Kursk

, door ()

43
a1

De ramp met de Koersk, de onzinkbaar gewaande kernonderzeeër die op 12 augustus 2000 na een explosie van een testtorpedo naar de bodem van de Barentszzee zonk, kostte het leven aan alle 118 Russische bemanningsleden. In de verfilming valt evenwel geen enkele Rus te bespeuren. In de hoofdrol van deze door de Fransman Luc Besson geproduceerde tragedie zien we Antwerpenaar Matthias Schoenaerts, van wie nooit echt duidelijk wordt wie hij eigenlijk vertolkt: de jonge kapitein? Een onderofficier? Een matroos die bij de rest van de bemanning veel gezag geniet? Het is een raadsel.

Zijn zwangere echtgenote, die op de kade vergeefs staat te wachten op meer informatie over het lot van de bemanning maar door de Russische marine in het ongewisse wordt gelaten, wordt gespeeld door een Française, Léa Seydoux (‘La vie d’Adèle’). In de verschillende compartimenten van de verdoemde duikboot rennen Duitse, Zwitserse en Zweedse acteurs kriskras door elkaar, en wie goed oplet, zal tussen de wanhopige familieleden aan het thuisfront misschien zelfs Josse De Pauw weten te spotten. In de rol van de rookgordijnen optrekkende Russische admiraal herkent u de Zweedse veteraan Max von Sydow. De regie was dan weer – de Europese eenmaking is bijna rond – in handen van een Deen, Thomas Vinterberg, die de Dogma 95-beginselen van ‘Festen’ definitief overboord heeft gegooid. Hij heeft met ‘Kursk’ een pure mainstream-rampenfilm in de trant van ‘The Poseidon Adventure’ gemaakt, met bijbehorende explosies en kleffe toespraken.

Die potpourri van accenten en nationaliteiten zal velen onder u in de gordijnen jagen (om het festival van de diversiteit compleet te maken, ontbreekt alleen een Afro-Amerikaans dwergvrouwtje), maar zelf hadden wij – ook al moeten wij in het echte leven niks weten van puddingrecepten – niet zoveel last van die lillende Europudding. Na welgeteld acht minuten verdampte onze ergernis als water op een kookplaat en kwamen wij helemaal in de ban van het aangrijpende verhaal van de matrozen die zich in het achterste gedeelte van de gezonken duikboot hebben verschanst, en met goede moed op hulp wachten terwijl de zuurstof langzaam opraakt.

In de beste scène zien we hoe Matthias Schoenaerts in een ondergelopen compartiment in het schijnsel van een zaklampje op zoek gaat naar enkele zuurstofpatronen, waarbij de benauwende ‘Umpf! Umpf!’-geluiden van de stilaan in ademnood rakende Schoenaerts en de simultaan aanzwellende muziek de claustrofobische onderwaterspanning zó hoog doen oplopen, dat het wel leek alsof onze eigen longblaasjes op springen stonden.

Op filmisch vlak had diepzeespecialist James Cameron hier zonder enige twijfel een nóg sterkere film uit kunnen puren, maar dat neemt niet weg dat Vinterberg enkele tableaus schildert waar we muisstil van werden. En dan denken we vooral aan het beeld van de Koersk die als een tombe op de onmetelijke zeebodem ligt, terwijl we iemand met een hamer wanhopig tegen de stalen romp horen slaan: ‘Tonk! Tonk! Tonk!’ Nog lang nadat we de zaal hadden verlaten, bleef de laatste smeekbede van de matrozen van de Koersk door ons hoofd spoken: tonk... tonk... tonk...

Humo's tv-tips in je Facebook-nieuwsfeed?

U bent wellicht ook hierin geïnteresseerd: