Koning Kendrick: Belgische rappers over hun idool. 'Hij is een spreekbuis voor mensen die geen stem hebben'

, door (jmi)

122
kendrick lamar 1200

'Kendrick Lamar heeft me bewuster gemaakt als artiest én als individu. Maar in België schieten blanke agenten geen onschuldige zwarten neer. Gelukkig maar'

Volgende week dinsdag houdt Kendrick Lamar met zijn The DAMN. Tour halt in het Antwerpse Sportpaleis. Zal daar ook zijn: Brihang, dé vertegenwoordiger van de jongste generatie West-Vlaamse hiphoppers.

Brihang «Ik heb zelfs extra betaald voor een goeie zitplaats, dan kan ik alles in me opnemen. Ik geniet eigenlijk zelden van een optreden, ik observeer vooral. Beroepsmisvorming, ik weet het (lacht). Het is mijn eerste keer Kendrick en ik verwacht er veel van. Al heb ik ook een beetje schrik: het Sportpaleis, dat is wel héél groot.»

Rapper en producer Astrofisiks – samen met Zwangere Guy, Rosko, Jazz en DJ Vega het Brusselse hiphopcollectief STIKSTOF – deelt die bezorgdheid.

Astrofisiks «Ik zie Kendrick Lamar liever in een kleinere zaal waar ik écht kan luisteren. Zijn show in het Sportpaleis zal spectaculair zijn, daar ben ik zeker van, maar intimiteit zal er niet zijn. Daarom ga ik ook niet, ik leg die avond thuis wel zijn laatste plaat ‘DAMN.’ op.»

Kendrick Lamar was niet in de wieg gelegd om Sportpaleizen te vullen. Dertig jaar geleden werd hij geboren in Compton, een voorstad van Los Angeles, berucht om zijn drugshandel en bendegeweld. Zijn vader was lid van een straatbende, Kendrick zag zijn eerste moord toen hij vijf was. Hij stotterde als hij zenuwachtig was en droomde van een carrière als basketbalspeler maar dankzij zijn leerkracht Engels ontdekte hij op zijn twaalfde de liefde voor poëzie. Vier jaar later, in 2003, bracht hij als K-Dot zijn eerste mixtape uit: ‘Youngest Head Nigga In Charge’. Die release is vandaag zo goed als onvindbaar, maar wie de muziek toch wil beluisteren kan terecht bij DVTCH NORRIS, rechterhand van Coely en één van Kendricks allereerste Belgische fans.

'Het is indrukwekkend hoe hij zijn bekendheid ten goede gebruikt' Brihang

DVTCH NORRIS «Ik heb die mixtape op mijn computer staan! Hij heeft daarna nog drie mixtapes uitgebracht als K-Dot voor hij dat pseudoniem heeft laten vallen. Zijn vijfde en laatste mixtape – ‘Overly Dedicated’ uit 2010 – was zijn eerste meesterwerk. Hij klonk toen nog erg ruw, maar zijn troeven waren al aanwezig: gedurfde beats, slimme teksten en zijn unieke visie op de wereld.»

Nog een fan van het eerste uur is Woodie Smalls, uit Sint-Niklaas, de Oost-Vlaamse stad die ook Coely en K1D hun hometown noemen.

WOODIE SMALLS «Een vriend op school had me ‘Overly Dedicated’ aangeraden. Ik heb die mixtape grijsgedraaid. Zijn eerste langspeler, ‘Section.80’ uit 2011, is ook nog steeds één van mijn favorieten. Hij graaft dieper dan een gewone rapper. Hij heeft me bewuster gemaakt als artiest én als individu.»

HUMO Kendrick Lamar brak pas echt door in 2012 met ‘Good Kid, m.A.A.d city’.

DVTCH NORRIS «Ja, ‘Section.80’ was al geweldig, maar met ‘Good Kid, m.A.A.d city’ heeft hij zichzelf echt overtroffen. Hij vertelt zíjn verhaal: over opgroeien in Compton, over zijn ouders, over drank en vrouwen, over bendes, broederschap en peer pressure. Als je zo’n authentiek en sterk relaas kunt brengen mét fantastische beats en teksten, dan maak je kunst.»

WOODIE SMALLS «In de zomer van 2012 heb ik naar weinig anders dan de song ‘Money Trees’ geluisterd. Kendrick rapt er samen met Jay Rock, met wie hij in het hiphopcollectief Black Hippy zat, over zijn dromen en ambities. Ik denk dat elke jonge gast zich daar wel in kan terugvinden.»

DVTCH NORRIS «Eén van de krachtigste songs is ‘Swimming Pools (Drank)’. Luister oppervlakkig en je hoort een club banger. Maar Kendrick rapt net over het verderf dat alcohol aanricht. Een shotje vergelijkt hij met een schot van een wapen. Zeker voor tieners kan dat een belangrijke les zijn.»

ASTROFISIKS «Ik heb die plaat ooit in een volledig uitgeruste studio kunnen beluisteren: een onvergetelijke ervaring. Als producer kan je alleen maar ontzag hebben voor de fenomenale mix, het beredeneerde gebruik van bassen, de duizenden details en gewoon het gevoel van dat album. ‘Good Kid, m.A.A.d city’ is een referentiepunt voor mijn werk.

»Onderschat trouwens het belang van Kendricks entourage niet. Kendrick en zijn team hebben een visie, durven van de norm af te wijken en zijn ontzettend toegewijd. Natuurlijk kreeg zijn carrière ook een boost omdat hij op de steun van Dr. Dre kon rekenen. (De plaat verscheen op diens platenlabel Aftermath Entertainment en het hiphopicoon rapte mee op de afsluiter ‘Compton’, red.)»

'Weinig artiesten durven zo tegen de schenen te schoppen' Astrofisiks

Black Lives Matter

In 1995 zat de kleine Kendrick Lamar op de schouders van zijn vader. In de verte zag hij hoe Dr. Dre en Tupac Shakur de clip van hun hit ‘California Love’ aan het opnemen waren. De eerste werd zijn leermeester, de tweede zijn grootste held: ‘Mortal Man’, de laatste track van ‘To Pimp A Butterfly’ (2015) is een eerbetoon van maar liefst twaalf minuten aan Tupac, die in september 1996 doodgeschoten werd bij een drive-by shooting.

BRIHANG «Kendrick leest er een gedicht in voor dat al in flarden verspreid over de plaat te horen was. Daarna knoopt hij middels ingenieus knip- en plakwerk een gesprek aan met Tupac over roem en racisme. Echt geweldig.»

DVTCH NORRIS «Op ‘To Pimp A Butterfly’ grijpt hij met trots terug naar de muzikale roots van de zwarte cultuur: de beats zijn doorspekt met soul, jazz, funk en oldskool hiphop. Voor zwarten als ik is het een oproep om onze cultuur naar waarde te schatten – opdat we ons niet constant in de slachtofferrol steken – en voor blanken is het een geschiedenisles. En dat allemaal zónder te preken: geniaal!»

WOODIE SMALLS «Kendrick legt de problemen van zwarte mensen in Amerika bloot. Hij groeide op in Compton, dus hij wéét waarover hij rapt. Ik herken me minder in zijn issues: in België schieten blanke agenten geen onschuldige zwarten neer. Gelukkig maar.»

HUMO In zijn monsterhit ‘Alright’ rapt Kendrick: ‘We hate po-po/ Wanna kill us dead in the street fo sho.’ Die zin zorgde voor ophef in de VS, toen Geraldo Rivera in zijn talkshow op Fox zei: ‘Dit soort hiphop heeft de jongste jaren meer schade berokkend aan jonge Afro-Amerikanen dan racisme.’

DVTCH NORRIS «Dat leek me vooral een populistische uithaal waarmee Rivera controverse wilde uitlokken. Je zou allerlei dingen kunnen aanhalen als bewijs dat hiphop zogezegd schadelijk is. Een video waarin Lil Peep drugs neemt. Of Chief Keef die rondloopt met een AK-47-machinegeweer. Maar nee, Rivera pikt er de song uit die de zwarte gemeenschap net op een positieve manier samenbracht, het lijflied van de Black Lives Matter-beweging. Kendricks refrein zit ook vol hoop: ‘Nigga, we gon’ be alright’

ASTROFISIKS «Kendricks reactie was ook geweldig: hij maakte een sample van de uitspraak van Rivera en gebruikte die in ‘DNA’ (een song op zijn jongste plaat ‘DAMN.’, red.) (lacht). Weinig artiesten zouden zo tegen de schenen durven te schoppen.

»Ik denk dat zo’n man als Rivera jaloers en bang is. Kendrick doet namelijk waar veel politici van dromen: een publiek bereiken en mensen verbinden met taal en een visie.»

BRIHANG «Hij is een spreekbuis voor mensen die geen stem hebben. Het is indrukwekkend hoe hij zijn bekendheid ten goede gebruikt.»

WOODIE SMALLS «Net zo bijzonder: ‘To Pimp A Butterfly’ is tegelijk een serieuze én een plezante plaat. Ik heb ze beluisterd terwijl ik in Los Angeles rondreed – de radio loeihard, de ramen open en de blakende zon op de motorkap. Toen kwam die plaat pas volledig tot zijn recht voor mij: je hoort hoe geïnspireerd en vrij hij zich voelde tijdens de opnames.»

Brihang «Ik begrijp niet elk woord dat Kendrick spuwt. Ik kom uit Knokke, niet uit de hood. Maar ik ben áltijd mee met zijn gemoed. Je hoeft zelfs geen Engels te begrijpen om bijvoorbeeld in een song als ‘U’ zijn twijfels te horen: je vóélt zijn onzekerheden.»

'Ik zag 'Kendrick Lamar' op de deur staan. Mijn hart stopte. Coely en ik gingen naar binnen, en daar stond hij. In zijn boxershort'

Scherp en fris

Veel onzekerheden hoeft Kendrick niet meer te hebben, want hij zit intussen gebeiteld op de hiphoptroon. Bij de uitreiking van de Grammy’s eind januari ging hij met vijf beeldjes naar huis, waaronder dat voor Beste Rapalbum en dat voor Beste Rapsong, voor ‘HUMBLE’. Tijdens de show zette hij de zaal in vuur en vlam met onder meer ‘HUMBLE.’, ‘DNA.’ en ‘XXX.’ – dat hij bracht met U2. Toch zijn de meningen verdeeld over de kwaliteit van ‘DAMN.’, de plaat waarvoor hij bekroond werd.

Brihang «Na een complex meesterwerk als ‘To Pimp A Butterfly’ lijkt ‘DAMN.’ zo... simpel. Hij keert terug naar de sound van zijn begindagen, een Kendrick die ik al ken. Ik blijf een beetje onbevredigd achter.»

DVTCH NORRIS «Na mijn eerste luisterbeurt dacht ik ook: ‘Is dit alles?’ Het zegt ook veel dat je plotseling overal las dat hij nog een tweede plaat zou uitbrengen, zoals Frank Ocean in 2016. Maar die kwam er niet.»

Brihang «Ik had medelijden met Kendrick. Hij had twee jaar gezwoegd om een uitstekende plaat te maken en dan vragen zijn fans om méér, enkel omdat de verwachtingen onhaalbaar hoog waren.»

Woodie SMALLS «Ik heb zelden de neiging om ‘DAMN.’ op te leggen. Niet omdat ik me aan iets stoor, maar de plaat grijpt me niet aan.»

ASTROFISIKS «Vreemd, dan ben ik de enige die ‘DAMN.’ geweldig vind. Ik maakte me eerst wel wat zorgen: songs met U2 en Rihanna... Dat belooft niet veel goeds. Maar het is hem echt gelukt om een commercieel toegankelijke plaat te maken zónder aan eigenheid in te boeten. Neem nu ‘DNA.’, die song begint al hevig maar slaat in het midden, heel plots, om in een nóg heviger tweede deel. Mijn mond viel open toen ik dat de eerste keer hoorde. Ja, er staan hitjes op ‘DAMN.’, maar dat betekent niet dat Kendrick conventioneel geworden is.»

DVTCH NORRIS «We zijn natuurlijk hard voor hem. Ik vind een paar nummers op ‘DAMN.’ ook dope hoor, zoals ‘FEAR.’. En zijn raps blijven heel scherp en fris, ik heb hem nog nooit een slechte strofe horen brengen.»

BRIHANG «Uit ‘HUMBLE.’: ‘I’m so sick and tired of the Photoshop. Show me somethin’ natural like ass with some stretch marks.’ Máchtig.»

'Kendrick legt de problemen van zwarte mensen in Amerika bloot' Woodie Smalls

IN ZIJN BOXERSHORT

Vroeger kon je een café laten ontploffen met de vraag ‘The Beatles of The Rolling Stones?’ De hedendaagse variant luidt: ‘Drake, Kanye West of Kendrick Lamar?’

Woodie SMALLS «Vroeger zou ik sowieso Kendrick Lamar gekozen hebben. Maar na ‘DAMN.’ kies ik misschien toch eerder Drake.»

DVTCH NORRIS «Drake is zeker de grootste van de commerciële hiphop. Maar Kendrick, die kan je niet nadoen. Er bestaan tutorials – de moeite om eens op te zoeken op YouTube – maar niemand komt zelfs maar in zijn buurt. Hij kan in één nummer vijf verschillende stemmen gebruiken. Onnavolgbaar.»

Brihang «Drake snap ik niet. Kanye West wél, zijn laatste plaat ‘The Life of Pablo’ vind ik fantastisch. Maar ik denk dat ik tóch voor Kendrick zou kiezen.»

ASTROFISIKS «Bij mij hangt het van mijn gemoed af. Maar ik ben opgegroeid met hiphop van de westkust, dus ik heb een zwak voor Dr. Dre, N.W.A. en logischerwijs dus ook Kendrick Lamar.»

HUMO Brihang, waarom hou jij een foto van Kendrick voor je gezicht in de videoclip van ‘Ik Wil Alles, Behalve’?

Brihang «Ik begin dat nummer met: ‘Kwil alles kunn wat da gie ook doet.’ Ik kijk zo naar hem op dat ik soms aan mezelf begin te twijfelen.»

DVTCH NORRIS «Ik heb vooral veel van hem geleerd. Hij toonde me dat je als rapper niet vies hoeft te zijn van minder evidente samenwerkingen – hij heeft al met U2, George Clinton én jazzsaxofonist Kamasi Washington in de studio gezeten. Hij heeft me ook geïnspireerd om meer van mezelf in mijn muziek te steken. En hij leerde me dat je altijd iets nieuws moet proberen. In elk nummer doet Kendrick iets anders, je kunt zijn platen gewoon nooit beu raken.»

'Toen ik hem ontmoette, was ik zo overdonderd dat ik nauwelijks iets kon zeggen' DVTCH NORRIS

HUMO ‘HUMBLE.’, ‘LOYALTY.’, ‘Alright’, ‘King Kunta’, ‘Swimming Pools (Drank), ‘Poetic Justice’: Kendrick heeft al een mooi rijtje megahits gescoord. Noem eens een song van hem die een hit had moéten worden?

Woodie SMALLS «De opener van de mixtape ‘Overly Dedicated’: ‘The Heart Pt. 2’. Het is de eerste song die ik van hem hoorde en het is nog steeds één van mijn favorieten.»

ASTROFISIKS «Elk nummer van ‘Untitled Unmastered’, een verzameling demo’s en probeersels uit de opnamesessies van ‘To Pimp A Butterfly’. Als je daar naar luistert, krijg je een mooi en eerlijk beeld van hoe het er toen in de studio aan toeging. ‘Untitled 2’ is de beste song op die plaat, wát een flow. Ja, de kladjes van Kendrick zijn beter dan de afgewerkte nummers van de meeste andere rappers (lacht).»

HUMO Als Kendrick Lamar zou bellen om te vragen of hij op jullie nieuwe plaat mag featuren. Wat zouden jullie dan antwoorden?

DVTCH NORRIS «Heeell, no! Je kunt hem net zo goed een geladen pistool geven. Hij maakt je gewoon af.»

Woodie SMALLS (lacht) «Maar DVTCH, slechte reclame bestaat niet! Een feature van Kendrick opent deuren.»

ASTROFISIKS «Kendrick op je plaat is goed voor de verkoop. Maar eigenlijk denk ik dat het zou botsen tussen zijn strofes en de Nederlandstalige rhymes van STIKSTOF. Ik zou liever eens samen met hem in een studio zitten. Dan kan ik echt iets van hem opsteken.»

HUMO Is Kendrick Lamar in Brussel even populair als in Vlaanderen?

ASTROFISIKS «Niet helemaal, merk ik. Brusselaars hebben een iets breder smakenpalet, Franse hiphop is even belangrijk als Amerikaanse. De meeste Brusselse rappers doen het ook in het Frans. De blik van Vlaanderen is, naar mijn gevoel, voornamelijk op Amerika gericht.»

HUMO Tot slot: één van jullie heeft Kendrick al eens de hand geschud. Nietwaar DVTCH?

DVTCH NORRIS (lacht) «Ja, in 2013 speelde hij in de Ancienne Belgique en ik stond samen met Coely in het voorprogramma. Zijn optreden was fenomenaal, en ik stond nog na te genieten toen Coely plots mijn hand nam en me meesleurde. ‘Waar gaan we heen?’ vroeg ik, en plots zag ik ‘Kendrick Lamar’ op de deur staan. Mijn hart stopte. Coely zei: ‘DVTCH, cool blijven!’ We gingen naar binnen en daar stond hij. In zijn boxershort. Coely heeft zich wel tien keer verontschuldigd (lacht).»

Woodie SMALLS «Ik zou hem dolgraag eens ontmoeten, Kendrick is een levende legende. Hij zou honderden vragen over zich heen krijgen (lacht). Vooral over zijn eerste platen en over lyrics die ik niet goed begrijp. Muzikantendingen, weet je wel.»

DVTCH NORRIS «Ik was zo overdonderd dat ik nauwelijks iets kon zeggen, behalve dan dat ik zijn optreden geweldig vond (lacht). Het was ook de allereerste keer dat ik zélf op een podium stond, dat zal ook niet geholpen hebben. Maar Kendrick was rustig en heel toegankelijk. Na twee minuten kreeg ik al het gevoel dat ik hem alles zou kunnen zeggen. Als ik hem nog eens zou zien, zou ik voor hem rappen en vragen wat hij van me vindt. Als hij zijn zegen geeft, zou ik nooit meer aan mezelf hoeven te twijfelen.»

Humo 4042/08 20 februari 2018

Dit artikel verscheen in:

HUMO van dinsdag 20 februari 2018

Lees alle reportages

Humo.be-updates in je Facebook-nieuwsfeed?

U bent wellicht ook hierin geïnteresseerd: