Jan Mulder teaser column Beeld Humo
Jan Mulder teaser columnBeeld Humo

ColumnJan Mulder

‘Qatar trok de kosten van een kist en de vlucht naar huis af van het hongerloon van bouwvakkers die het leven lieten’

De Hendriks Graszoden Groep te Heythuysen heeft geweigerd gras te leveren aan het WK in Qatar. Hulde, Hendriks Graszoden, u bent de Oekie Hoekema van het graszaad.

Oeki Hoekema was de voetballer die in 1978 opstond tegen deelname aan het WK in Argentinië. Als enige Nederlandse prof deed hij mee aan de actie Bloed aan de paal van de cabaretiers Freek de Jonge en Bram Vermeulen, die opriepen tot een boycot. Dirk Nanninga, drie weken later de maker van het Nederlandse doelpunt in de finale, zei in de vertrekhal van Schiphol op vragen van de pers hoe hij over Bloed aan de paal en de situatie in Buenos Aires dacht: ‘Ik ga en kop de kogels gewoon terug.’

Er kwam geen boycot en tijdens het toernooi werden in Buenos Aires 30.000 mensen tegen de muur gezet, afgevoerd en boven zee uit vliegtuigen geworpen. Nu, 43 jaar later, is in Nederland weer een discussie gaande over het WK, ditmaal in Qatar. Een discussie heeft altijd zin, maar heeft een boycot dat ook? Ja. Soms. De diplomatieke boycot in samenwerking met de sport- en de culturele wereld bewees het in 1960, het jaar waarin die tegen de Apartheid in Zuid-Afrika werd opgestart. Op den duur kon het blanke regiem – dol op rugby van de Springbokken tegen de, o, ironie, All Blacks – de eenzaamheid niet meer verdragen en gaf toe.

Maar er is niet alleen de effectiviteit die hier aan de orde is. Denk ook aan je eigen fatsoen. Komt dat overeen met het spelen van een spel op een plek waar ruim 6.000 ingevlogen arbeidsimmigranten uit India, Nepal, Bangladesh en Sri Lanka ter plekke zijn bezweken onder de moordende werkomstandigheden bij de bouw van de supersonische stadions? De stokarme en ondervoede bouwvakkers leden onder het hardvochtige bewind dat hun paspoort afnam, slecht betaalde, huisvestte in cellen met een matras op de vloer, achteloos liet sterven, de kist en de vlucht naar huis van hun ingehouden hongerloon aftrok. Denk niet eens aan de vervolging van de homoseksuele inwoners van het rijke land, niet aan de onderdrukking van de vrouw daar en niet aan de corruptie waarmee Qatar het WK kocht.

In Noorwegen hebben zes clubs uit de hoogste afdeling zich geschaard achter een boycot en Gijs de Jong, bevoegd ambtenaar buitenlandse betrekkingen van de KNVB, is in beweging gekomen. Gijs vertelde in Studio Voetbal dat Nederland bereid is tot protest. Oranje-aanvoerder Virgil van Dijk zou er met een regenboogband om de bovenarm kunnen spelen, als ‘steun in de rug’ voor de opgejaagde homoseksuele medemens in Qatar.

Ook België heeft zich in het debat gemengd. CEO Peter Bossaert van de KBVB zei voor de VRT-microfoon dat een boycot niet opportuun is, maar dat de bond niet wegkijkt van de problematiek: ‘We willen het voetbal gebruiken als hefboom om verandering mogelijk te maken. Nu het WK in aantocht is, moeten we de internationale aandacht gebruiken als drukmiddel.’ Bossaert verwacht enig heil van een minuut stilte voor de wedstrijden van de Rode Duivels.

Er schijnt al veel te zijn bereikt. Het systeem van lijfeigenschap is bijvoorbeeld afgeschaft. ‘Maar de aanpassingen mogen geen dode letter blijven.’ Directeur Wies De Graeve van Amnesty International valt Bossaert bij: ‘De voorbije jaren hebben we monumentale vooruitgang geboekt. De zaken zijn positief aan het veranderen.’

Ik vaar blind op Amnesty International. Geen boycot dus. Maar Hendriks Graszoden krijgt toch nog steeds mijn grote achting.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234