Er zit meer in je genen dan je denkt: van IQ over politieke voorkeur tot geluk

, door (hvt)

16
genetica1200

'Zelfs vreemdgaan zit meer in uw genen dan tussen uw benen'

Martijn van Calmthout «Die cijfers komen uit een groot onderzoek van de Vrije Universiteit van Amsterdam, waar dit boek een uitwerking van is. De voorbije jaren hebben ze daar allerlei literatuurstudies samengebracht over de erfelijkheid van... nou ja, van nagenoeg álles: het ging van schizofrenie over familierelaties tot brandend maagzuur. Het leverde een aantal aha-erlebnisachtige ervaringen op: van een aantal eigenschappen had je niet gedacht dat er een erfelijke component in zat – voor de ene al sterker dan voor de andere.»

HUMO Uit de waslijst hielden jullie er 50 over. Wat was voor u de opmerkelijkste?

Van Calmthout «Een groot deel van het genetisch onderzoek spitst zich toe op ziektes. Dat vind ik niet zo spannend: het is niet zo raar dat een flink deel van de ziektes op de één of andere manier een genetisch aandeel heeft. Zo hebben we het in ‘Dat zit in de genen’ niet over verkoudheid. Een verkoudheid is niet genetisch bepaald, wel onze gevoeligheid ervoor. Dat heeft te maken met ons afweersysteem. Je kunt je wel voorstellen dat je als ouder je goede of zwakke afweersysteem doorgeeft aan je kinderen. Over kanker hebben we het evenmin: over de genetica van kanker kun je een apart boek schrijven.

»Maar om op je vraag te antwoorden: dat vreemdgaan staat niet per ongeluk in de ondertitel. Dat vond ik de vreemdste erfelijk bepaalde eigenschap. Op zich was het al verwonderlijk dat er studies bestaan die expliciet kijken naar de genetische component van onze neiging tot vreemdgaan. Maar die zijn er dus wel: onderzoekers zijn te weten gekomen dat vreemdgaan weliswaar niet wordt gedomineerd door de genen – een vreemdgaande vader betekent niet per se dat jij ook die neiging hebt – maar voor één vijfde zou je dat gedrag toch kunnen verklaren door ouders die ook die neiging vertonen.

»In eerste instantie verwacht je die erfelijke component niet bij vreemdgaan. ‘Dat kies je toch zelf,’ denk je. Maar denk je er verder over na, dan kun je redeneren: ‘Het heeft misschien met karakter, met impulsiviteit te maken.’ En van ons karakter is het niet zo moeilijk te geloven dat we het deels aan onze ouders te danken hebben.»

HUMO Belangrijk was een onderzoek aan de universiteit van New York: bij mensen met veel partners vonden ze een genvariatie die mensen met weinig partners niet hebben.

Van Calmthout «Precies. Die variatie speelt zich af in het gen DRD4. Daar weten we van dat het nauw betrokken is bij impulsief gedrag. Dat gen is de drijvende kracht achter het zoeken naar spanning en sensatie, en het speelt om die reden ook een rol bij bijvoorbeeld alcoholisme en andere vormen van verslaving.

Humo.be-updates in je Facebook-nieuwsfeed?

U bent wellicht ook hierin geïnteresseerd: