Catherine M. Beeld De Bezige Bij
Catherine M.Beeld De Bezige Bij

20 jaarhet seksuele leven van catherine m.

‘In de weken na mijn ontmaagding deed ik al mee aan groepsseks’

20 jaar geleden verscheen het schandaalboek ‘Het seksuele leven van Catherine M.’. Het boek sloeg in als een bom, eerst in Frankrijk en daarna in de rest van de wereld. In deze autobiografische roman beschrijft Catherine Millet op een open en toegankelijke manier het seksuele leven van een vrouw die met honderden mannen naar bed gaat en deelneemt aan gangbangs en orgieën. Het werk werd meteen bejubeld als een lofzang op de vrouwelijke seksualiteit, tot een feministisch pamflet uitgeroepen en geprezen door libertijnen over heel de wereld. Catherine Millet sprak in 2001 met Humo. Herlees hier het interview:

(Verschenen in Humo op 6 november 2001)

‘Ik bleef op mijn rug liggen, misschien omdat de andere gebruikelijke houding, waarbij de vrouw schrijlings op het bekken van de man gaat zitten, zich minder leent voor meerdere deelnemers, en sowieso een persoonlijker contact tussen twee partners impliceert. Liggende kon ik door meerdere mannen tegelijk worden gestreeld, waarbij er één rechtop zat, om de ruimte vrij te maken en om te kunnen kijken terwijl hij druk bezig was in mijn geslachtsdeel.’ (‘Het seksuele leven van Catherine M.’ p. 20.)

Ze moést de waarheid vertellen, zegt een verrassend ingetogen Catherine Millet (53). Feitelijk, soms bijna technisch, beschrijft ze handelingen en situaties tijdens de orgieën, seksfeesten, uitstapjes naar parkeerplaatsen en het Bois de Boulogne, en haar behoefte om de ‘wellustige bezwijming’ die ze bij al die strelingen en penetraties voelde ‘tot in het oneindige te vernieuwen’. Het contrast tussen ‘het eenzame genot’ en ‘haar voorkeur voor grote aantallen mannen’ vond ze zelf heel grappig. Ze beschrijft met humor en met het oog voor detail waar ze als kunstcritica haar uitstekende reputatie en het hoofdredacteurschap van het gerenommeerde Art Press mee verdiende, én ze schrijft met kennis van zaken: in mei ‘68 was ze twintig en circuleerde ze in libertijnse kringen waar de grenzen van de absolute vrijheid vol overtuiging en doelgericht werden verkend.

HUMO Wanneer dacht u: dit is het moment voor die waarheid?

CATHERINE MILLET «Dat moment staat in mijn geheugen gegrift. Ik was de veertig gepasseerd en ongemerkt waren er in mijn intieme en seksuele leven dingen veranderd. Ik woonde al tien jaar samen met Jacques (Henrie), wat me op affectief gebied enorm had gestabiliseerd. Daardoor raakte ik steeds minder geïnteresseerd in groepsseks en werd ik wat ontevreden over mijn seksuele leven. Tot dan toe was het heel intens geweest, en die intensiteit nam af. Ik kreeg de behoefte een balans op te maken, ben wat dingen op een rijtje gaan zetten en botste daarbij natuurlijk op de ideeën over seksuele vrijheid die wij in de periode na mei ‘68 zo verdedigden, op de overtuiging dat we in die onbeperkte vrijheid allemaal zouden opbloeien. Ik wilde die ideeën confronteren met mijn ervaringen, wilde ze zonder verder te oordelen tegenover mijn waarheid zetten.»

HUMO In het begin van uw boek zegt u: ik ben geen rebel. Waarom wilde u dat zo nadrukkelijk stellen?

MILLET «Om duidelijk te maken dat ik nooit radicale standpunten heb ingenomen, niet op gewelddadige wijze de vrijheid heb geëist mijn leven volgens mijn eigen moraal in te richten. Ik claimde de vrijheid gewoon voor mezelf, zonder die verder voor anderen te prediken. en zeker niet om een daad te stellen en me af te zetten tegen religie, een familiesituatie of puriteinse ouders.»

Ingeënt tegen sprookjes

HUMO ‘In de weken na mijn ontmaagding deed ik al mee aan groepsseks.’ Het kwam op uw pad en u had geen enkel moreel bezwaar, schrijft u, ook niet tegenover uw ouders, alsof u zelfs geen flintertje behoefte had aan hun goedkeuring.

MILLET «Die behoefte had ik inderdaad niet. Mijn ouders waren voor mij geen goede voorbeelden. Ze leefden wel samen, maar konden niet niet elkaar opschieten, maakten veel ruzie en hadden allebei avontuurtjes, allemaal zaken die ik al heel jong wel kon begrijpen. Misschien dat ik daar een klein beetje onder heb geleden, maar wat zich dagelijks voor mijn ogen afspeelde, zorgde er tenminste voor dat ik het huwelijk niet kon idealiseren. Omdat het gedrag van mijn ouders allesbehalve een toonbeeld van deugdzaamheid was, voelde ik me ook door geen enkele burgerlijke moraal geremd. De goedkeuring en appreciatie ben ik ergens anders gaan zoeken, haha.

»Ik las ook heel veel. Mijn moeder had een bibliotheek met alle klassiekers uit de negentiende eeuw. Op mijn tiende las ik al Balzac en Stendhal, en zij tonen ook een werkelijkheid waarin de relaties tussen mannen en vrouwen allesbehalve idealistisch zijn. Op mijn zeventiende ben ik dan nog eens zwaar verliefd geworden op een jongen uit Berlijn. lk ben hem achterna gegaan, maar dat leidde natuurlijk tot niets. Ik denk dat ik daarna voorgoed was ingeënt legen het geloof in sprookjes. Daarna heb ik nooit meer iets van die orde gezocht.»

HUMO ‘Ik (was) volkomen vrij... had me in de liefde net zo min als in mijn werk een ideaal gesteld.’

MILLET «Ja. Jammer hoor, als dat niet erg romantisch lijkt, maar ik denk dat ik nu eenmaal heel erg pragmatisch ben, ook in mijn privé-leven. Ik denk inderdaad dat je vrijer bent als je niet leeft met doelen voor ogen die onmogelijk te bereiken zijn, en je jezelf niet dwingt je te conformeren aan een of andere utopie.»

HUMO Mensen kunnen toch helemaal niet leven zonder dromen en illusies?

MILLET «Dat is waar. lk denk dat ik daar ook wel naar zocht, maar dan in de kunst. Sommige kunstwerken kunnen je ook zo vervullen, zo pakken dat ze je voor een moment losmaken uit het ware leven. Maar kunst is kunstmatig, maakt geen deel uit van het echte leven, is beheersbaarder en minder angstwekkend.»

HUMO ‘Onzeker als ik was in sociale contacten, (had) ik van de seksuele daad een toevluchtsoord gemaakt.’ Uw manier van seksueel leven was voor u ook een oplos-sing.

MILLET « Zeker. Niets komt alleen maar uit positieve bronnen voort. Ik claimde mijn vrijheid, maar door me in die groepsseks te storten, compenseerde ik ook het gebrek aan zekerheid in mijn sociale leven. Door met mijn hoofd in liezen te duiken, ging ik blikken en gesprekken uit de weg die me onzeker maakten. Ik kom uit een middelmatig en weinig gecultiveerd sociaal milieu, en daar hield ik complexen aan over. Kijk, zeker tot je vijfentwintigste ben je toch bezig iemand te worden en jezelf te bevestigen. In het artistieke milieu was ik steeds bang niet intel-ligent en zelfverzekerd genoeg te warden gevonden. Ik zag op vernissages en cocktails iedereen mondaine gesprekken voeren, en ik wist gewoon niet hoe dat moest. Nu weet ik wel beter, en verlang ik soms naar de eenvoud van niet ontwikkeld en slecht op-gevoed te zijn (lacht). Maar als je jong bent, denk je dat mondain en intellectueel zijn hét is.»

HUMO ‘Tussen de opslorpende angstwekkende baan, geldgebrek en de kluwens van familie- en relatieconflicten was er de zekerheid in alle omstandigheden seksuele relaties te hebben.’

MILLET «Ja, eigenlijk kun je heel simpel zeggen dat ik vanwege mijn familiale context in het begin van mijn volwassen leven een andere familie zocht. De kunstwereld bestaat uit allemaal netwerken. Als criticus kwam ik in galeries. op cafés en vernissages van het ene netwerk in het andere. Ik ging nooit mee met onbekenden die ik tegenkwam in een wc of een lift; altijd nam iemand die ik kende me mee naar een club, het bos of een feestje. Of hij stelde me voor aan iemand anders die een goeie gelegenheid wist. Zo klikten al die contacten als schakels in elkaar, net als de steeds herhaalde rituelen waar je vertrouwd mee raakte. Je voelt je in die kringen veilig, nooit verloren.»

Cocoonen

HUMO Het verleidingsspel vindt u verloren moeite, maar die weg van het ene stel vaak anonieme handen en geslachtsdelen naar het andere lijkt me zo koud en eenzaam.

MILLET «Mja. Maar ik hou van die eenzaamheid. Ze past bij de observator die ik ben. Dat ik in staat was zoveel jaren later dit boek te schrijven en me al die details nog te herinneren, dank ik aan die capaciteit om mezelf volledig te splitsen - wat ik trouwens weer moest doen om het verhaal te schrijven van Catherine M., dat een personage voor mij is. Tijdens de groepsseks of als ik met vrienden op avontuur ging in het Bois de Boulogne waren er altijd momenten dat ik afstand nam. Terwijl ik tussen de anderen bezig was, trok ik me terug in mijn cocon en sloeg alles wat er om mij en met mij gebeurde gade.»

HUMO Zo is uw verslag ook: nuchter, zonder pathos en sentimenten, bijna wetenschappelijk.

MILLET «Ja, over sentimenten, passie en verdriet is genoeg ge-schreven, dacht ik zo.

»Maar ik zou ook geen goeie wetenschapper zijn. Ik zou niet in mijn eentje in stilte onderzoek kunnen doen. Ik wil omringd zijn door mensen en rumoer, zoals op mijn redactie bij Art Press, die nu voor mij een soort familie is.»

HUMO Maar u houdt van eenzaamheid...

MILLET «Ja, maar dan wel de eenzaamheid die je voelt als je jezelf buiten de groep plaatst waar je deel van uitmaakt. Dat is ook wat ik deed tijdens die seksfeestjes. Op dat moment behoor je de groep niet meer toe. Eigenlijk verraad je de groep. Je wordt een verraadster, ja, voilà. Ik ben zelfs zo’n verraadster dat ik op een dag alles wat ik heb gezien aan anderen ben gaan vertellen, hahaha.

»Het is heel grappig. Een aantal mensen die in het boek voorkomen maken nog steeds deel uit van mijn vriendenkring. Meestal zijn ze heel geïnteresseerd als ik bezig ben met een kunsthoek of een ander project, maar deze keer hoorde ik heel weinig. Niemand heeft gezegd: Dit klopt niet’, of: ‘je overdrijft.’ Maar verder zeiden ze ook niet veel, en soms voelde ik iets van vijandigheid. Ik denk toch: omdat ik ze iets heb ontnomen.»

HUMO Vrouwen schrikken misschien van dit boek, schreef Casanova-kenner Philippe Sollers, maar vooral de mannen moeten bang zijn: ze zijn plotseling anoniem in de massa, ze vallen samen met hun manies.

MILLET (glimlacht) «Hij overdrijft. Ik geloof niet dat ik oordeel of veroordeel, en niet iedereen is anoniem.

»Hij bedoelt, denk ik, dat wat ik in mijn hoek doe uitgelegd kan worden als uiting van de macht die een vrouw heeft, bijvoorbeeld

de macht om dingen te vertellen. De mannen die ik als seksuele partners heb gekend en die in sommige omstandigheden misschien dachten dat zij het spel leidden, zien hun rol in mijn boek opeens gereduceerd tot die van een personage, een acteur die door mij wordt geregisseerd. Door ‘La vie...’ te schrijven heb ik de situatie gekeerd. Daarin zit de macht van het woord: door te spreken en te schrijven domineer je de situatie en neem je er afstand van.»

HUMO Al lang geleden zei u: ooit moet ik deze waarheid vertellen. Sprak daar toen al een verlangen uit de situatie te keren?

MILLET «Pff, niet echt, want ik heb nooit de indruk gehad dat ik in een rol zat die anderen mij oplegden. Ik stond volledig achter wat ik deed en het had geen enkele consequentie voor de rest van mijn leven. Professioneel bouwde ik mijn carrière heel normaal verder, ik ben altijd heel onafhankelijk geweest, en ik ben ook hoogst zelden de gevangene geweest van amoureuze passie. Ik denk dat je heel diep van iemand kan houden zonder te lijden aan passie.»

Broertje dood

HUMO Toch beschrijft u vaak hoe volgzaam, toeschietelijk en beschikbaar u bent en hoe enthousiast anderen daarover waren: ‘Je zei nooit ‘neen’, weigerde nooit iets. Je stelde je niet aan... Zelfs met ontzettend veel mannen bleef je tot het einde dezelfde, aan hun willekeur overgeleverd.’

MILLET «Een seksuele relatie is voor een stuk een spel waarin altijd min of meer uitgesproken een heerser en een gedomineerde is. Het is waar dat ik misschien iets vaker de rol van de gedomineerde had, maar je bent niet onderworpen als je er zelf voor kiest gedomineerd te worden en zelf grenzen aan het spel stelt. Als je, zodra het je te ver gaat, kan zeggen: ‘Ik speel niet meer mee.’»

HUMO Maar u noemt zichzelf ook ‘geduldig en onverschillig: de voorkeuren van anderen niet delen, daar geen punt van maken... en het hele ritueel tot aan het einde toe netjes afwerken.’ U bent er trots op dat u die krachten kunt ondergaan. Het heeft te maken, zegt u, met de vastbeslotenheid en het doorzettingsvermogen waartoe u tijdens de daad in staat bent.

MILLET «En mijn vermogen tot splitsing. Ik kan mijn geest losmaken van mijn lichaam, alsof ik me terugtrek uit een schil. Het lichaam kan dan veel verdragen, het maakt het echt niet meer uit wat er gebeurt. Ze mochten zich ervan meester maken. Ik had nooit het gevoel dat ze zich meester maakten van mij. Eventueel ongenoegen drong pas na afloop tot me door, en dan raakt het je bijna niet meer. Ook in mijn professionele relaties kan ik heel veel verdragen: druk, geschreeuw als ‘je moet dit doen’, en je moet dat doen’... Ik verdraag het en denk: ‘Nee, ik doe dat niet.’ Aan mijn ideeën en overtuigingen zal niemand raken.

»Ik laat me niet makkelijk gaan, en op momenten dat ik me zou moeten overgeven ben ik vaak nog op mijn hoede. Ik voeg graag wat rationaliteit toe aan mijn relatie met de omgeving. Als we overgeleverd zijn aan ons instinct, lopen we het risico ons door passies te laten meeslepen naar situaties die we niet meer kunnen controleren, en de kans is dan groot dat je kwetst of gekwetst wordt.»

HUMO Om zo’n leven te leiden moet je een minimum aan psychologische stabiliteit hebben, zei u ooit. Maar u was wel in analyse.

MILLET «Ja. Vandaar die stabiliteit, haha. Dat ik in analyse ging, had wel niets te maken met mijn seksleven. Mijn probleem was dat ik heel jong mijn broertje heb verloren.

»Maar goed, in die analyse moet je jezelf ondervragen over je libido. Dat is één van de fundamenten van de psychoanalyse.»

HUMO U wilde, zei u, de ideologie van de seksuele vrijheid confronteren met uw persoonlijke ervaringen. Wat is de conclusie?

MILLET «Een belangrijke verworvenheid is dat we weten dat we onze eigen seksuele moraal kunnen bepalen: jij kiest wat er voor jou kan en niet kan, en je hoeft je wat dat betreft niets te laten opleggen. Maar aan de utopie van de vrije liefde is wel een limiet. Wat je bijvoorbeeld nooit kan stoppen is jaloezie. En het is ook heel moeilijk om in een koppel de absolute eerlijkheid vol te hou-den: het ik-zeg-jou-alles-en-jij-zegt-mij-alles. Dat is niet haalbaar. Zelfs mensen met een hechte relatie die elkaar heel graag zien, hebben behoefte aan een stukje geheim leven, waarin zich ook een deel van hun seksualiteit en fantasieën afspeelt. Twee werelden van verlangens zullen nooit volledig samenvallen: opeens zal de één een verlangen uitspreken dat totaal niet te rijmen is met de fantasie van de ander. En dan? Wat moet je dan zeggen: hij ontsnapt me? Hij houdt niet meer van me? Hij houdt niet genoeg van me? Natuurlijk wel, maar hij is simpelweg iemand anders.»

HUMO U ging nooit samen met Jacques naar seksfeestjes. Hij had zijn uitstapjes en u die van u. Vanaf het moment dat de relatie met Jacques een liefdesrelatie werd, zei hij: ‘Vertel me niks; ik wil niks weten.’

MILLET «Ja. Jacques zegt dat onze relatie het niet zou hebben overleefd als we elkaar alles hadden gezegd, en ik denk dat hij daarin gelijk heeft. Omdat er soms ook een soort perversiteit in schuilt... Ik denk dat ik er in het begin genoegen in schiep hem met mijn verhalen te provoceren en jaloers te maken. Jaloezie leidt altijd tot enorme conflicten, daar moet je heel voorzichtig mee zijn.»

Japanse dildo

HUMO Ook u had hevige aanvallen van jaloezie, keek in zijn agenda, controleerde zijn motorhelm op vreemde haren.

MILLET «Bij alle koppels om mij heen zag ik jaloerse crisissen. Ik had het ook heel erg, voelde me volledig verdrongen. Heel vaak regresseerde ik tijdens zo’n jaloeziecrisis, werd infantiel, werd weer het kind dat zich vroeger soms helemaal verlaten voelde, dat helemaal alleen was in een volledig vijandige omgeving, zonder iemand om het te beschermen en niet in staat zichzelf te beschermen. Dat stopte pas als ik, zeg maar, weer mijn volwassen ik terugvond, en weer kon zeggen: ‘Oké, ik ben alleen en in de steek gelaten, maar ik ben sterk, intelligent, mooi en interessant genoeg om mezelf te verdedigen.’

»Jacques hielp me wel altijd. We losten dat samen op. Nooit in die twintig jaar dat we samen zijn, heeft het feit dat wij samenleefden ter discussie gestaan.

»Die jaloezie verwarde me ook vreselijk, omdat ik toen volledig achter het idee van vrije liefde stond. Uit de discussies die ik daar met Jacques over had, hebben we uiteindelijk de conclusie getrokken dat seksuele verlangens voor een stuk wel maar voor een stuk ook niet overeenkomen met amoureuze verlangens, en dat het niet is omdat de ander verlangt naar iemand anders dat hij niet van je houdt.

»Er waren wel een paar afspraken. Het was bijvoorbeeld taboe de woning die wij deelden voor activiteiten met anderen te gebruiken.»

HUMO Vroeger wilde Jacques geen details over je seksleven, maar nu heeft hij je wel gestimuleerd dit boek te schrijven.

MILLET «Dat is waar. Jacques houdt enorm van vrouwen en is erg nieuwsgierig naar ze. Een gedetailleerd beeld van het seksuele leven van een vrouw is, denk ik, waar hij al die jaren in zijn geheime hoek naar op zoek was (lacht)

HUMO Wat vinden uw ouders van het boek?

MILLET «Die leven niet meer. Ik heb het geluk helemaal geen familiale druk om me heen te voelen. Ik heb geen kinderen, maar ik hoop dat, als ik kinderen had gehad, ik toch met de vrijheid die een artiest nodig heeft op mijn doel was afgegaan, natuurlijk niet zonder hen voor te bereiden en te waarschuwen.»

HUMO U zit als hoofdredactrice van Art Press ook stevig in het zadel. U loopt weinig risico’s.

MILLET «Dat is waar. Het is makkelijker voor mij zo’n boek te schrijven dan voor iemand die op een ministerie werkt en van een hiërarchie afhangt. Art Press is ook helemaal onafhankelijk: degenen die het blad maken, zijn ook de eigenaars. Er is geen autoriteit boven mij die wat ik schrijf raar kan vinden of kan afkeuren.»

HUMO Een van de geestigste passages vind ik die waarin u opsomt wat uw contacten u materieel hebben opgeleverd.

MILLET (lacht) «De lijst van al die idiote cadeaus, daar heb ik me ook goed mee geamuseerd: crèmekleurige gebreide hotpants en glitter-kousen, een berbertrouwjurk, die Japanse elektrische dildo... Ja, een boek over jezelf schrijven is natuurlijk een puur narcistische bezigheid. Terwijl ik werkte voelde ik af en toe opeens de behoefte mezelf wat te ironiseren. Die cadeaus zijn zo belachelijk dat iedereen kan begrijpen, dat - helaas! -mijn charmes geen miljardairs hebben aangetrokken (lacht). Alleen die gratis tandartsbehandelingen waren mooi meegenomen.»

HUMO Welke passages heeft u zelf met het meeste plezier geschreven?

MILLET «Ik denk de beschrijvingen van de fellatio. Daar heb je als vrouw alles zelf in de hand, en je kan ernaar streven de handelingen zo perfect mogelijk te beheersen.»

HUMO Die passages kunnen inderdaad dienen als handige gebruiksaanwijzing.

MILLET «Ja, ik wilde daar echt goed in worden, en dat is geloof ik wel gelukt.»

HUMO Tot uw vijfendertigste heeft u er niet aan gedacht dat uw eigen genot ook weleens een doel zou kunnen zijn.

MILLET «Dat klopt, ja. Daar had ik niet veel aandacht aan besteed. Pas via masturbatie - toen ik voor het eerst mijn Japanse dildo uitprobeerde - ben ik beter gaan be-grijpen waar genieten om ging.

»Tijdens die seksfeestjes was ik zeker niet systematisch op zoek naar een orgasme. Ik zocht gewoon fysiek plezier.»

HUMO Dacht u toen u uw eigen genot ontdekte niet: waarom heb ik niet eerder wat beter voor me-zelf gezorgd? U vraagt zichzelf ook af: ‘Zeker, ik neukte voor plezier, maar neukte ik niet ook opdat het geen probleem zou zijn?’

MILLET «Ja... lk ben uiteindelijk ook dat genot met twee gaan verkennen. Maar voor iemand die, zoals ik, van nature nogal graag meester is over zichzelf, kan een orgasme onbewust heel beangstigend zijn, want een orgasme betekent dat je de controle over jezelf verliest. Zonder erbij stil te staan kan je er zo bang voor zijn dat je op andere manieren een vergelijkbare ervaring probeert te zoeken. Als ik met vrienden mee naar het Bols de Boulogne ging en me overgaf aan heel veel mannen, was dat voor mij waarschijnlijk een manier om mezelf te verliezen die me minder bang maakte dan het orgasme.

»Ik heb een weg af moeten leg-gen, maar uiteindelijk heb ik mijn eigen reacties beter leren begrijpen, en heb ik begrepen hoe ik met z’n tweeën ook plezier kon hebben.»

HUMO Tegelijk met uw boek verscheen het fotoboek van Jacques Henric. Hij maakt allang naaktfoto’s van u in metrostations en andere onherbergzame plaatsen.

MILLET «Ja, Wat ik door mijn relatie met Jacques heb begrepen, is dat mijn genot niet in eerste instantie bereikt wordt via aanrakingen, maar vooral via het beeld dat ik zag dat de ander van mij had; door wat de blik van de ander mij over mezelf vertelde.»

HUMO Terwijl hij u fotografeert, raakt u bevredigd?

MILLET «Ja, omdat, zoals ik in de laatste zin van mijn boek schrijf, mijn echte lichaam samenvalt met de talloze beelden die hij van mij maakt; hij mijn gespletenheid op een heerlijke manier weet op te heffen.»

Catherine Millet Beeld De Bezige Bij
Catherine MilletBeeld De Bezige Bij
Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234