAESSCHEN «Een journalistenvisum voor China loskrijgen was niet simpel, maar zodra dat in orde was, hebben we weinig last gehad van de overheid. Ik ben wel vaak gefotografeerd door mannen in een uniform; veel kans dat het ergens in een kantoor vol met portretten van mij hangt (lacht). Maar het was om een andere reden niet evident. Veel Afrikanen zijn zeer wantrouwig. Zelfs al doen ze niets illegaals, ze zijn bang dat het wel zo overkomt. Ze schuwen de camera, en dat maakte het moeilijk om interessante personages te vinden.»

- Hun wheelen en dealen ziet er ook wat louche uit.

VAN PAESSCHEN «Alles in China gebeurt in een grijze zone. Maar ik wilde vooral weten hoe het is voor een Congolees om een zwarte in China te zijn. En voor sommigen is het hard.»

- Het racisme is er bruter dan bij ons?

VAN PAESSCHEN «Zeker. China heeft geen traditie in het omgaan met migranten. Wij zijn door onze koloniale geschiedenis vertrouwd met de zwarte man in de straat, maar toen de eerste zwarten in de jaren 90 bij hen opdoken, wisten de Chinezen niet hoe ze moesten reageren. Hun racisme is heel frappant, maar ik heb gek genoeg ook Afrikanen ontmoet die er weinig moeite mee hadden. Een madammeke in Brussel zal haar handtas ook dichter tegen zich aan drukken als zij hen ziet, terwijl de Chinezen hen er direct mee confronteren. Je kunt je dan afvragen wat de draaglijkste vorm van racisme is.»

Humo 4025/43 24/10/2017

Dit artikel verscheen in:

HUMO van dinsdag 24 oktober 2017

Lees alle reportages

Humo's tv-tips in je Facebook-nieuwsfeed?

U bent wellicht ook hierin geïnteresseerd:

De website van Humo maakt gebruik van cookies.   Meer info   Deze melding niet meer weergeven