De mailbox van Arnon Grunberg: Beste Charles Michel

, door (ag)

21
De mailbox van Arnon Grunberg: 'De mailbox van Arnon Grunberg'

'Zolang het nog geen oorlog is, kun je onderduiken gewoon samenwonen noemen'

Waarde Charles Michel,

Vanuit het stadje Bad Bertrich in de Eifel schrijf ik u op deze kerstavond een eenvoudige brief. Ik heb alles wat Kerstmis is achter mij gelaten, u bevindt zich vrees ik in dezelfde positie.

De Standaard bericht dat Koning Filip niet mild is voor de politieke wereld. Ook uw naam wordt genoemd. De koning heeft gezegd: ‘Democratie heeft nood aan luisterbereidheid en dialoog.’ Terwijl wij weten dat democratie bestaat uit monologen die de vorm aannemen van zelfbeklag en veelal ongefundeerde beschuldigingen aan vijanden in binnen- en buitenland. De dialoog geldt in de reëel bestaande democratie als een vorm van harakiri. Waarom zou je de tegenstander menselijk maken? Men veinst hier en daar hooguit enige luisterbereidheid. Menig politicus zal tegen zijn stagiaire gezegd hebben: ‘Louise, doe jij het stukje luisterbereidheid vandaag?’

Vóór we elkaar verkeerd begrijpen: beter dat dan de dictatuur. Op kantoren en redacties zal het niet heel anders zijn. De hoofdredacteur spreekt, als er een beroep op zijn luisterbereidheid wordt gedaan valt hij zachtjes en zonder te snurken in slaap. Macht uitoefenen met een menselijk gezicht.

Vorig jaar had de koning opgeroepen niet toe te geven aan ‘steriel cynisme’, zo bericht De Standaard. Dit jaar schrijft de Nederlandse cabaretière Claudia de Breij – een vrouw van wie ik een klein beetje houd – dat we ten onder gaan als we toegeven aan cynisme. Terwijl de politicus toch beseft dat níét toegeven aan cynisme de ondergang is. We moeten alleen niet alle politici over één kam scheren. Zo ken ik een lieve politica uit Leuven bij wie ik zou willen onderduiken. Zolang het nog geen oorlog is, kun je onderduiken gewoon samenwonen noemen.

De koning heeft gezwegen over migratie en in The New York Times hebben Matt Apuzzo en Milan Schreuer de val van uw regering voor de leek uitgelegd.

U kwam er bekaaid af. De regering droeg uw naam, maar volgens Apuzzo en Schreuer doet u er verder niet zoveel toe. Ze citeren uw voormalig adviseur Koert Debeuf – een prachtige naam voor de bode in deze komedie. Deze Debeuf zegt nogmaals dat een puur tactische zet van de N-VA om de kiezers die een hekel hebben aan migranten te paaien, debet is aan de val van uw regering. Apuzzo en Schreuer lijken blij te zijn dat Debeuf het zegt, omdat zij het dan niet hoeven te zeggen. Ik begrijp die blijdschap.

De ziener komt op – nou ja, de ziener, anno 2018 is de ziener geen blinde priester die de taal van de sfinx spreekt, maar een man met de naam Koert Debeuf die niets gezien heeft maar toch trots is dat hij in The New York Times met een klein beetje waarheid mag strooien.

Ongetwijfeld onder het motto: alle beetjes helpen.

Claudia de Breij zegt dat ze voorbij het cynisme is, zoals sommige mensen in hun puberteit door het nihilisme heen zijn gegaan, en andere mensen, mannen veelal, door erectieproblemen heen gingen, maar dan nemen ze pilletjes en werkt alles nog beter dan vroeger, althans dat las ik onlangs in Humo. Het cynisme moeten we begrijpen als een erectieprobleem dat taalkundig wordt afgehandeld in plaats van de slapheid met een tabletje te behandelen. Waar zijn de politieke erectiepilletjes als je ze nodig hebt?

Iedereen weet dat het akkoord van Marrakesh een volstrekt tandeloos akkoord is. Als het woord homeopathie op iets van toepassing is, dan op dit akkoord. Hoe kun je tegen homeopathie zijn? Alleen als je het idee dat er überhaupt iets behandeld zou moeten worden kwaadaardig vindt. Niet het medicijn zit je dwars, maar het besef dat wat de één ziekte noemt, voor jou gezondheid is. Dan wordt luisterbereidheid ingewikkeld.

Dokter: ‘Uw symptomen duiden op ziekte X.’

Patiënt: ‘Nee, de symptomen zijn het bewijs dat ik gezond ben. Wilt u met uw vuile poten van mijn symptomen afblijven, anders ga ik de straat op om luidkeels te marcheren voor het recht op mijn symptomen.’

Trump zit eenzaam in het Witte Huis vanwege de symbolische maar kwaadaardige muur – het cynisme dat beton en prikkeldraad werd – en ook u hebt betere tijden gekend.

Luisterbereidheid inzetten tegen tot beton verworden cynisme kan worden uitgelegd als euthanasie. Principieel pacifisme wordt lastig als de vijand andere principes heeft, en voor principieel anti-cynisme geldt hetzelfde.

Daarom wens ik u en uw collega’s vanuit Bad Bertrich beter cynisme toe, sluwer en minder bang cynisme.

En voor uw kiezers die zo graag onder elkaar willen zijn: de Eifel is leeg.

Maar ja, men wil de concurrentie op oneerlijke wijze uitschakelen. Hun droom is de vulgaire droom van de grootgrondbezitter. Men wil allerlei rechten hebben puur door geboorte, het recht om op een ander neer te kijken, het recht om het vlees van zijn botten af te kluiven, het recht om zelf zichtbaar te zijn terwijl de ander onzichtbaar moet blijven.

Ik vrees dat deze mensen nog niet eens de stagiaire aan luisterbereidheid willen laten doen, maar laten we deze avond hoopvol afsluiten: wie weet doen ze één keer per seizoen een uurtje aan luisterbereidheid.

Uw toekomst ligt in de Eifel. Al dan niet op een massagetafel.

De andere voorspellingen laat ik aan uw ziener Koert Debeuf over.

Uw

Arnon Grunberg »

Humo 4087/53 van 31 december 2018

Dit artikel verscheen in:

HUMO van maandag 31 december

Lees alle reportages

Humo.be-updates in je Facebook-nieuwsfeed?

U bent wellicht ook hierin geïnteresseerd: