Beeld ANP

Open Venster

‘Onze controledrang is op alle vlakken doorgeslagen, en daar zullen we de gevolgen van voelen’

Dat de controledrang van mensen en de maakbaarheid van geluk kwalijke tekenen des tijds zijn, daar heeft psychiater Damiaan Denys in Humo 4165 helemaal gelijk in. Dat zie je — om een metafoor te gebruiken — ook terug in de tuinen van de betere villawijk in uw buurt. Een bewoner die gelukkig wordt van een perfect getrimd en lentegroen gazon, zal in tijden van droogte lustig water sproeien om z’n eigen geluk af te dwingen. Een dorre en verwilderde tuin is voor zo’n man dan ook de hel op aarde.

Die controledrang is niet enkel doorgeslagen op individueel vlak, maar ook op het bredere maatschappelijke en economische vlak. De maatregelen van de overheid om de economische gevolgen van de coronacrisis te milderen mogen hier ook onder gecatalogeerd worden. Maar net zoals bij de individuele controledrang heeft dit nog ergere gevolgen op de lange termijn, namelijk een grotere staatsschuld en nog meer ongelijkheid. Tegenwoordig pompt men nog liever tien jaar lang goedkoop geld in bedrijven die niet rendabel zijn, in plaats van ze failliet te laten gaan, puur uit angst voor de economische gevolgen en de kettingreactie die erop volgt. En zo zijn we bij de angstcultuur beland waar Damiaan Denys het ook uitgebreid over heeft, waarbij controledrang en angst innig met elkaar zijn verbonden.

Op macro-economisch vlak is de controledrang te merken aan het rentebeleid van centrale banken, dat voornamelijk bedoeld is om de inflatie onder controle te houden (de 2%-norm), maar is doorgeslagen naar het ongebreideld geld bijdrukken om bepaalde economische actoren toch maar niet te doen kapseizen. De remedie is bijgevolg opnieuw erger dan de kwaal op de lange termijn, want door het grootste monetaire experiment ooit in de geschiedenis van de mensheid zullen we binnenkort allemaal verzuipen in de schulden.

Het slechtste wat we in zo’n geval kunnen doen is een nieuwe tegenslag proberen counteren met maatregelen die alles alleen nog maar erger maken. Het zou beter zijn dat we, wanneer dit moment ooit komt, allemaal op de blaren gaan zitten wegens het te lang boven onze stand leven. Dat zal allerminst aangenaam zijn voor heel wat mensen, want daar hoort bijvoorbeeld ook het aftoppen van pensioenen bij. Voor wie dit onmogelijk acht, maak ik graag attent op wat er in Griekenland is gebeurd na 2010.

De coronacrisis is trouwens hét perfecte voorbeeld van die vermaledijde controledrang, van de ‘lockdown’ over de economische steunmaatregelen tot de zoektocht naar een vaccin. Bij alle vorige pandemieën in de 20ste eeuw liet men ‘de natuur’ haar werk doen en verdwenen de virussen vanzelf na gemiddeld twee jaar, of waren ze ondertussen voldoende afgezwakt. Tegenwoordig worden tientallen miljarden geïnvesteerd in de race naar een vaccin, waarbij het ook hier mogelijk opnieuw het verhaal zal zijn van de remedie die erger wordt dan de kwaal, door het sneller willen gaan in de ontwikkeling ervan dan wetenschappelijk aanvaardbaar is.

Een wijs man heeft ooit gezegd: als je gelukkig wordt van bloemen, moet je ze plukken, als je ervan houdt, moet je ze water geven. En om een andere metafoor te gebruiken: soms moeten mensen ook durven snoeien om te bloeien.

Op individueel vlak zou ik daarom de raad willen geven: laat uw tuin wat meer verwilderen. Daar worden meer actoren beter van dan je zou denken, in plaats van alleen maar jezelf.

Davy Geysens, Gent.

Hebt u ook een brief in de pen zitten? Mail naar openvenster@humo.be of vul onderstaand formulier in:

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234