40 jaar Ancienne Belgique: de pioniersjaren
'En toen stak de bassist van de Red Hot Chili Peppers de microfoon in zijn achterste'

© Gie Knaeps

, door (jub)

58

'Na een vechtpartij op een rockabilly-avond kwam iemand terug met een riotgun. Toen zijn we toch eens over security beginnen na te denken'

35 miljoen oude Belgische franken, dat is wat de Vlaamse Gemeenschap er in 1977 voor overhad om eigenaar te worden van de Ancienne Belgique, een gerenommeerd maar vervallen pand in de Steenstraat, pal in het centrum van Brussel. ‘Dit is een huis van hoop,’ zei toenmalig staatssecretaris Rika Steyaert toen ze op 21 september 1979 bij de opening het lintje doorknipte.

De naam Ancienne Belgique duikt voor het eerst op in 1931. Johan Ral, voormalig nieuwsanker van de VRT en tegenwoordig communicatieadviseur, muziekjournalist en producent, publiceerde in 2014 het boek ‘AB – Een muzikale geschiedenis’ en weet er zo goed als alles van.

Johan Ral «De Ancienne Belgique bestaat al 88 jaar onder die naam in het gebouw aan de Steenstraat. Oorspronkelijk op de nummers 15, 17 en 19. De ingang is later verhuisd naar de Anspachlaan, maar het gebouw ligt nog steeds op dezelfde plaats. Je vindt wereldwijd geen ander voorbeeld van een etablissement dat 88 jaar lang op dezelfde plaats dezelfde functie heeft vervuld. Zelfs tijdens de Tweede Wereldoorlog was het niet gesloten.

»De Ancienne Belgique is in 1931 opgericht als nv en later overgenomen door de familie Mathonet, waarvan de zoon, George Mathonet, die toen pas 22 was, in 1935 directeur is geworden. Het waren Luikenaars die al langer actief waren in de entertainmentwereld. Niet lang na de overname van de panden in de Steenstraat hebben de Mathonets ook in Antwerpen en Gent een Ancienne Belgique opgericht. De AB in Gent is in 1966 dichtgegaan, die in Antwerpen in ’78.»

Vader Arthur Mathonet haalde niet meteen de grove borstel door de programmatie van zijn nieuw verworven etablissement in de Steenstraat. De activiteiten van Le Vieux Düsseldorf en Bruxelles Kermesse, de brasseries die op hetzelfde adres gevestigd waren, werden aanvankelijk voortgezet.

Ral «Op het einde van de 19de eeuw had je de café chantants, een concept met een publiek dat eet en drinkt terwijl het kijkt naar een veelzijdig programma van zang, dans, sketches, orkesten, enzovoort. In Engeland en Frankrijk noemden ze het ‘musichall’, in de Verenigde Staten ‘vaudeville’. Eerst een beginnende zanger of zangeres, die vaak maar één liedje mocht zingen, begeleid door het huisorkest. Gevolgd door de vedette anglaise: drie liedjes. Dan de vedette américaine: zes liedjes. En na de pauze de hoofdact. George Mathonet heeft daarin een pioniersrol gespeeld: zijn formule werd zowat overal overgenomen, in de jaren 50 en 60 zelfs door de televisie. Je had toen ook middag- en avondvullende programma’s met zangers, acrobaten, vuurspuwers, dierentemmers, noem maar op. Zelfs het ‘Rock and Roll Circus’ van The Rolling Stones uit 1969 is op dat format gebaseerd. De Amerikaanse ‘Ed Sullivan Show’: idem.»

Het verhaal van de Ancienne Belgique tijdens de Tweede Wereldoorlog verdient extra aandacht. De zaak bleef gewoon verder draaien, maar Mahonet was niet de hele tijd aanwezig.

Humo.be-updates in je Facebook-nieuwsfeed?

U bent wellicht ook hierin geïnteresseerd: