TerZake: Congo's Forgotten Children

'De afgelopen 12 jaar zijn in Oost-Congo vijf miljoen mensen gestorven door oorlog, honger of ziekte, en drie miljoen van hen waren kinderen. Drie miljoen! Waar elders ter wereld zou zoiets zo goed als ongemerkt kunnen voorbijgaan?'

"3 miljoen dode kinderen"

Deborah Davies «Congo haalt zelden de krantenkoppen. En als het gebeurt, is het heel kort, en dan vestigt de rest van de wereld zijn aandacht weer op andere brandhaarden.

»We zijn vertrokken in Goma. Daar hebben we een weeshuis en een centrum voor ex-kindsoldaten gefilmd. Alle gewapende groepen blijven kinderen rekruteren, vaak onder dwang.

»Vanuit Goma zijn we naar het noorden gevlogen, naar Butembo: een vlucht van een uur over onwaarschijnlijk mooie bergen en een machtig woud. Magnifiek vanuit de lucht, maar op de grond gaat het er bijzonder brutaal aan toe, zeker als je één van die duizenden mensen bent die in paniek datzelfde machtige woud in zijn gevlucht om niet midden in de gevechten terecht te komen. In de massale paniek zijn duizenden kinderen één of beide ouders kwijtgeraakt. Bovendien werden vele kinderen ziek omdat ze in de openlucht sliepen, zonder drinkbaar water en bijna zonder eten.

»In Butembo zat het vol vluchtelingen, want tien kilometer verder woedden de gevechten. We hebben daar kinderen met schotwonden gezien, amper nog in leven. Er was een konvooi Britse hulpverleners die geneesmiddelen in het hospitaal van Kanyabayonga wilden krijgen. We zijn met hen meegetrokken voor een hachelijke, acht uur durende tocht. In Kanyabayonga was de situatie al even dramatisch: verkrachting, plundering, moord... Uit onze bevindingen bleek dat de agressors soldaten van het Congolese leger waren, die er als wildemannen tekeer zijn gegaan.»

Davies «Door de bodemrijkdommen: goud, tin, koper, coltan... Daarom wordt er zoveel gevochten om de controle over de regio, door Congolese en door buitenlandse groepen. Het grootste deel van de mijnbouw is artisanaal: er is niet één of ander bedrijf dat alles controleert, maar honderden, misschien wel duizenden mensen proberen er op eigen houtje wat geld te verdienen. Heel vaak gaat het om jonge kinderen die hun ouders of familie verloren hebben in de gevechten.

»Het conflict is Oost-Congo niet altijd even intens, maar het onderliggende geweld gaat nooit weg, en het lijden evenmin. Dát wilden we vooral laten zien: de immense impact die de eindeloze oorlog heeft op de kinderen, fysiek maar ook mentaal. Want de generatie die nu opgroeit, heeft bijna nooit iets anders dan oorlog gekend.»