heleen debruyne teaser Beeld Humo
heleen debruyne teaserBeeld Humo

ColumnHeleen Debruyne

Heleen Debruyne: ‘Bij gebrek aan zuivere zielen wil ik graag meer zondaars die publiekelijk stenen werpen’

Wie zonder zonde is, werpe de eerste steen. Ik vond wat van Eddy Demarez, en werd vervolgens om de oren geslagen met die platitude. Dat ik toch ook weleens roddel over mijn medemens, dat ik toch ook weleens mijn hachje heb proberen te redden met onoprechte excuses, en dat ik daarom mijn klep moet houden.

Eddy Demarez boeit me ondertussen al niet meer zo – hij is één van de vele achteloze seksisten, een kleine pekelzondaar. Maar de ‘zonder zonde’-platitude is alomtegenwoordig en problematisch. Het klinkt nochtans zo redelijk en moreel hoogstaand. En het was ook best goed denkwerk van Jezus: hij werd geconfronteerd met een betrapte overspelige vrouw – aan overspelige mannen nam men ook in zijn tijd minder aanstoot – en een opgehitste mensenmassa die al klaarstond om de vrouw te stenigen. Jezus kon niet beweren dat de wet niet nageleefd moest worden en de overspelige vrouw vrijuit mocht gaan, maar zijne barmhartigheid wist wel haar wrede dood te verijdelen met een slim retorisch trucje. De bloeddorstige omstanders stonden even stil bij hun eigen zonden en zagen toen maar af van de straf voor een medezondaar. Dat was in het Midden-Oosten van twee millennia geleden, waar de wrede wet werd gehandhaafd door corrupte figuren. Jezus, of de Jezusachtige die wordt beschreven in de Bijbel, zou vast verbaasd zijn geweest als hij had geweten dat zijn retorische trucje nog steeds wordt gebruikt in een westerse democratie in de 21ste eeuw. Als je zijn argument doordenkt, mag niemand meer oordelen. Iedereen heeft weleens gezondigd. Hoe zouden rechters vandaag dan nog kunnen werken? Onderzoeksjournalisten? Parlementsleden? Moraalfilosofen? We hebben onze samenleving zo ingericht dat we zo objectief en eerlijk mogelijk kunnen nadenken en oordelen. Ons systeem geeft individuen idealiter de kans en de ruimte om hun persoonlijke fouten en karakterzwaktes te overstijgen. Zeggen dat alleen de onfeilbaren mogen oordelen, is een makkelijke dooddoener voor elk argument.

Zelf ben ik, ik geef het toe, een enorme zondaar. Ik ben of was hovaardig en nijdig, onkuis en gulzig, woedend, veel te vaak woedend, en heel af en toe lui. Mocht medezondaar Eddy Demarez me betrappen op vuige roddels, dan zou ik deemoedig in de spiegel kijken en toegeven dat ik ook weleens wat lelijks heb gezegd over mijn medemens. Misschien kunnen we er samen achter komen waarom we dat eigenlijk doen. Dan wordt het interessant.

Bij gebrek aan zuivere zielen wil ik graag meer zondaars die publiekelijk stenen werpen. Een ex-doopleider die heeft geleerd uit zijn fouten en analyseert hoe de Reuzegommers uit de bocht gingen, en die hen op hun verantwoordelijkheid wijst, dat wil ik horen. Een politicus die open is over zijn eigen egoïstische afwegingen en die de afwegingen van zijn collega’s bekritiseert. Of een aanrander die haarfijn uitlegt hoe andere aanranders seksuele grenzen overschrijden. Zou ik niets mogen vinden van de bio-industrie omdat ik soms word verleid door de geur van gebraden kip? Hypocrisie is een lui verwijt. Wie zondig is en dat durft toe te geven, is net uitstekend geplaatst om de eerste steen te werpen.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234