Caché

Ja, 'Caché' móét wel van de hand van Michael Haneke zijn, de Oostenrijkse filmmaker die ons meer dan tien jaar geleden al wekenlang nachtmerries bezorgde met zijn 'Funny Games'. Funny had u gezegd, hé meneer Haneke!

MICHAEL HANEKE «Ik heb zelf ook nachtmerries, hoor. Onlangs nog: ik droomde dat ik in een bus zat. Plots leek alle controle zoek. Om één of andere reden kwam alle verantwoordelijkheid voor de veiligheid van de passagiers op mij terecht. Hoe hard ik ook probeerde, ik kreeg het stuur niet in beweging. Eén voor één maaide de bus de voetgangers op zijn pad van de baan. Mijn schuld allemaal, maar ik kon er niks aan doen! (Zucht) Een metafoor voor onze huidige toestand, als je 't mij vraagt: niemand in het Westen slaagt erin om van richting te veranderen. Intussen blijven we maar slachtoffers maken in de rest van de wereld - een haast ondraaglijke gedachte.»

HUMO Wat Georges in 'Caché' overkomt lijkt voor de kijker al even ondraaglijk.

HANEKE «Omdat het ons confronteert met ons schuldgevoel tegenover de kolonies die we destijds uitgebuit hebben. We kunnen steeds minder verdragen dat zij nu aan onze voordeur staan te drummen. Ik vind: we moeten met dat schuldgevoel leren leven. Op een eerlijke manier, zonder onze kop in het zand te steken.

»Pas op, met 'Caché' wil ik niemand de les spellen. Ik wil alleen maar wat gerichte vragen stellen. Iedereen moet maar met z'n eigen antwoord op de proppen komen.»

HUMO Eigenlijk zijn we op geen enkel moment zeker of we nu naar een film of een film-in-een-film zitten te kijken.

HANEKE «Tja, manipulatie is alomtegenwoordig in de media, hè.

»Aan de filmacademie van Wenen, waar ik lesgeef, toon ik mijn studenten graag een aantal voorbeelden van films met een specifieke politieke agenda: 'Triumph des Willens' van Leni Riefenstahl, 'Battleship Potemkin' van Sergei Eisenstein en ook 'Air Force One', waarin Harrison Ford een Amerikaanse president neerzet. Ze gebruiken elk exact dezelfde technieken om hetzelfde doel te bereiken: de totale manipulatie van de kijker. Het vreselijke is dat de Harrison Ford-flick zich voordoet als puur entertainment, waardoor het publiek een boodschap krijgt ingelepeld zonder dat het zich daarvan bewust is. Dáár wringt het schoentje. Ik probeer mijn publiek ook voortdurend te manipuleren, maar in 'Caché' zet ik er tenminste een waarschuwingsbordje bij.»

• Senses of Cinema: Michael Haneke
• Lees de filmrecensie van \'Caché\'