null Beeld Getty Images
Beeld Getty Images

40 jaar 'Thriller'

Michael Jackson: ‘Ik eis nooit de verantwoordelijkheid op voor de songs die ik geschreven heb. Ik ben gewoon de boodschapper die ze op de wereld brengt’

Gerri Hirshey

(Verschenen in Humo op 24 februari 1983)

Michael Jackson (24) heeft besloten dit interview alleen te doorstaan. Een hele prestatie, want normaal laat hij zich omringen door een cordon managers en andere Jackson-broertjes. In één geval liet hij zijn zusje Janet als een papegaai de vragen van de dienstdoende journalist napraten vóór hij er een antwoord op gaf. De nauwelijks bestaande literatuur schildert hem dan ook af als een extreem verlegen jongetje. Hij houdt zich gedeisd, duikelt als een eend onder water en praat tegen de punten van zijn schoenen. Of hij komt gewoon nièt opdagen. Zijn privéleven leidt hij met een haast dwangmatige omzichtigheid. Zoals een hemofilielijder die zich niet kan veroorloven het minste schrammetje op te lopen zegt hij zelf.

LEES OOK:

Het best verkochte album ooit in de VS wordt 40: lees hier wat (mm) destijds vond van ‘Thriller’van Michael Jackson.

Hoe rijm je dit met het waanzinnige succes dat deze jongeman geoogst heeft? Sinds zijn lagere schooljaren is hij de ster van The Jackson Five. In 1980 stapte hij uit de Jacksons om een solo-elpee op te nemen, ‘Off the Wall’, en het werd meteen de best verkochte plaat van het jaar. ‘Thriller’, zijn nieuwe elpee, staat hoog in de Amerikaanse hitlijsten. En het rijtje van artiesten die nu met hem werken — of dat willen doen —omvat Paul McCartney, Quincy Jones, Steven Spielberg, Diana Ross, Queen en Jane Fonda. Op de plaat, op het podium, op tv en op het witte doek heeft Michael niet de minste moeite om zich. bloot te geven. Niets maakt hem bang, zegt hij. Maar dit?! Hij schuifelt ongemakkelijk over zijn stoel en ploegt nerveus door een zakje chips heen. Dit is duidelijk vreemd gedrag: geen van zijn broers kan zich herinneren dat er zo’n onheus hapje door zijn keel is gegaan sinds hij zes jaar terug vegetariër werd. Katherine Jackson, zijn moeder, maakt er zich zelfs zorgen over dat Michael alleen op lucht lijkt te leven. Voor zover haar bekend, heeft zoonlief gewoon geen belangstelling voor voedsel. Hijzelf zegt dat hij nièt zou eten, als hij er niet toe verplicht was om in leven te blijven. ‘Ik haat dit echt’, zegt hij. Nu de chips binnengespeeld zijn. begint hij een papierklemmetje om te buigen. ‘Op het podium ben ik veel meer ontspannen dan nu. Maar goed, let’s.’ Hij lacht. Later zal hij uitleggen dat ‘lets go’ de zinsnede is die zijn lijfwacht altijd gebruikt als ze door een horde opdringerige fans heen moeten. Het is ook het zinnetje dat Michael voortdurend heeft mogen horen sinds hij oud genoeg was om zelf zijn veters te binden. ‘Let’s go’— dat was de aansporing waarmee Joe Jackson zijn kroost bijeendreef voor ze op het podium stapten.

CURRICULUM

De jongste maanden heeft Michael Jackson aan drie projecten gewerkt zijn recent uitgebrachte ‘Thriller’; het volgende werkstuk van Paul McCartney, dat twee Jackson-McCartney-composities zal bevatten ‘Say, Say, Say’ en ‘The Man’, en de door Quincy Jones geproduceerde ‘E.T.’-plaat van Steven Spielberg, waarop Jackson niet alleen zingt maar ook de rol van verteller voor zijn rekening neemt. In zijn vrije uurtjes heeft hij Diana Ross’ hitsingle ‘Muscles’ geschreven en geproduced En dan hebben we het nog niet gehad over de film sinds hij in ‘The Wiz’ de rol van de vogelverschrikker vertolkt heeft, ligt zijn slaapkamer tot op heuphoogte bedolven onder scenario’s. Op zijn vierentwintigste staat Michael Jackson met één been aan elke kant van de eighties. De hits die hij als kind gescoord heeft zijn nu gouden ouwertjes, en zijn jeugdidolen zijn z’n gelijken geworden.

Michael was nauwelijks 10 toen hij het huis van Diana Ross in Hollywood ging betrekken. Nu producet hij haar. Hij was 5 toen The Beatles de plas overstaken; nu ruziën hij en McCartney over hetzelfde meisje op Michaels single ‘The Girl Is Mine’. Ook zijn vrienden uit de showbiz komen uit verschillende generaties. Hij houdt zich op met andere kindsterretjes zoals Tatum O’Neal en Kristy McNichol, en het gewezen kindsterretje Stevie Wonder. Hij voert lange telefoongesprekken met Adam Ant en Liza Minnelli en heeft intieme onderonsjes met tachtiger Fred Astaire. Toen hij de set van ‘On Golden Pond’ bezocht, prikte Henry Fonda het lokaas aan zijn vislijn. Jane Fonda leert hem acteren. Pennevriendin Katharine Hepburn brak met haar levenslange afkeer van rockmuziek toen ze in 1981 een Jacksons-concert bezocht in Madison Square Garden. Zelfs E.T. zou zich aangetrokken voelen tot zo’n lieverdje, beweert Steven Spielberg, die Michael verteld heeft: ‘Als E.T. niet naar Elliott gekomen was, zou hij bil jou thuis gekomen zijn.’ Spielberg zegt ook dat hij aan niemand anders had gedacht om op plaat het verhaal van zijn vreesachtige ruimtewezentje te vertellen ‘Michael’ is een van de laatste nog levende onschuldigen die zijn leven helemaal in de hand heeft, ik heb nooit iemand gezien zoals Michael, hij is een emotioneel kindsterretje.’

BAMBI

Michael zegt dat hij van tekenfilms houdt. Eigenlijk houdt hij van alles wat ‘magie’ uitstraalt. Deze definitie is ruim genoeg om alles te omvatten van Bambi tot James Brown. ‘Pure magie’, zegt Michael over Brown, en hij geeft graag toe dat zijn kwikzilveren choreografie gebaseerd is op de klassiek geworden podium-act van de Peetvader. ‘Ik stond achter de coulissen toen ik zes, zeven jaar was. Daar zat ik naar hem te kijken’. Michaels peutertuin was de kelder van het Apollo Theater in Harlem. Hij was te verlegen om echt contact te zoeken met de artiesten — iedereen, van Gladys Knight tot The Temptations — voor wie de Jacksons het voorprogramma verzorg-en. Maar hij wou precies weten wat ze deden — hoe James Brown een slide, een spin en een split maakte en er toch nog in slaagde om overeind te komen vóór de microfoon het podium raakte. Onlangs, bij wijze van herbronning, ging hij naar een optreden van James Brown in Los Angeles.

‘Pure electriciteit’, zegt Michael. ‘Die man kan met een publiek doen wat hij wil. Het publiek ging gewoon uit zijn bol. Hij werd gek — en op zijn leeftijd... Hij raakt echt helemaal buiten zichzelf.’ Buiten jezelf raken is een steeds terugkerend thema in het leven van Michael, of hij nu danst, zingt of acteert. Als Jehova’s Getuige gelooft Michael in een nakende ondergang, die gevolgd zal worden door de wederkomst van Christus. Godsdienst vult een groot stuk van zijn leven hij houdt zich onledig met Bijbelstudie en gaat driemaal in de week naar religieuze bijeenkomsten. Hij heeft nooit drugs aangeraakt en komt zelden in de buurt van alcohol. Maar het voorspelde Armageddon kan zijn fantasie niet drukken.

MICHAEL «Ik verzamel tekenfilms. Alles van Disney, Bugs Bunny, de oude MGM-spullen. Ik heb nog maar één persoon ontmoet die een grotere collectie heeft dan de mijne, en ik was verrast: Paul McCartney. Hij is een filmfanaat. Telkens als ik hem opzoek, bekeken we samen tekenfilms. -Toen we hier aan mijn plaat werkten, hebben we alle Dumbo-filmpjes gehuurd Het is echt escapisme.

E.T.

MICHAEL «Toen ik voor het eerst E.T. zag, smolt ik helemaal in tranen weg. De tweede keer heb ik geweend als een gek. En toen ik het verhaal voorlas had ik het gevoel dat ik bij het avontuur betrokken was, alsof ik achter een boom stond en alles voor mijn ogen zag gebeuren.»

Michaels emotionele betrokkenheid was zo groot, dat Steven zijn verteller wenend aantrof in de studio toen hij de sterf-scène van E.T moest doen. Toen besloten Spielberg en producer Quincy Jones zijn gebroken stemmetje erin te laten. Die gevoelens onderdrukken zou helemaal niks opleveren - dat had Jonesa al geleerd toen hij ‘Off the Wall’ producete.

QUINCY JONES «Ik had een song bewaard voor hem, ’She’s Out of My Life’. Michael hoorde hem, en het klikte meteen. Maar toen hij hem zag, barstte hij telkens weer in tranen uit. Ik zei: ‘We komen over veertien dagen terug en dan doen we hem over, misschien zal hij je dan niet zo aan het huilen brengen.’ We kwamen terug en hij begon opnieuw te wenen. Dus hebben we het er maar in gelaten.»

De strijd tussen de koele professional en de kwetsbare Michael komt ook tot uiting in de lyrics die hij voor zich zelf geschreven heeft, in ‘Bless His Soul’, een nummer uit de ‘Destiny’-elpee van de Jacksons, zingt hij:

‘Sometimes I cry because I’m confused. Is this a fact of being used? There is no life for me at all. ‘Cause I give myself at beck and call?’

En op ‘Wanna Be Starting Something’ uit de nieuwe ‘Thriller’ schreeuwt hij uit: ‘They eat off you, you’re a vegetable’.

MICHAEL «Ja, ik voel me gebruikt: ze willen dat je dit doet, ze eisen van je dat je dat doet… Ze denken dat je hun persoonlijke bezit bent, ze denken dat ze je gemaakt hebben. Als je niet gelovig bent word je krankzinnig.»

Voor zijn eigen welzijn heeft Michael een paar emotionele uitlaatkleppen gecreëerd, situaties waarin hij zichzelf helemaal kan laten gaan: ‘Ik dans de hele zondag’, zegt hij. Op die dag vast hij ook.

Na dit wekelijkse ritueel, zo bevestigt zijn moeder is hij helemaal uitgeput, hij zweet, lacht huilt. Het is een ritueel dat veel weg heeft van Michael optredens. Het gewicht van de Jacksons-show berust grotendeels op zijn tengere schouders. Niet dat hij erop moet oefenen hij kan pirouettes draaien als een ijsschaatser zonder dat er ijs of schaatsen aan te pas komen. Mede dank zij het betoverende geflikker van zijn zilveren body suits, lijkt het alsof hij de moleculaire structuur naar believen kan wijzigen — het ene moment is hij een houterige robot, het volgende moment een wervelende derwisj.

Zijn lichaam is zo zeker, dat zijn ogen vaak gesloten blijven, het gelaat opwaarts gericht naar een ongeziene muze.

MICHAEL «Op een podium staan is magie. Je kan het met niets vergelijken. Je voelt de energie van iedereen die in de zaal zit. Je voelt het over je hele lichaam. Ik zou er eeuwig kunnen blijven staan. Idem voor wat films betreft. Wat ik zo prachtig vind aan een film is, dat je iemand anders kunt worden. Het is als een automatische piloot. Ik bedoel - whaw

Bij de opnemen voor ‘The Wiz’ raakte hij zo gehecht aan het Scarecrow-personage dat de filmploeg hem letterlijk van de set en uit zijn kostuum moest sleuren. Hij was in Oz, en had geen zin om die plek in te ruilen voor nog maar eens een hotelkamer.

MICHAEL «Dat vond ik zo leuk aan E.T. Ik was er echt. De dag erna miste ik hem erg. Ik wou terug naar die plek in het bos. Ik wou daar zijn.»

MUSCLES

De blik van Michael Jackson klaart op bij een vraag over zijn huisdieren. Hij zegt dat hij elke dag met zijn menagerie praat. ‘Ik heb twee jonge herten. Mr Tibbs ziet eruit als een ram hij heeft hoorns. En ik heb een prachtige lama zijn naam is Louie.’ Hij zit ook in de exotische vogels — papegaaien, kaketoes en emoes. ‘Blijf hier’ zegt hij, ‘ik wil je iets tonen Hij snelt met twee treden tegelijk de trap naar zijn slaapkamer op. Hoewel ik weet dat wij de enige aanwezigen zijn in het appartement hoor ik hem praten. ‘Hee, lag jij te slapen? Sorry hoor.’

Een oogwenk later wordt er een 2,5 meter lange boa constrictor op de tafel gedeponeerd. Hij beweegt in mijn richting met een alarmerende snelheid.

‘Dit is Muscles. Ik heb hem getraind op het opvreten van interviewers.’

Muscles zit al bij de bandrecorder en flitst vol verachting met z’n tong, hij kruipt verder naar de dichtstbijzijnde bron van warm bloed. Michael neemt het reptiel tactvol op als het met z’n stompe neus tegen mijn pols stoot. ‘Echt,’ dringt hij aan, Muscles is een lief beest. Het is allemaal nonsens, die verhalen over slangen die mensen eten. Trouwens, Muscles heeft niet eens honger; hij heeft z’n wekelijkse levende rat een paar dagen geleden opgepeuzeld.’

MICHAEL «Weet je waar ik ook van houd? Modepoppen. Als mijn nieuwe huis klaar is, zal er een kamer zijn zonder meubels, met alleen maar een tafel en een hoop poppen.

»Ik denk dat ik ze tot leven wil brengen. Ik beeld me graag in dat met ze praat. Weet je wat ik denk dat het is? Ja, ik zal het maar zeggen. Ik denk dat ik mezelf omring met vrienden die ik nooit gehad heb. Als artiest kun je gewoon niet zeggen wie je vriend is. Ze zien je zo anders. Als een ster, in plaats van als een buurjongen.

» (Hij pauzeert en kijkt naar de paspoppen in de woonkamer.) Dat is het. Ik omring mezelf met mensen die ik te vriend zou willen hebben. En dat kan ik met modepoppen. Ik kan met ze praten. Dit alles betekent niet dat Michael geen vrienden heeft Integendeel, de mensen schreeuwen van de daken dat ze zijn vriend zijn. Dat is juist het probleem als ze zo voor je deur in het rijtje staan, moet je schiften.»

Michael heeft nooit een speelkameraadje gehad. Of een schoolkameraadje. Of een vaste vriendin. AI z’n vrienden zitten in de showbiz.

MICHAEL «Neem bijvoorbeeld mij en Liza (Minnelli). Zij is voor mij een geweldige vriendin — maar ‘n showbiz-vriendin. We zitten samen te praten over film, ze vertelt mij alles over Judy Garland. En dan zegt ze, ‘Toon mij wat je op de repetitie gedaan hebt.’ (Hij maakt een danspasje) En dan zeg ik, ‘Toon me wat jij gedaan hebt.’ We zijn helemaal bezig met elkaars show.»

PIRAAT

Michaels voeten schuifelen heen en weer op een rusteloos ritme en de papierklem is al lang verwrongen. Michael verontschuldigt zich, hij legt uit dat hij niet zo lang stil kan zitten. Ineens besluit hij ons naar zijn huis in aanbouw te rijden. Hoewel zijn ouders hem ertoe gedwongen hebben rijlessen te nemen, rijdt Michael zelden zelf. En als hij het doet, wil hij geen autowegen gebruiken; hij maakt urenlange omwegen om ze te mijden. Hij kent alleen de weg naar enkele ‘veilige’ plekjes - de huizen van zijn broers, het eethuisje en de tempel van de Getuigen.

‘Hi,Michael.’

Een paar van dit slag boodschappen staan in de verf gekrast van het sombere stalen hek bij de oprit. Er is een omheining, er zijn honden en bewakers, maar altijd hangen er meisjes rond. De kamers die Michael het zorgvuldigst inspecteert, zijn diegene die voor de recreatie zijn bestemd. ‘Ik wou er al die spullen in’, zegt hij, ‘om niet meer naar buiten te hoeven.’ Die ‘spullen’ omvatten ondermeer een projectiekamer met twee professionele projectoren en een reusachtige luidspreker. Verder is er een oefenkamer, een kamer voor videospelletjes en eentje die de Piratenkamer heet. Daarin komen nog meer poppen —maar die zullen ook iets terugzeggen. Michael heeft er een technicus van Disneyland op aangesproken. Als alles goed gaat, zal de kamer bevolkt worden door sabelzwaaiende piraten. ‘Het wordt een ware veldslag met kanonnen en geweren’, zegt Michael. ‘Ze zullen tegen elkaar staan schreeuwen, met klank- en lichteffecten en al. Piraten zijn een stokpaardje van hem. Het Pirateneiland in Disneyland is een van de weinige openbare gelegenheden waar hij niet weg te slaan is, ‘Overdag is het er moordend druk’, zegt Michael. En dan, ietwat ongelovig: ‘Ik wou er gisteravond naartoe, maar het was gesloten.’ Maar als je zelf in een pretpark woont, hoef je je over zo’n dingen geen zorgen te maken.’

TALENT

De nieuwe elpee van Michael Jackson bevat zowel Afrikaanse gezangen als ruig gitaarwerk van Eddie Van Halen. Ze krijgt het etiket ‘pop-soul’ opgekleefd van de heren die zich met marketing ophouden. Michael zegt dat het hem niet kan schelen hoe zijn plaat genoemd wordt. Hij vindt het al mysterieus genoeg dat ze er is — zoals het hele scheppingsproces voor hem een mysterie blijft.

MICHAEL «Ik ontwaak uit een droom en ik zeg, ‘Waw, zet dit op papier’. Het is vreemd. Je hoort de woorden, je ziet alles zó voor je ogen. En je zegt tegen jezelf: ‘Ik heb dit niet geschreven. Het was er al.’ Daarom eis ik nooit de verantwoordelijkheid op voor de songs die ik geschreven heb. Ik voel dat ze ergens, op de een of andere plek, al gemaakt zijn; ik ben gewoon de boodschapper die ze in de wereld brengt. Dat geloof ik echt. Ik hou van wat ik doe. Ik ben er gelukkig mee. Het is puur escapisme.»

Dat woord weer. Maar Michael heeft gelijk. Er is geen betere definitie voor Amerikaanse popmuziek. Weinig mensen begrijpen dat beter dan Diana Ross, de Tamla-tiener die het tot pop-diva heeft gebracht. Zij werd intiem bevriend met Michael toen ze de Jacksons ontmoette.

DIANA ROSS «Nee, ik heb hem niet ontdekt. Dat deed Motown-baas Berry Gordy — ik heb hem gewoon bij het publiek geïntroduceerd in mijn televisieshow van 1971. Er heeft een zekere identificatie plaatsgevonden tussen Michael en mezelf. Ik was ouder ik was zo’n beetje zijn idool, en hij wou zingen zoals ik.»

Ze heeft met genoegen gezien hoe Michael stilaan zichzelf werd. Maar ze zou het fijn vinden als hij nog wat meer uit zijn schulp kwam. Ze zegt dat ze alle moeite van de wereld had om hem de rol van producer aan tE meten voor ‘Muscles’. Hij wou dat ze samen de productie zouden doen. Zij drong erop aan dat hij het alleen zou doen.

DIANA ROSS «Hij is teveel in zichzelf gekeerd. Ik doe mijn best om hem uit zijn tent te lokken. Michael heeft heel wat mensen om zich heen, maar hij is erg schuchter. Ik weet niet waarom. Ik denk dat het uit zijn kinderjaren stamt.»

PETER PAN

Op de set van ‘On Golden Pond’ liet Jane Fonda Michael kennismaken met haar vader, Henry. Precies zoals hij dat deed met zijn kleinzoon in de film, nam Henry Fonda het rockvriendje van zijn dochter mee uit vissen. Op een steiger zaten ze urenlang te praten over forel en over theater. Dat hij zo makkelijk in de familie opgenomen werd, verwondert Jane Fonda niet. Michael en haar vader konden het uitstekend met elkaar vinden omdat ze zoveel gemeen hadden.

JANE FONDA «Pa was ook pijnlijk verlegen. Hij voelde zich alleen op z’n gemak als hij zich achter het masker van een personage kon verschuilen. Hij kon zichzelf pas bevrijden als hij iemand anders was. Dat geldt ook voor Michael. Hij is een uiterst fragiel persoontje. Ik herinner me dat ik hem op een dag zei: ‘God, Michael, ik wou dat ik voor jou een film kon producen.’ En plotseling wist ik het. Ik zei: ‘Ik weet wat je moet doen. Peter Pan. Er welden tranen op in zijn ogen en hij zei ‘Waarom heb je dat gezegd?’ —hij was echt kwaad. Ik zei: ‘Ik realiseer mij dat jij Peter Pan bent.’ En hij begon te wenen en zei: ‘De wanden van mijn kamer hangen vol foto’s van Peter Pan. Ik heb alles gelezen wat (auteur J.M.) Berrie ooit geschreven heeft. Ik voel mij helemaal dezelfde als Peter Pan — het jongetje dat verloren loopt in wonderland.»

Alle kinderen, behalve eentje, groeien op. Dat is de eerste regel uit Michaels lievelingsboek. En als je Katherine Jackson vraagt of ze een gelijkenis ziet met haar eigen kroost van negen, zou ze lachen en zeggen: ‘Ja, mijn vijfde zoon — dat is ‘m.’

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234