heleen debruyne humo column teaser Beeld humo
heleen debruyne humo column teaserBeeld humo

ColumnHeleen Debruyne

‘Waarom blijft een mondmasker verplicht tijdens een bevalling? Zijn de afdelingen verloskunde bevolkt met sadisten?’

‘De ene vroedvrouw in het ziekenhuis zei dat ik zeker een mondmasker moest dragen, de andere dat ze wel een oogje kon dichtknijpen,’ zegt een pas bevallen kennis. Maar er was geen garantie dat haar bevalling zou samenvallen met de diensturen van de coulante vroedvrouw. Ze wilde het risico vermijden tussen de weeën door een strijd om de vrije ademhaling te moeten aangaan en koos ervoor om in een geboortehuis, gerund door onafhankelijke vroedvrouwen, te bevallen. Gegarandeerd maskervrij.

Nooit is mijn ademhaling zo belangrijk geweest als tijdens de urenlange persfase van mijn bevalling. Het was pijnlijk, het was angstaanjagend, maar het was ook een trip: ik was overgeleverd aan mijn eigen lichaam, het wist precies wat het moest doen, op het ritme van mijn ademhaling. De aanwezige arts en vroedvrouw waren een geruststellende aanwezigheid maar verstoorden niets. Onze zoon is geboren in mijn omgeving, op mijn voorwaarden. Het is dat ik geen spirituele neigingen heb, anders zou ik het een transformatieve ervaring noemen. Sinds het begin van de pandemie denk ik dus vaak aan wie een bevalling met een masker moet doorstaan. In Frankrijk zijn vrouwen daar een stuk bozer over. Juriste Marie-Hélène Lahaye schrijft: ‘Het is verbazingwekkend dat vroedvrouwen en verloskundigen zo’n maatregel opleggen en dat de samenleving zich daar geen vragen bij stelt.’

Hier en daar stelt iemand zich wel een vraag, meestal een zwangere die het doembeeld van een gemaskerde bevalling voor zich ziet. Zoals de zwangere feminist Baharak Bashar, die op Radio 1 terecht zei dat topsporters ook geen maskers moeten dragen, terwijl een bevalling een minstens even intensieve aangelegenheid is. Johan Van Wiemeersch, voorzitter van de Belgische Beroepsvereniging van Gynaecologen en Verloskundigen, reageerde droogjes. Volgens hem verdragen de meeste vrouwen dat masker prima. En, stelde hij, ‘gynaecologen en vroedvrouwen zijn boodschappers die de richtlijnen van hogerhand moeten volgen’. ‘Hogerhand’ sprak nochtans, bij monde van viroloog Steven Van Gucht: ‘Het is niet direct een aanbeveling van Sciensano dat vrouwen tijdens de bevalling een mondmasker moeten dragen. Dat is ook niet evident tijdens een topprestatie. Men kan dit oplossen door de vrouwen te testen.’ Eigenaardig. Het móét niet van de overheid. Het moet niet eens van de immer voorzichtige virologen. Het is onprettig. Het hindert de ademhaling. Waarom blijft het dan verplicht? Zijn de afdelingen verloskunde bevolkt met sadisten? Of is dat masker symptomatisch voor de algemene houding van veel verloskundigen?

Het zelfbeschikkingsrecht van de zwangere staat tijdens de bevalling zelden centraal. Van Wiemeersch liet eerder al optekenen dat artsen tijdens een bevalling zelf alle beslissingen mogen nemen, ‘zélfs als de moeder daar niet mee akkoord gaat’. Dat is niet alleen neerbuigend, maar druist in tegen het patiëntenrecht. Als zo’n man, woordvoerder van alle gynaecologen, al vindt dat hij zonder toestemming te vragen een knip mag zetten of overgaan tot een keizersnede, is zo’n maskertje een detail. Niet zeuren, want moeder en kind zijn gezond. Van Wiemeersch is gebaat bij gedweeë barenden. Tijd dus voor een beetje woede, zodat het doordringt: zelfbeschikkingsrecht is geen detail.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234