Boenke-boenke-fwiet: het verhaal van 20 jaar new beat

, door (erin beat-o-vich)

7
18613_newbeat-186.jpg

Op de parking van de The Temple - Events Hall Destelbergen, zoals de decadente danstempel van weleer tegenwoordig heet, herinneren alleen de putten in het asfalt aan de gloriedagen. Voor de gelegenheid heb ik een getuige meegebracht: Jean Boone, een gepensioneerd bloemist uit de buurt.

''New beat was belangrijker voor België dan Jacques Brel''

Jean Boone «Weekend na weekend, tot de maandagochtend, was het hier van dattum. Ze kwamen van overal: Frankrijk, Engeland, Nederland... De Golf GTI's stonden in lange files aan te schuiven. En een lawijt! Er was de muziek die uit autoradio's kwam: boenke-boenke-boenke. Er was geroep. En in de buurt werd er van alles kapotgegooid - mijn winkel is gelukkig gespaard gebleven.

»Dat heeft zeker twee jaar geduurd. We waren opgelucht toen ze de zaak sloten, maar eerlijk is eerlijk: ge moogt gaan waar ge wilt, overal ter wereld kennen ze onze gemeente. En dat allemaal dankzij de Boccaccio.»

De archieven geven meneer Boone gelijk. Ik duikel artikels op uit NME, Time Out en De Volkskrant, allemaal uit de herfst van 1988, toen de new beat doorbrak. Unaniem spreken ze over 'a Belgian beat revolution' die zich voltrok in het futuristische spiegel- en laserpaleis in Destelbergen. Duizenden flashy geklede jongeren dansten als robots op melodramatische elektronische muziek. Die had haar roots in de cold wave en de electronic body music (EBM) van de vroege jaren tachtig.

We weten dat de new beat zijn hoogtij beleefde tussen '86 en '88, met '87 als Gouden Jaar. We weten ook dat het genre in '89 ten grave gedragen werd. Maar hoe is het allemaal begonnen?

De volledige zoektocht leest u in Humo 3599 van dinsdag 25 augustus 2009.

Dunne Dikke Ronny

Een paar dagen later rolt er een mail binnen. 'U zoekt mij? Ik ben woonachtig te Deurne. Als U mij ergens voor nodig hebt geeft u maar een seintje. Met vriendelijke groeten, Ronny Harmsen.' Holy fuck, ik heb Dikke Ronny gevonden.

Een laatste keer de E17 op. Hup, naar Deurne!

Een klein uurtje later sta ik voor het appartement van Dikke Ronny, de illustere dj die in de sleuteljaren '85-'86 in de AB in Antwerpen bezwerende, eclectische sets speelde waarin hij klassesongs als 'The Jezebel Spirit' van Brian Eno en David Byrne, 'Death Disco' van PiL, 'Pili Pili' van Jasper van 't Hof, 'Monkey Monkey' van Eurythmics en 'Elle et moi' van Max Berlin mixte met allerlei obscuriteiten. Lezers, vergéét de Confetti's, de smileys en de bondageattributen. Dit is the real deal.

De deur gaat open. Ik schrik. Dikke Ronny is helemaal niet dik! Hij ziet er een beetje doorleefd uit, maar hij is heel hartelijk. Het is een warme dag en we gaan in de tuin zitten. Ik zeg dat ik nooit gedacht had hem te vinden en toon hem de bladzijden in 'Last Night a DJ Saved My Life' waarin hij, 'Fat Ronny', wordt geroemd als de peetvader van de new beat. Hij leest aandachtig en begint dan te vertellen.

Ronny Harmsen «Ik ben er ingerold. Eind jaren zeventig - ik was toen achttien - werkte ik als kelner in de Scandals in Antwerpen. Toen de dj eens ziek was, mocht ik invallen. Ik was meteen vertrokken. Op slag deed ik niks anders meer dan als een bezetene platenzaken platlopen, op zoek naar verborgen parels.

»Mijn favoriete winkel lag in Brussel. Ik ben de naam vergeten, maar hij werd uitgebaat door de zoon van de baas van ICI Paris XL, die parfumketen. De zolder was één warboel van oude platen, echt een goudmijn. Daar heb ik 'Elle et moi' van Max Berlin gevonden, op maxisingle. Ik speelde dat en wist meteen: dít moet ik hebben. Pas op, om dat goudklompje te vinden had ik eerst wel vijfhonderd flutnummers moeten beluisteren.

»Ik zorgde ervoor dat anderen niet snel te weten kwamen van wie mijn kleppers precies waren. Ik moest wel, want er waren constant kapers op de kust. Ik amuseerde me daarmee: ik haalde de labels van een Will Tura-plaat en plakte die op één van mijn speciallekes (lacht). Een andere straffe dj in die tijd was Jean-Claude Maury van de Mirano Brussel, maar die gaf zijn geheimen wél prijs (Maury is ondertussen overleden, red.).

»Die gasten van dat radioprogramma ('Liaisons dangereuses', red.) waren echt wel straf. Na lang zoeken kwamen ze toch te weten wat ik draaide, en op den duur begonnen ze zelfs mij uit te dagen met hun vondsten. Die concurrentie gaf me energie.»

Ik test of de jaren Ronny milder hebben gemaakt en vraag hem naar een goeie soundtrack om dansnummers van te plukken.

Harmsen «Op die van 'Escape from New York', een film met Kurt Russell, staan héél goeie dingen. En die van de cultthriller 'The Warriors' is ook geweldig.»

Terwijl ik alsmaar dichter bij de Grote Vraag kom - op welke plaat heeft Ronny voor het eerst de fameuze vertragingstruc toegepast? - besef ik plots: is het niet gewoon per ongeluk, uit verstrooidheid, dat een dj eens een plaat op een verkeerd toerental draait?

Harmsen «Natuurlijk! Dat gebeurde vaak genoeg. Ik was met iemand aan het praten, lette even niet op, en oei: die single speelde op 33 in plaats van 45 toeren! Dan probeerde ik dat zo onopvallend mogelijk te corrigeren door de pitch heel langzaam op te drijven: zodra de mensen begonnen te dansen, waren de meubelen gered (lacht)

Al tijdens zijn hoogdagen zat Ronny zwaar aan de drugs. Eerst cocaïne, later heroïne. Toen in '87 de newbeatrage losbarstte, belandde hij daardoor in de gevangenis. Na twee jaar kwam hij, maar hij raakte opnieuw verslaafd.

Harmsen «Die roepnaam, 'Dikke Ronny', is niet uit de lucht gegrepen: ik wás dik. Soms zeg ik dat ik na een accident zo vermagerd ben, maar eigenlijk komt het door de drugs. Van mijn vrijlating in '89 tot twee jaar geleden ben ik maar met één ding bezig geweest: van de dope af proberen te blijven. In die tijd is de muziek naar de achtergrond verdrongen, al mijn platen ben ik kwijt. Ik voel wel dat die goesting om extravagante dingen te ontdekken weer terugkomt - ik zoek nu het internet af.

»Ik was niet de enige die all the way opging in muziek en drugs. Later ben ik nog eens teruggegaan naar de winkel in Brussel waar ik 'Elle et moi' had gevonden, maar hij bestond niet meer. Bleek dat die jongen aan een overdosis smack was bezweken.»

Ik slik. Want wat is het slotnummer van de pas door ARS, een divisie van de major Universal, uitgebrachte compilatie '20 Years of New Beat'? 'Elle et moi'. De ironie van het lot?

Om af te sluiten vraag ik Ronny naar zijn gevoel bij de moderne dance.

Harmsen «Echt gevolgd heb ik het niet meer, maar ik weet natuurlijk wel wat er na de new beat is gekomen: house, techno, drum-'n-bass... Prachtig allemaal. Want het gaat allemaal om een vibe, hè. Die klemtoon legde ik ook in mijn sets. Ik haatte disco en top 30-muziek; al op mijn eerste avond draaide ik Eno en Byrne. Wie ABBA wilde horen, moest maar op een ander gaan. Een arrogante houding, maar ik denk wel dat ze de wereld plezanter heeft gemaakt (lacht).»

Humo 3599 25/08/2009

Dit artikel verscheen in:

HUMO van dinsdag 25 augustus 2009

Lees alle reportages

Humo.be-updates in je Facebook-nieuwsfeed?

U bent wellicht ook hierin geïnteresseerd: