null Beeld Humo
Beeld Humo

ColumnHeleen Debruyne

Heleen Debruyne: ‘De machtspositie die een arts onvermijdelijk heeft, kan misbruik in de hand werken’

‘Ik vermoed dat bij mijn keus medicijnen te gaan studeren een rol heeft gespeeld dat vrouwen dan niet moeilijk doen om uit de kleren te gaan… Ik dacht, wanneer een vrouw quasi onverschillig de spreekkamer binnenkwam: doe maar hooghartig, straks zie ik je kut… Raar dat ik geen compassie voelde voor de vrouw die zich in haar blootje bekeken en ongemakkelijk voelde. Ik zat verscholen achter de façade van een eerbaar beroep en buitte dit uit voor eigen lust.’

De ongepubliceerde memoires van een bekend en gerespecteerd arts en psychiater kwamen mij toevallig onder ogen. Gechoqueerd was ik, en gedegouteerd. En tegelijk: niet helemaal verrast. Hij geeft toe wat ik al langer vermoedde. De machtspositie die een arts onvermijdelijk heeft, kan een superioriteitsgevoel, schimmig gedrag of zelfs misbruik in de hand werken. De arts in kwestie suggereert zelfs dat hij net om die reden voor het beroep heeft gekozen. Het zou me verbazen als hij de enige was.

Maar goed, deze man nadert het einde van zijn leven. Een kind van een andere tijd, waarin lichamelijke integriteit en de rechten van de patiënt nog niet belangrijk leken. Ik maakte mezelf wijs – een mens heeft hoop nodig – dat artsen die nu afstuderen toch wel anders zijn. Dat zij, na alle feministische golven en MeToo-oprispingen, ervan doordrongen zijn dat ze macht uitoefenen over de patiënten, die voor zo veel van hen afhankelijk zijn. Dat ze leren zeer zorgvuldig om te gaan met die macht.

Nu lees ik in de krant het zoveelste bericht over een studentenclub die de grenzen van haar leden niet helemaal helder heeft. (Waarom je lid zou willen worden van een vereniging die er plezier in schept haar leden te vernederen – omdat het zo lekker is om deel uit te maken van een kliekje? – is me overigens een raadsel, maar dat is weer een ander verhaal.) De schachtentemmer van de club Aesculapia zette vier studentes onder druk om te zwijgen over de opdracht die hij voor hen had bedacht: strippen voor publiek. In strijd met het doopcharter van de Universiteit Antwerpen, maar bovendien onorigineel, belegen en nodeloos vernederend. Alsof de jongeman in kwestie niets heeft meegekregen van alle feministische golven en MeToo-oprispingen. En nu komt het: Aesculapia is de club van de toekomstige artsen, verbonden aan de Faculteit Geneeskunde. Net zij zouden zich dus bewust moeten zijn van wat macht vermag en hoe belangrijk lichamelijke integriteit is.

Weg hoop. Weg vertrouwen in de artsen van morgen. Hoe maak ik als patiënt het verschil tussen een goedbedoelende, bescheiden arts en een gewezen schachtentemmer van Aesculapia?

Rector Herman Van Goethem heeft de club geschorst, het ontslag van het praesidium gevraagd en een tuchtprocedure gestart. Mooier nog zou het zijn als de geneeskundeopleiding van dit incident gebruikmaakt om er bij alle toekomstige artsen herhaaldelijk op te hameren wat lichamelijke integriteit is en hoe je met macht moet omgaan. En als er een jaarlijkse herhalingscursus macht en ethiek komt voor alle zorgverleners. Zodat niemand het beroep nog kan uitbuiten voor eigen lust en machtswellust.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234