Koppen XL: Bulgaria's Abadoned Children Revisited

Maar wat zou er ondertussen eigenlijk met de kinderen gebeurd zijn? Hebben de tranen van Chris Dusauchoit écht zoden aan de dijk gezet? U ziet het vanavond in 'Koppen XL', dat zendtijd ruimt voor de follow-up-docu van Blewett.

Kate Blewett «De impact van mijn eerste reportage was overweldigend. Tienduizenden mensen hebben me geschreven, hebben geld gestort, hun lokale parlementslid aangesproken, petities op touw gezet. Sommigen hebben zelfs hun werk opgegeven om naar Bulgarije te reizen en er ter plekke te gaan helpen.

»De Bulgaarse overheid van haar kant heeft Unicef de opdracht gegeven een nieuwe, betere thuis te vinden voor elk van de Mogilino-kinderen. De meeste kinderen wonen nu in kleinere homes, waar ze meer persoonlijke zorg krijgen. En van plaatselijke mensenrechtenorganisaties weet ik dat de problemen van mindervalide kinderen dankzij mijn film eindelijk ook in de Bulgaarse media aan bod komen.

»In het najaar van 2009 ben ik dan teruggegaan, en eerlijk: ik was net zo gechoqueerd als tijdens mijn eerste bezoek, maar dan in positieve zin. Het is hartverwarmend en tegelijk vreselijk verrassend om te zien hoezeer de nieuwe omgeving de situatie van de kinderen verbeterd heeft. Het probleem lag 'm vooral in die grote, geïsoleerde instituten waarin de verzorgers geleerd hebben de kinderen als producten te zien.

»Met een gebrek aan geld had dat niets te maken, met een gebrek aan liefde des te meer. Om maar iets te zeggen: heel wat van de Mogilino-kinderen konden spreken noch normaal wandelen - niet omdat ze gehandicapt geboren zijn, maar omdat nooit iemand de moeite had genomen om het ze te léren.

»In 2007 had ik Vasky leren kennen, een veertienjarig meisje: ze was blind, leed aan een hersenverlamming en zat al sinds haar vierde in Mogilino. Sinds haar vertrek daar is ze volledig veranderd: van een uitgemergeld, diep ongelukkig meisje dat dag en nacht op haar bed met het hoofd tussen de benen zat, is ze uitgegroeid tot een goedlachse, actieve jonge dame die bij elke maaltijd om twee porties vraagt.

»Dat komt haast uitsluitend omdat ze nu bij mensen terecht is gekomen die aandacht aan haar besteden en luisteren naar wat ze te zeggen heeft. Een fantastisch verhaal, en geen unicum: het gros van de kinderen die ik opnieuw heb opgezocht, is op die manier opengebloeid.

»Ik wil dus zeker niet de indruk wekken dat weeskinderen geen toekomst hebben in Bulgarije. Alleen: nog steeds verblijven zo'n achtduizend kinderen in Mogilino-achtige grote instellingen. Zij maken alleen kans op een menswaardige toekomst als werkelijk ál die oude tehuizen gesloten worden. Niet hervormd, niet gemoderniseerd; afgeschaft. Het geluk van achtduizend Vasky's hangt ervan af.»

• Eén: Koppen
• BBC: Bulgaria\'s Abadoned Children Revisited