'Tot mijn 15de werd ik in extreme mate gepest.' Humo sprak met Belgiës grootste levende schilder: Luc Tuymans

, door (jvb)

163
tuymans 1200
© Johan Jacobs

'Vroeger volgde na een gelukt schilderij een maand euforie, nu helaas nog maar twee dagen'

HUMO Toen ik je galerist Frank Demaegd naar de meest memorabele anekdote uit een kwarteeuw samenwerking vroeg, zei hij meteen: ‘Le Creux de l’Enfer!’

Luc Tuymans (lacht) «Dat weet ik nog goed. We waren in dat gehucht bij Thiers een tentoonstelling gaan opbouwen. ’s Avonds gingen we naar de discotheek en ik voelde dat er agressie in de lucht hing. Dat heb je dikwijls in zo’n provinciale dorpjes: iets onbekends is meteen een bedreiging.

»Frank stond al op de dansvloer toen er in de gang een Algerijns meisje op mij afstapte. Ik ga automatisch achteruit, maar ineens schiet de vriend van dat meisje mij toe. Ik geef hem een duw, waarop de portier mij onmiddellijk vastgrijpt en buitenzet. Frank had dat allemaal niet gezien: die stond rustig te dansen tussen de meisjes. Dus ik klop op de deur en zeg dat mijn vriend nog binnen is. Vervolgens zie ik eerst de jas van Frank door de deur naar buiten vliegen, en niet veel later Frank zelf. Hij had niet gezien wat er in die gang gebeurd was, dus hij wordt rázend en begint op die deur te timmeren. Ik heb hem er gelukkig van kunnen overtuigen om te vertrekken, anders was het daar serieus uit de hand gelopen.

»Uiteindelijk zijn we naar Clermont-Ferrand moeten gaan voor de opening, want in Le Creux de l’Enfer waren wij uitgeroepen tot les bagarreurs Flamands (lacht). Dat was in ’91, denk ik. Het was mijn eerste tentoonstelling buiten België. Een schone herinnering, omdat ik toen heb gemerkt dat Frank iemand is die niet achteruitgaat. Als hij vindt dat hem onrecht aangedaan wordt, reageert hij bijna baldadig. Wat ik ook fascinerend vind aan Frank, is de manier waarop hij kijkt. Als hij een doek niet goed vindt, kan ik dat aan zijn gezicht zien. In deze tentoonstelling is er zo’n werk dat hij wat minder vindt: dat merkte ik metéén. Grappig: in het boek dat we van deze expo maken, staat net dát schilderij in postzegelformaat afgedrukt (lacht).»

HUMO Is deze expo voor jou persoonlijk ook een feestelijk moment?

Tuymans «Frank en ik zijn ook vrienden, dat kan niet anders als je elkaar al zo lang kent. Dus in die zin is het een soort van feest, ja.»

HUMO Jullie samenwerking begon toen jij in 1990 vol branie op Frank afstapte en zei dat hij je galerist moest worden.

Tuymans «Inderdaad. Ik zei: ‘Wij gaan de komende tien jaar elk jaar een tentoonstelling maken, whatever happens.’ En in mijn vermetelheid voegde ik eraan toe: ‘Ze zullen telkens uitverkocht zijn.’ Bon, uiteindelijk zat ik er niet ver naast (lacht).

»De eerlijkheid gebiedt me te zeggen dat het een berekende gok was, want Frank had al een werk van mij gekocht. Ik wist dus dat hij me goed vond. Ik had ook al iets achter de hand toen ik naar Frank ging: ik toonde hem het catalogusje dat ik gemaakt had, foto’s van mijn werk én ik gaf hem de namen van mensen die het wilden kopen. Dat er geïnteresseerde kopers waren, was uiteraard niet onbelangrijk. Je mag niet vergeten dat er op dat moment amper schilderijen tentoongesteld werden – de schilderkunst was dood verklaard. Ook bij Frank was er bijna uitsluitend conceptuele kunst en installatiekunst te zien, maar ergens voelde je dat hij wél schilderkunst wou tonen. Frank heeft trouwens ooit bekend dat hij vroeger zelf nog heeft geschilderd.»

HUMO Heb je zijn werk ooit mogen zien?

Tuymans «Euh, ja. (Zwijgt veelzeggend) In ieder geval: hij had een passie voor schilderkunst.

Humo.be-updates in je Facebook-nieuwsfeed?

U bent wellicht ook hierin geïnteresseerd: