De maakbare mens: leven op bestelling en dood naar keuze

, door (nc) en (ja)

13
Maakbare mens

De commissie voor medische ethiek is een soort raad van wijzen in een ziekenhuis. De leden gaan, met de inzet van al hun grijze cellen, in debat over de morele kwesties die in het ziekenhuis spelen. Ze hebben het over klinische studies: verlopen alle onderzoeken wel volgens de regels van de kunst? Maar ze hebben het ook over concrete gevallen, waar behandelende artsen met de handen in het haar zitten over wat de meest aangewezen behandeling voor een patiënt is. Dat is niet vanzelfsprekend in een tijd waarin de nieuwe technologie voortdurend een loopje neemt met onze oude zekerheden. ‘De genetica roept nieuwe vragen op,’ zegt ethica Kristien Hens (KU Leuven). ‘Wil je al je toekomstige kwalen kennen of niet? Beschouw je autisme als een ziekte of niet? Hoe weeg je de drang om een genetisch eigen kind te hebben af tegen de risico’s? Wat met verregaande vruchtbaarheidstechnieken die een sprong in het diepe betekenen? Gebruiken we die echt om mensen te helpen, of omdat onderzoekers het spannend vinden om ze uit te proberen?’

Niet simpel om op zo veel ingewikkelde vragen een helder antwoord te formuleren. ‘De eed van Hippocrates volstaat al lang niet meer,’ zegt Wim Distelmans (VUB). Maar hij beschikt wel over vier handige vuistregels die in de meeste gevallen uitsluitsel bieden. ‘Eén: je moet goed doen voor een patiënt. Twee: je mag een patiënt geen schade berokkenen. Drie: je hebt respect voor de autonomie van een patiënt. En vier: je wendt de geneeskundige middelen aan op een wijze die voor alle patiënten rechtvaardig is.’ Humo toetste, aan de hand van concrete voorbeelden, de waardeschaal van de commissieleden in de grote ziekenhuizen af. Hoe oordelen zij over de meest delicate ingrepen tussen wieg en graf?

Vrouw heeft eierstokken en eicellen maar geen baarmoeder. In het UZ Gent staat ze op de wachtlijst voor een baarmoedertransplantatie.

Petra De Sutter (hoofd reproductieve geneeskunde UZ Gent) «We krijgen geregeld aanvragen van zulke vrouwen – vrouwen met het syndroom van Rokitansky. Vijftien jaar geleden hebben we voor het eerst toegestaan dat een moeder de draagmoeder werd voor haar dochter met Rokitansky, na een uitgebreide screening. Dat verliep uitstekend. Als er een familiale band bestaat, is het risico klein dat een draagmoeder het kind na de geboorte zal willen houden.

»Nu hoeft draagmoederschap niet meer in zulke gevallen. We werken samen met een Zweeds centrum dat in staat is baarmoeders te transplanteren. In Zweden zijn inmiddels de eerste gezonde kinderen geboren.

Humo.be-updates in je Facebook-nieuwsfeed?

U bent wellicht ook hierin geïnteresseerd: