'We opereerden volledig onafhankelijk, al hadden we wel banden met andere revolutionaire krachten in onze buurlanden' Beeld BELGA
'We opereerden volledig onafhankelijk, al hadden we wel banden met andere revolutionaire krachten in onze buurlanden'Beeld BELGA

35 jaar geledenDe arrestatie van de CCC-leden

Pierre Carette: ‘Onze acties viseerden de wapenindustrie, de bourgeoisie, de patronale organisaties en de banken… Niets meer’

Op 16 december 1985 werden de leden van de CCC (Celulles Communistes Combattantes) in een Quick-fastfoodrestaurant in Namen gearresteerd. De terreurgroep pleegde vanaf oktober 1984 een aantal aanslagen tegen politieke en militaire doelwitten. De zwaarste menselijke tol die de acties van de CCC hebben geëist zijn twee gedode Brusselse brandweermannen, die omkwamen in een bomaanslag op het hoofdkwartier van het VBO in Brussel op 1 mei 1985. In 2003 werd Pierre Carette, de leider van de actiegroep, voorwaardelijk vrijgelaten. In de aanloop van zijn vrijlating sprak de man met Humo. Lees hier het interview.

(Verschenen in Humo in februari 2003)

‘Als ik ooit als een vrij man door de gevangenispoort stap, dan zal ik het rode vaandel van de communistische revolutie hoog en fier meedragen. Ik ken de zin van mijn bestaan: het volk dienen!’ Dat schrijft Pierre Carette vanuit de gevangenis van Leuven Centraal. De voormalige leider van de terreurgroep CCC is de laatste van vier militanten die nog achter de tralies zit, maar kreeg midden februari te horen dat hij op 25 februari vervroegd vrijkomt. Ondanks 17 jaar compleet isolement blijft Carette met een onwankelbaar zelfvertrouwen geloven in De Zaak. ‘De toekomst heeft maar één naam: het communisme!’

Pierre Carette wordt eind ’88 samen met drie companen tot levenslang veroordeeld voor de bommencampagne die de Cellules Communistes Combattantes (CCC) in ’84-’85 voeren tegen de symbolen van het imperialisme. Bij hun arrestatie hebben ze 27 aanslagen gepleegd. Tegen banken en patronale organisaties, tegen de PVV en de CVP, tegen Amerikaanse belangen en militaire doelwitten. De explosies richten telkens een ravage aan, maar het blijft altijd bij materiële schade. Op één aanslag na. Tijdens een actie tegen het Verbond van Belgische Ondernemingen (VBO) in Brussel sterven twee brandweermannen.

Levenslang veroordeelden komen na 10 jaar in aanmerking voor vervroegde vrijlating. Maar voor CCC’ers gelden andere regels. Pas na 15 jaar opsluiting komen drie van hen vrij. Maar terwijl eerst Didier Chevolet, vervolgens Pascal Vandegeerde en uiteindelijk ook Bertrand Sassoye hun cel mogen verlaten, vangt Pierre Carette tot dusver steeds bot op zijn vraag voor vervroegde vrijlating. Het CCC-kopstuk komt al meer dan zeven jaar in aanmerking voor voorlopige invrijheidstelling.

Sinds het begin van zijn opsluiting staat Carette onder een bijzonder streng gevangenisregime. Er gelden speciale regels: hij mag geen bezoek ontvangen, krijgt geen penitentiar verlof en zijn post wordt systematisch geopend en gelezen. Hij verschijnt geblinddoekt en aan handen en voeten geboeid voor de commissie voor voorlopige invrijheidsstelling. Toen Carette onlangs een kort telefonisch interview gaf aan Terzake, kreeg hij een maand telefoonverbod.

Dit uitgebreide interview kwam pas tot stand na ruim een jaar over-en-weer-geschrijf en was af, uitgerekend de dag dat de commissie besliste Pierre Carette voorlopig vrij te laten. De CCC’er verlaat op 25 februari zijn cel onder strikte voorwaarden: hij mag slechts sporadisch contact hebben met zijn vroegere kameraden, moet samen met hen nog een schadevergoeding van 446.000 euro betalen en toestemming vragen om het land te verlaten.

HUMO Waarom zat u langer vast dan uw kameraden?

CARETTE «Ze hielden een stok achter de deur om mijn kameraden koest te houden. Ik was jaren de gijzelaar van de bourgeoisie. Ik weigerde bovendien politieke verklaringen te ondertekenen waarin ik het communisme afzweerde. Dat pikte het regime niet. Ik zat niet meer in de gevangenis om wat ik deed, maar om wat ik dacht. Het is verboden om communist te zijn.»

HUMO U kwam nochtans al een hele tijd in aanmerking voor vervroegde vrijlating.

CARETTE «Ik kan al ruim 7 jaar vervroegd vrijkomen. Ik zit vijf jaar langer in de gevangenis dan de gemiddelde levenslang veroordeelde. Mijn dossier is gekend. Het is wettelijk in orde en bevat een resem elementen die zelden aanwezig zijn na zo’n lange opsluiting. In Brussel wacht een appartement en een job in een drukkerij. Er komen gevangenen vrij met veel minder gunstige dossiers dan het mijne.»

HUMO Wie blokkeerde uw situatie, denkt u?

CARETTE «Normaal beslist het personeel van de gevangenis of mijn dossier wordt doorverwezen naar de commissie voor voorlopige invrijheidsstelling. Die commissie beslist op haar beurt over een eventuele vervroegde vrijlating. Wel, het personeelscollege sprak zich al lang niet meer uit over de grond mijn dossier. Leuven wist dat de zaak op een heel ander niveau werd beslist.»

HUMO Leg uit.

CARETTE «Eind jaren ’80 ontdekten onze advocaten een occult comité binnen het ministerie van Justitie dat buiten elk wettelijk circuit opereert. Het telt leden van de Staatsveiligheid, de politiediensten, het gevangeniswezen en Justitie en beslist autonoom over mijn dossier. Een Brussels weekblad onthulde onlangs wat wij eigenlijk al lang wisten: de commissie en haar ‘onafhankelijke’ magistraten wachten op orders van Justitie.

»Een voorbeeld. Mijn dossier is zowat het meest gevolgde in België en toch ‘vergeet’ de gevangenisadministratie het in juni door te sturen naar de commissie. Moet je dan nog vertrouwen hebben in het systeem?

»Mijn zaak toont de grenzen van de democratie. Bij een echt revolutionair initiatief verandert het regime met een verbazend gemak in een politiestaat. Dat bleek meteen na onze arrestatie. Plots verscheen een groot natuurlijk blok. Verdedigers van de rechten van de mens negeerden de mensonwaardige omstandigheden van onze opsluiting. Het Hof van Assisen stak de fouten van de rijkswacht in de doofpot. De onderzoeksrechter plooide naar richtlijnen van de procureur. De pers bewierookte de nepjustitie. Ambtenaren van het ministerie, psychologen, cipiers, sociale assistenten, gevangenisdirecteurs,… Nog altijd volgden ze illegale en bedenkelijke bevelen.»

HUMO Hield u destijds rekening met een lange gevangenisstraf?

CARETTE «Ik ben een echte revolutionair en dus beschouw ik de gevangenis als een accident de parcours. Wie aan de revolutionaire strijd begint, kent de gevaren. Wie geen opofferingen wil doen, moet er niet aan beginnen.»

HUMO De wereld is gedurende uw 17 jaar gevangenschap grondig veranderd. De Muur viel, het Oostblok verdween en China koos voor gematigd kapitalisme. Is uw ideologie dood?

CARETTE «Ik heb absoluut geen spijt van de val van de Berlijnse Muur of het Oostblok. Ik beschouw het zeker niet als een nederlaag van mijn idealen. Ik ben een overtuigd marxist-leninist. Mijn nederlaag ligt begin vorige eeuw, toen de bourgeoisie de Oktoberevolutie van ’17 definitief neersloeg.»

HUMO Heeft het communisme nog bestaanrecht?

CARETTE «De redenen waarom ik dertig jaar geleden communist werd, zijn niet verdwenen. Integendeel. Nooit was de ellende in de wereld zo groot. De rijken zijn rijker geworden, de armen armer. Er bestaan meer redenen om te revolteren dan 17 jaar geleden.

»De bevolking snakt naar een waardig leven. Met de beschikbare productiemiddelen kunnen we de schreeuwende noden van de vier windstreken oplossen. Maar neen, we liquideren die middelen zodra ze onvoldoende winst opbrengen. Hele volkeren sterven van honger in de schaduw van voedselbergen. Het kapitalisme draait ongenadig voort volgens de macabere logica van oorlog, neokoloniale kruistochten, embargo’s, vervuiling,…

»Het is duidelijker dan ooit dat de mensheid het barbaars kapitalisme nooit zal te boven komen, tenzij het de imperialistische bourgeoisie uitschakelt. De toekomst heeft maar een naam: het communisme!»

'We namen alle mogelijke voorzorgsmaatregelen. We strooiden pamfletten en verwittigden de rijkswacht. Maar wat volgde was een onbegrijpelijke warboel' Beeld BELGA
'We namen alle mogelijke voorzorgsmaatregelen. We strooiden pamfletten en verwittigden de rijkswacht. Maar wat volgde was een onbegrijpelijke warboel'Beeld BELGA

Oorlogsstrijd

Uitgerekend op 1 mei, de Dag van de Arbeid, hadden de CCC pech. Tot dusver waren alle aanslagen vlekkeloos verlopen. De jonge communistische garde treiterde het rijke establishment. De zorgvuldige uitgekozen doelwitten en het succes zonder bloedvergieten hadden Pierre Carette en zijn kompanen een Robin Hood-imago opgeleverd.

Die 1 mei hadden de CCC de buurt van het hoofdkwartier van het VBO in Brussel vol gestrooid met pamfletten die waarschuwden voor een bomauto, een traditie bij elke aanslag. Maar de rijkswacht had de straat schoongeveegd en de toesnellende hulpdiensten niet verwittigd dat het om een bestelwagen vol explosieven ging. Twee brandweermannen kwamen om het leven.

HUMO Die dode brandweermannen werden jullie tijdens het proces zwaar aangerekend.

CARETTE «We namen alle mogelijke voorzorgsmaatregelen. We strooiden pamfletten en verwittigden de rijkswacht. Maar wat volgde was een onbegrijpelijke warboel. De rijkswacht stond binnen het kwartier aan de telefooncel van waaruit wij belden, maar telefoneerde nooit naar de brandweer. De Brusselse politie deed dat wel, maar de brandweer dacht dat ze uitrukten voor een onschuldig brandje. We revancheerden ons de dag erna met een bomaanslag tegen de rijkswacht. De CCC herinnerden eraan dat de guerilla van de revolutionaire strijd nooit het volk viseert, wel haar verdrukkers. We lieten onze diepe spijt blijken.»

HUMO Jullie verloren wel de sympathie van de bevolking.

CARETTE «Het regime reageerde cynisch. Regering en politieke partijen, kranten en televisie, intellectuelen en aanverwanten legden voortdurend de nadruk op de directe pijn van de nabestaanden van de slachtoffers. Ze bespeelden het volk. De bourgeois gebruikten de leugens van de rijkswacht om onze revolutionaire strijd te minimaliseren en de verdrukking de rechtvaardigen.»

HUMO Maar twee onschuldige brandweermannen verloren wel het leven.

CARETTE «Tijdens een van de samenkomsten van de commissie twee jaar geleden, ontmoette ik een van de brandweerlieden die tijdens de aanslag van ’85 gewond geraakten. Hij herinnerde mij aan de tragedie en het leed zijn collega’s en hun families. Ik heb onze excuses herhaald en benadrukt dat het doel van de aanslag enkel en alleen de zetel van het VBO was. Hij antwoordde dat onze ideeën a priori nobel leken, maar dat onze methodes hem verontrusten. Hij verzette zich niet tegen mijn voorlopige invrijheidstelling. De commissie deed dat wel.»

HUMO Vindt u geweld noodzakelijk voor het succes van de revolutie?

CARETTE «We zijn tegen geweld an sich, maar de politieke realiteit dwingt ons tot de gewapende strijd. We moeten niet naïef zijn. Winstbejag ligt aan de basis van gigantische slachtpartijen, honger en ziekte. Landen met een nieuwe imperialistische orde worden gebombardeerd of uitgehongerd… Het kapitalisme vernietigt hele regio’s. Er is miserie, uitsluiting en geen toekomst. De bevolking heeft een totaal gebrek aan hoop, sociale weefsels verdwijnen en drugsverslaving zorgt voor zelfvernietiging.

»De werkende klasse is uitverkoren om de kapitalistische uitbuiting en de bourgeois omver te werpen. Het proletariaat heeft een politieke partij nodig die hen structureert en naar de revolutionaire verandering van onze samenleving leidt. Die partij moet in België nog opgericht worden. De strijd van de CCC wilde daar iets aan doen. Onze nederlaag heeft de noodzakelijkheid ervan niet weggeveegd.

»De bourgeois gebruiken bedrog en corruptie om hun macht te behouden. Als alle andere middelen uitgeput zijn, aarzelt de staat niet om geweld te gebruiken. Daarom kan alleen geweld de bourgeois omver werpen. Of je het nu wil of niet, echt vechten tegen het kapitalisme, is deelnemen aan een oorlogsstrijd.»

HUMO Op 11 september trof Osama Bin Laden het kapitalisme recht in het hart. Hoe kijkt u aan tegen de aanslagen op de Verenigde Staten?

CARETTE «Ik was enorm onder de indruk van de omvang en de verwoesting van de aanslag. Religieus fundamentalisme heeft echter altijd bestaan. Alleen lag het moderne westen er nooit echt wakker van. Het westen gebruikte het extremisme als instrument in haar buitenlandse politiek. Er was steun voor kleine groepen islamitische fundamentalisten in derde wereldlanden die iets te zelfstandig werden, of te dicht aanleunden bij de Sovjetunie.

»De rol van de Verenigde Staten in Afghanistan is bekend: ze financierden, bewapenden en trainden de meest reactionaire krachten in het land om het Sovjetregime omver te werpen. Frankrijk beschermde Khomeini in ballingschap. De CIA steunde achtereenvolgens het fascistische regime van de Chah en zijn islamitische opvolger, om de sterke organisatie van Iraanse communisten van de macht te houden en uit te roeien. Het Zionisme rekent op islamitische organisaties om het Palestijnse verzet te verdelen en haar grote socialistische organisaties te breken.

»Vandaag is hun monster aan hen ontsnapt. De meest armoedige en verdrukte bevolkingsgroepen onder de islamieten hebben hun dorst naar gerechtigheid en hun haat tegen hun verdrukkers geprojecteerd op hun religie. Tegelijk draagt de islamitische politiek ook een sociaal project in zich dat nooit een antwoord kan bieden op de noden of wensen van het volk. Het dient alleen om de bestaande feodale structuur of kleine bourgeoisie in stand te houden. Arbeiders, bedienden en intellectuelen hebben alleen maar te verliezen bij de komst en opgang van islamitische regimes. De islam was altijd al een sterke tegenstander van geëmancipeerd communisme. Islamitische politiek zit in hetzelfde kamp als het imperialisme. Bush en Bin Laden zijn partners-in-crime.»

De CIA

Pierre Carette komt allerminst uit een traditioneel rood nest. Zijn vader is voormalig ambtenaar van het Ministerie van Justitie, zijn broer steekt zijn extreem-rechtse sympathieën niet onder stoelen of banken. Mede door die achtergrond ontstaan de wildste geruchten over Carette. Hij is een linkse spion, een marionet van extreem rechts en nog veel meer.

CARETTE «Mijn ouders delen mijn overtuiging niet, maar vinden wel dat iedereen vrij zijn mening mag en kan bepalen. Ze noemen het communisme een eervol ideaal en zeggen vooral dat trouw blijven aan je idealen essentieel is in iedereen zijn bestaan. Mijn ouders hebben me geholpen na mijn arrestatie.

»Mijn politiek engagement had wel een nefaste invloed op de relatie met mijn broer. Zijn overtuigd fascisme en mijn communistische overtuiging vielen niet met mekaar te rijmen en dreef ons dertig jaar geleden uit mekaar. Een complete breuk die nooit meer goed kwam.»

HUMO Gedurende al die jaren blijft de theorie overeind dat jullie, net als de Bende van Nijvel, gebruikt werden in een extreem rechts complot om het land te destabiliseren.

CARETTE «De CCC waren een revolutionaire communistische organisatie zonder meer. We opereerden volledig onafhankelijk, al hadden we wel banden met andere revolutionaire krachten in onze buurlanden.»

HUMO Volgens waarnemers was de overval op de kazerne van de Ardense Jagers in Vielsalm het werk van professionals en ingewijden. Te professioneel voor de CCC.

CARETTE «Verschillende van onze operaties waren er vanaf ’83 op gericht om de nodige middelen te verzamelen voor onze gewapende strijd. Ook de actie tegen de kazerne van Vielsalm in ‘84. Een groep internationale groep revolutionairen veroverden we wapens die bestemd waren voor de CCC, Action Directe in Frankrijk en het RAF in Duitsland. De operatie was verre van gemakkelijk, in tegenstelling tot wat vaak wordt beweerd. Een wacht ontdekte de groep en er ontstond een hevig vuurgevecht waarbij een onderofficier zwaar gewond raakte.»

HUMO Naar aanleiding van die actie ontstonden de wildste geruchten. Voor de Pvda was u een agent van de CIA.

CARETTE «Volgens de linkse pers werkten we voor de CIA, in de rechtse pers voor de KGB. We werden gelinkt aan Kadafi, aan de Bende van Nijvel, het IRA, de Bulgaarse geheime dienst, het Gladio-netwerk en het ETA. Ik vergeet er. De realiteit is dat er in geen geval sprake was van complottheoriën of manipulatie. Onze acties viseerden de wapenindustrie, de bourgeoisie, de patronale organisaties en de banken… Niets meer.

»Meer nog dan om zotte beweringen, ging het om bewuste verdachtmakingen en manoeuvers. Uitgebreide leugens die erop gericht waren om ons te bestrijden. Iets wat nu nog gebeurt met linkse organisaties. We kregen onlangs nog een mooi voorbeeld toen jonge actievoerders, anders-globalisten, manifesteerden tijdens de top van Genua en Göteborg. De politie bestempelde ze d’office als provocateurs om ze in een slecht daglicht te stellen, net zoals ze dat destijds met ons hebben gedaan.»

Troost

16 december 1985 betekent het einde van de stadsguerilla van de CCC. De politie overmeestert de vier meest gezochte mensen in het land, terwijl die in de Quick rustig hamburgers zitten te eten. Ze hadden nog plannen voor een bomaanslag op de NAVO en de moord op Albert Frère. Maar na 16 december volgt niets meer.

HUMO Hoe verklaart u de snelle ondergang van de CCC na jullie arrestatie?

CARETTE «Na 15 maanden ononderbroken succes waren we onverdraaglijk geworden voor de machthebbers. De toenmalige regering werd in de hoek geduwd en nam de eerste de beste kans om te scoren. Maar door onze gezamenlijke onverzettelijkheid tijdens de ondervragingen – geen woord! – konden we het blitzeffect van onze arrestatie aanvankelijk beperken.

»Toch was de slag fataal. We waren slecht voorbereid. Gedurende de maanden die volgden werkte de voortdurende observatie van de min of meer bekende gezichten van de CCC verlammend voor elk mogelijk tegenoffensief. Onze gewapende propagandacampagne Karl Marx kon niet worden voltooid. De logistieke structuur ging verloren en de contacten die ons toelieten om onder te duiken werden verbroken. Er waren pogingen om alles opnieuw op te bouwen, maar die faalden.»

HUMO Bestaan de CCC nog?

CARETTE «In het begin van de jaren ’90 erkende ons collectief dat de organisatie van de CCC volledig was verdwenen. We gaven de fouten van onze nederlaag toe, maar stelden de fundamentele oorsprong van onze strijd niet in vraag. Onze organisatie had zeker tekortkomingen, maar het blijft nog altijd een troost dat de politie is er nooit in slaagde om in de CCC te infiltreren of verraad te provoceren.»

HUMO Heb je concrete politieke projecten?

CARETTE «Mijn politieke projecten zijn tegelijk precies en vaag. Precies, want ik zal mijn strijd voor het communisme voortzetten volgens de principes van het marxisme-leninisme. Daar bestaat geen twijfel over. Vaag, want ik zit al zolang geïsoleerd in de gevangenis, dat ik geen lange termijnvisie op de sociale en politieke realiteit kan vormen. Ik kan moeilijk inschatten wat de mogelijkheden en moeilijkheden zijn die een strijd tegen het kapitalisme met zich meebrengen. Ik zal veel moeten herontdekken.

»Intussen wijd ik al mijn mogelijke tijd aan studie en lezen, brieven schrijven en een beetje sport. Ik vroeg mijn overplaatsing naar Leuven om mijn Nederlands te verbeteren. Ik werk, om niet volledig te wegen op bestaande structuren of solidariteit van buitenuit.»

HUMO Hoe ziet u uw toekomst als vrij man?

CARETTE «Ik ben alles behalve ongerust. Mijn vrienden en kameraden zullen me omringen. De aanpassing aan het dagelijkse leven na zo’n lange periode in de cel zal ongetwijfeld tijd vergen. Maar ik ben vol vertrouwen. Mijn bevrijde kameraden tonen dat je de gevangenis snel kan vergeten.

»Ik wacht. Eén ding zeker. Als ik de deur van de gevangenis achter me dichtsla, dan zal dat met de rode vlag van het proletariaat en de communistische revolutie hoog en fier geheven zijn.Als ik mijn toekomst zie buiten de gevangenismuren, dan zal ik nooit de zin in mijn leven vergeten: het volk dienen!»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234