Vlaamse topfictie: een expert waarschuwt

, door (hm)

10
a1

Je hebt fictie die wordt aangekondigd als ‘prestigereeks’, andere programma’s worden dan weer ‘kwaliteitsreeks’ genoemd. Vanwaar dat onderscheid? We vroeg het aan Nick Verdessel, hoofd van de vakgroep Vlaamse Topfictie aan de filmschool RITCS.

HUMO Is er een verschil tussen een kwaliteitsreeks en een prestigereeks?

Nick Verdessel «Een kenner ziet het verschil meteen. Bij een kwaliteitsreeks moet je steeds naar het verleden kijken om te begrijpen wat er gebeurt. Een voorbeeld: een toppoliticus is aan de drank. Waarom? Omdat hij ooit wielrenner wou worden, maar een hartritmestoornis maakte een einde aan zijn droom. En nu zijn tienerzoon wielrenner wil worden, steekt dat onverwerkte verleden alweer zijn smerige kop op.»

HUMO En heeft die zoon ook hartproblemen?

Verdessel «Nee, en dat zet de politicus aan het denken. Hij begint in oude medische archieven te snuffelen, en wat blijkt? Hij had destijds helemaal geen hartproblemen, hij was een kerngezond toptalent! Die hartkwaal werd verzonnen door een corrupte sportarts die stiekem voor een concurrerende ploeg werkte.»

HUMO En nu wil de politicus zich wreken?

Verdessel «In een prestigereeks zou het eenvoudig zijn: kogel door de kop van meneer doktoor, die tussen haakjes de schoonvader van onze politicus is, en daarmee is de verhalende kous af. Maar we hebben het over een kwaliteitsreeks. Dus, op een dag is die inmiddels bejaarde schoonvader verdwenen. Een sportjournalist ontdekt dat de vermiste in zijn gloriejaren sjoemelde met medische dossiers, onder andere met dat van zijn latere schoonzoon, de politicus. Kun je nog volgen?»

HUMO Amper.

Verdessel «Zo hoort het bij een kwaliteitsreeks. In een prestigereeks zouden ze de oude dokter na drie dagen, oftewel tien minuten saaie sfeerbeelden in miezerige bossen, terugvinden in een weekendverblijf in Brecht, stevig dementerend. Hij legt een bekentenis af en sterft – na een aangrijpende scene met zijn dochter – aan onderkoeling. Zo lijkt het tenminste. De politicus lacht in zijn vuistje, en de oplettende kijker begint te snappen dat de zatlap zijn schoonpapa al jarenlang langzaamaan vergiftigde. Maar hij zal zijn straf pas in het tweede of het derde seizoen krijgen.»

HUMO Omdat het een prestigereeks is?

Verdessel «Jazeker. In een kwaliteitsreeks daarentegen begint de net meerderjarige dochter van de politicus iets met de sportjournalist, een verbitterde man van middelbare leeftijd.»

HUMO Waarom valt ze op die man?

Verdessel «Omdat de regisseur dan, haast achteloos, af en toe een bescheiden blote borst kan laten passeren. Dat is iets typisch voor kwaliteitsreeksen. Ondertussen staat die sportjournalist iets te mompelen tegen het raam, terwijl het bh-loze meisje een truitje aantrekt.»

HUMO Wat mompelt hij?

Verdessel «Dat zelfs een topraam zoals dit geen garantie biedt op een mooi uitzicht. Want we kijken naar een verregend industrieterrein. Dat topraam is van Belisol. Ja, zonder product placement krijg je een kwaliteitsreeks niet meer gefinancierd. ‘Ik ben blij dat ik niet voor goedkope rommel heb gekozen,’ zegt hij nog. Hij heeft het over het raam, maar dat kind betrekt het op zichzelf. Ze wordt boos en ze roept: ‘Denk je soms dat ik een escortmeisje ben, smeerlap?’ Huilend gaat ze weg. De journalist blijft naar zijn raam kijken. Geen simpele opdracht voor een acteur.»

HUMO Hoezo?

Verdessel «Er is een subtiel verschil tussen uit het raam en naar een raam kijken. Alleen een topacteur kan die nuance overbrengen zonder het er al te dik op te leggen. En in dit geval doet hij beide tegelijk, dat is Oscarwaardig acteerwerk. En dan komt het, natuurlijk. O! Ach! Wat is dat erg!»

HUMO Wat is er erg?

Verdessel «Dat Belisolraam heeft zo’n uitstekende geluidswering dat hij het schot niet hoort dat onder zijn raam valt. Het is het meisje dat... Ja, ik ga de plot natuurlijk niet verklappen. In elk geval, als hij dat schot wél had gehoord, had hij misschien nog tijdig een ambulance kunnen bellen. Dat komt ervan als je niet tevreden bent met een prutsraampje van de Brico. Erg aangrijpend allemaal. Bij een goeie prestigereeks krijgt de kijker om de twee, drie afleveringen een stevige krop in de keel. Maar een kwaliteitsreeks zorgt voor verdriet dat veel dieper gaat. Het blijft aan je knagen tot je levensvreugde nog slechts een hoopje knoken is. Dan lonkt de depressie natuurlijk. Daarom zeg ik altijd: hoe goed ze ook gemaakt zijn, je kunt beter niet naar kwaliteitsreeksen kijken. Want je gaat eraan ten onder.»

Humo 4090/04 van 22 januari 2019

Dit artikel verscheen in:

HUMO van dinsdag 22 januari 2019

Lees alle reportages

Humo.be-updates in je Facebook-nieuwsfeed?

U bent wellicht ook hierin geïnteresseerd: