null Beeld BELGA
Beeld BELGA

Open Venster

‘Zijn daden vallen niet onder de noemer erotiek’. Humo-lezers over de zaak-Bart De Pauw

Aangevuld op 18 januari. Lees hier de oorspronkelijke brief van Delphine Lecompte.

‘Er zijn geen excuses nodig, wel een eerlijk onderzoek’
Dankjewel, Delphine, om het in zulke rijke bewoordingen op te nemen voor de zo gewaardeerde briljante televisiemaker. Bart wordt veroordeeld vooraleer er duidelijke, transparante bewijzen zijn. Neen, er zijn geen excuses nodig, wel een maar eerlijk onderzoek door de rechtbank. Mevr. H. Van Laere, Merelbeke.

‘Luister naar alle partijen’
Ik kan het creatieve aspect, beschreven door Delphine Lecompte, volledig beamen. Voor al het andere kunnen we best het proces afwachten, om eindelijk eens alle partijen te horen. Karel De Smedt, Nieuwpoort.

‘Zijn daden vallen niet onder de noemer erotiek’
De carrière van Bart De Pauw is niet relevant voor de beoordeling van zijn daden. Of is creativiteit en spitsvondigheid vanaf nu een vrijgeleide om ethiek door het raam te gooien? Delphine Lecompte laat weten dat Bart De Pauw in zijn ‘verleidingspogingen’ (door de doelwitten van zijn pogingen ervaren als stalking en intimidatie, maar dit terzijde) nooit tot ‘agressie, chantage of bedreigingen’ is overgegaan. Ofwel heeft zij geprivilegieerde toegang tot het gerechtelijk dossier, ofwel is dat wensdenken. Daarna volgt een lyrische passage over wilde intense verering, verschroeiende devotie en de complexiteit van seksuele aantrekkingskracht. Allemaal heel mooi, en waar zelfs, maar redelijk naast de kwestie. Niemand neemt Bart De Pauw kwalijk dat hij naar mooie vrouwen verlangt, het gaat om wat hij deed met dat verlangen. En dat ging duidelijk een stuk verder dan devotie, als we de ‘korzelig onwillige liefdesobjecten’ even als personen beschouwen en luisteren naar wat zij te zeggen hebben. De wet moet zich niet moeien met erotiek, aldus Lecompte. Zou kunnen, maar een man die geil wordt van een vrouw en ongewenste avances maakt, is niet iets dat ik persoonlijk onder die noemer zou plaatsen. Delphine Lecomptes persoonlijke exploten laat ik hier voor wat ze zijn, ze zijn irrelevant voor de zaak-De Pauw. En als ze zich afvraagt wie om dit hele circus heeft gevraagd, dan is het antwoord bekend: Bart De Pauw zelf. Na de stopzetting van het contract tussen de VRT en zijn productiebedrijf lagen ongetwijfeld nog vele wegen open voor hem. Meer zelfs: intussen maakt hij alweer programma’s die op tv komen, weliswaar achter de schermen. Het was De Pauw zelf die besloot om, met hulp van een duur communicatiebureau, frontaal in de aanval te gaan. Het is De Pauw die nog steeds weigert te erkennen dat hij met zijn gedrag schade berokkend heeft tegenover minstens dertien vrouwen die hem dat proberen duidelijk maken, en liever een rechtszaak begint. Wie voelt opluchting, vraagt Lecompte ook nog. Wel, misschien ik wel. Deze zaak, en de publiciteit errond, legt immers bloot wat voor schadelijke denkpatronen er, ook na de vele #metoo-getuigenissen, nog bestaan. Misschien is het goed dat dit nu allemaal eens naar boven komt. Flor Van der Eycken, Brussel.

‘Het is een karaktermoord’

Delphine Lecomte heeft groot gelijk. Ik genoot ook zo van de programma’s van Bart De Pauw. Het is een ware karaktermoord. In de jaren 70-80 was seks en verleiding schering en inslag in de Belgische filmwereld, en niemand maalde daar toen over. Wat zijn de mensen preuts geworden. Ik kom uit de flowerpowerperiode, uit de make love not war-periode. Wij vonden dat toen allemaal oké. Michèle Pittevils, Overijse.

‘Misplaatste stemmingmakerij’

Ik heb toch een aantal bedenkingen bij het pleidooi dat Delphine Lecompte voert voor Bart De Pauw. Ze schrijft: Ik ben opgegroeid met de wilde, onstuimige, roekeloze, duizelingwekkende, briljante programma’s van Bart De Pauw’, en op basis van dat emotionele standpunt oordeelt zij dan ook meteen ‘dat Bart De Pauw buitenproportioneel gestraft wordt’.

Hoezo? Ík vind iemand sympathiek, ík heb er veel aan gehad in mijn jeugd... Dus als die man zich misdraagt, dan mág dat voor mijn part. Ze verdedigt hem alvast – hoewel ze er niet bij was en de feiten nog láng niet duidelijk zijn – door te minimaliseren wat er zich mogelijk heeft voorgedaan. Het was gewoon ‘knullig’.

Ook op sociale media zien we reacties in die trant: die toffe gast kan dat zeker niet zo bedoeld hebben, en die wijven hadden hun gsm maar moeten blokkeren. Ze gebruikten hem om de top te bereiken (meteen een oordeel over hun talenten en capaciteiten) en vertrappelen hem achteraf, het is de VRT die zwaar in de fout is gegaan... Waar ik het zag passeren, krijgt het artikel van Lecompte vooral bij mannen heel veel bijval, en die delen het dan ook gretig.

Heel gevaarlijk, vind ik dat allemaal. We kennen nog heel weinig feiten, en toch zijn we er als de kippen bij om met meningen te strooien. Dat zo iemand als de razend populaire en overigens uiterst grappige Delphine Lecompte een platform krijgt tot dit soort stemmingmakerij, vind ik misplaatst. Vrije meningsuiting, tot daaraan toe, maar uit die dan niet als een feit.

De vergelijking met Gerrit Achterberg is trouwens compleet van de pot gerukt: Gerrit Achterberg zat niet in een machtspositie, was niet verbonden aan een nationaal instituut dat bepaalde waarden hoog te houden heeft, en werkte ook niet samen met collega’s die hij eventueel kon geweld aandoen. Dus dat die rustig gedichtjes kon blijven schrijven, lijkt me nogal wiedes.

‘Alle respect voor de slachtoffers’ lezen we iets verder. Het staat in schril contrast met ‘Wie zijn die bekrompen rigide kleurloze superieure bespottelijke zielige kwezels die de intrinsieke duisternis en de prachtige verbijsterende complexiteit van de seksuele aantrekkingskracht en van de erotiek niet begrijpen?’

Toch ben ik heel blij met die ene zin : ‘Niemand die er het fijne van weet, behalve de participanten’, hoewel die dan door het vervolg weer wordt ondergesneeuwd.

Kortom: de manier waarop deze mening wordt geuit, door een persoon met ‘aanzien’, lijdt tot polarisering in een maatschappij waar al onrust genoeg is. Nogal wat mensen zijn in deze tijden extreem licht ontvlambaar door langdurige stress en riskeren meer kwaad dan goed te veroorzaken door deze ‘meningen’ voor zoete broodjes te slikken. Ik hoor het ze zeggen: ‘’t Is toch waar?’

Ik maak me geen illusies: dit soort scenario’s zijn schering en inslag in de media, dat verkoopt... Maar sta me toe de naïeve trut te zijn die ik ben. Ik droom toch van een leven waarin minder vooroordelen zijn. Ik beschouw Bart De Pauw niet als schuldig, maar ook niet zomaar als onschuldig omdat hij een tof smoeltje heeft en goeie tv kan maken. Ik hou vooral van authenticiteit en integriteit en ik hoop dat deze waarden in ons samen leven wat aan terrein mogen winnen. Ilse Gysel.

‘Onderschat vrouwen niet’
Het proces komt te laat. Bart De Pauw is al ontslagen en gestraft op basis van feiten, maar ook van onwaarheden. Mannen zijn niet te onderschatten, maar vrouwen evenmin. Linda Lins, Borsbeek.

‘Bart wilde niemand vermoorden’
Ik sluit me volledig aan bij het standpunt van Delphine Lecompte. Zelf vind ik het ook buiten proportie. Alle respect voor de vrouwen, maar een man loopt nu eenmaal achter zijn lul aan en als vrouw kan je dat toch snel duidelijk maken of je daarmee al dan niet gevleid bent. Volgens mij heeft hij nooit gedreigd iemand te vermoorden. Emmy Froyen, Alken.

‘Zijn vrouw en advocaten willen 12 miljoen’
Bart De Pauw heeft geen zelfinzicht en geen gezond vrouwbeeld. Zijn eigen vrouw en zijn advocaten willen nu graag 12 miljoen euro cashen. Daarom is het voor hem geen optie om te zeggen: ‘Mijn excuses en ik zal het nooit meer doen.’ Don’t mess with women. Luc Heirstrate.

‘Puriteins Amerika heeft wortel geschoten in Vlaanderen’

Ik hou van Bart De Pauw, ik hield van zijn jongensachtige streken en zijn soms ietwat pikante uitspraken, zijn programma’s door hem alleen of met zijn spitsbroeder(s) gemaakt – u vult de namen zelf wel in. Ik hou ook van Delphine, van Herman, zij zijn een verademing in deze troosteloze wereld. Wie of wat beoogt men te bekomen met deze heksenjacht, want voor mij is dit niet meer of minder dan een heksenjacht. Werd hij te beroemd, te graag gezien en kon men dat niet verkroppen? In wiens weg stond hij? Want dat is zeker: hij stond iets of iemand in de weg. De vrouwen die hem nu aanklagen, hebben wellicht veel, zeer veel aan hem te danken. Ik wil de mannen (en vrouwen) die stalken of ongewenste voorstellen doen geen eten geven, want het zijn er veel, in alle echelons van onze samenleving en waarschijnlijk zijn er ook met meer boter op hun hoofd dan Bart De Pauw. Puriteins Amerika heeft wortel geschoten in Vlaanderen, bravo. Nu nog de grote schadeclaims eisen die welig tieren over de plas en we zijn vertrokken. De olijke en vrolijke sfeer van de zondagavond is voorbij. Een opsteker voor de nakende werkweek is niet meer. Monique Lievens.

‘Laat hem zijn leven leiden in plaats van lijden’

Ik ben het in grote lijnen eens met Delphine. Ook ik heb het idee dat hij buitensporig gestraft wordt en dat het onnodig is de hele zaak uit te spitten voor de ogen van televisiekijkend en krantenlezend Vlaanderen. Hij ging over de schreef, dat klopt zo goed als zeker, hij heeft misschien onvoldoende schuldbesef, want anders had hij zich al lang kunnen verontschuldigen bij de desbetreffende dames. Hij moet leren dat zoiets niet kan, maar daarnaast mag die man wel opnieuw gewoon een leven leiden en niet lijden. Alle respect voor de betrokken dames, absoluut, maar ik denk dat een heksenjacht ook niet is wat zij willen. Maar helaas, the show must go on... Hilde Van Marcke.

‘Bart heeft zich hooguit als een overjaarse puber gedragen’

Delphine Lecompte heeft gelijk. De hele zaak wordt buitenproportioneel opgeklopt en overtrokken, zelfs al heeft Bart er zelf aanleiding toe gegeven. Een machtsverhouding is een tweesnijdend mes: zowel mannen als vrouwen maken (ge)(mis)bruik van hun gender. Wie durft hand op het hart het tegendeel te poneren? Het dreigt een virtuele lynchpartij te worden, want Bart dreigt ook buitenproportioneel gestraft te worden door het gerecht en moet mijn inziens helemaal zijn excuses niet aanbieden, want erotiek is inderdaad een schimmige zone in man-vrouwrelaties en #MeToo is hier volledig ontspoord, want Bart heeft zich hooguit als een overjaarse puber gedragen. Hij moet compensatie eisen van VRT voor de gelegen imago- en carrièreschade. Zijn ‘misdaad’ weegt niet op tegen zijn talent en zijn bijdrage aan het Vlaams televisieamusement. Guido Deseijn, Lochristi.

‘In welke tijd leven wij?’

Ik ben een vrouw en heb geen probleem met Bart De Pauw. Waarom zou ik? Hij wordt beschuldigd van stalking per telefoon, in welke tijd leven wij? Zijn die vrouwen op geld uit? Als ik vervelende telefoons of sms’en zou krijgen, dan blokkeer ik die toch gewoon! Bart is een man zoals er zoveel rond lopen! Hij heeft ze niet aangeraakt of iets dergelijks – dat zou wel erg zijn. Hij is een super talentvolle televisiemaker, die programma’s gemaakt heeft waar we nu alleen nog maar van kunnen dromen! Velen ons ons missen zijn humor en creativiteit! Veroordeel niet en geef hem zijn leven terug! Joke De Rocker, Brasschaat.

‘De begrippen ‘schuldig’ of ‘onschuldig’ doen er al lang niet meer toe’

Ik ben opgelucht en blij dat er eindelijk iemand, een vrouw nog wel, ongezouten haar mening zegt over wat zich in de media afspeelt rond Bart De Pauw. Ik zou het niet beter kunnen verwoorden. ‘Schuldig’ of ‘onschuldig’ zijn begrippen die hier al lang niet meer toe doen. Een bekende Vlaming wordt veroordeeld door de publieke opinie zonder dat wie dan ook weet wat eigenlijk echt gebeurd is en wat er allemaal meespeelt. Dit zijn ook onze zaken niet. Zowel de aanklagers als de aangeklaagde hebben recht op een ethische benadering van deze onethische kwestie. En dit kan duidelijk niet via de media. Mochten nu eens alle partijen rond de tafel zitten om die dingen op een openhartige manier met elkaar uit te praten, zou dat dan niet veel helender zijn dan een rechtszaak? Chantal Wtterwulghe, Brugge.

‘Wat als het jouw dochter was?’

Stalking is rampzalig voor de slachtoffers, het creëert een stressniveau dat mensen hun gezondheid kan belasten voor hun verdere leven. Toxische, soms onomkeerbare stress. Ik kan stalking begrijpen, maar niet goedkeuren, laat staan niet veroordelen. Bart De Pauw heeft gestalkt. Als blijkt dat er sprake is van machtsmisbruik, dan is dat verwerpelijk en niet goed te praten. Dat zal het proces uitmaken. En als dat blijkt, dan zal een toffe en grappige mediafiguur daarnaast ook een foute figuur zijn. Aan al de mediafiguren die al snel begrip hadden en vriend blijven één vraag: als een vreemde jouw vrouw en dochter stalkt, ben je dan ook begripvol? Als De Pauw een dader blijkt te zijn na het proces, dan moeten we ons schamen in naam van alle slachtoffers. Eric Janssen.

‘Over bepaalde grenzen ga je niet’

Ik vind de brieven van Delphine Lecompte schofferend naar iedereen die al slachtoffer is geweest van seksueel misbruik of intimidatie. Ik zal nooit ontkennen dat iedere mens fouten maakt. Of twee. Of meer. Maar er zijn bepaalde grenzen waar je niet mag over gaan, en als dat meermaals gebeurd, kijk ik daarop neer. Omdat ik wel rekening houd met die grenzen. Net zoals zeer veel mensen, en gelukkig maar! Bart De Pauw is zelf naar de media gestapt om het slachtoffer uit te hangen. En het heeft zich tegen hem gekeerd. Dat is niet de schuld van de media, of de personen die zich tegen hem hebben gekeerd. Een mens maakt fouten. En dat is normaal. Maar als iemand fouten maakt, en men wordt daarop gewezen, komt er meestal schuldinzicht, en bekent die persoon meestal schuld. Dit is absoluut niet gebeurd in dit verhaal. En daarom veroordeel ik tot dusver Bart De Pauw. En nu ook Delphine Lecompte. Joke, Brugge.

‘Waarom blijft het sinds rond andere mediafiguren zo muisstil?’

Over de meneer Bart De Pauw kun je veel zeggen, je bent voor- of tegenstander. Zelf ben ik steevast een fan geweest van zijn programma’s. ‘Willy’s en Marjetten’ blijft voor mij van het beste dat er ooit op de Vlaamse televisie is verschenen. Toen de beschuldigingen over De Pauw naar buiten kwamen, was ik dan ook geschokt en vol ongeloof: hoe kan deze man, die mij keer op keer doet huilen van het lachen, hiertoe in staat zijn? ‘Het zullen wel gewoon wat flirterige sms’jes zijn die op de grens van het toelaatbare waren,’ vertel je dan tegen jezelf om zijn gedrag goed te praten. Maar soms valt zo’n gedrag niet goed te praten. Het doet pijn wanneer iemand naar wie je opkeek opeens toch over een aantal gebreken beschikt.

Voor wat Bart De Pauw heeft gedaan bij die vrouwen, moet hij gestraft worden. Absoluut. Maar wel op een correcte manier die navenant is aan de fouten die hij heeft begaan. We moeten er geen Weinstein van maken, maar een heilige zal hij ook zeker en vast niet zijn. Maar daar knelt voor mij het schoentje. Het lijkt alsof alle zonden die er zijn gebeurd in de mediawereld, en die er elke dag nog steeds gebeuren, worden afgeschoven op Bart De Pauw. En wanneer deze meneer hiervoor gestraft zal worden, is het gedaan ermee en hebben we het kwaad uitgebannen.

Het is heel frappant dat sinds het uitgekomen is dat De Pauw grensoverschrijdend gedrag heeft gesteld (hij is er nog niet voor veroordeeld maar het lijkt toch vrij zeker te zijn dat hij op z’n minst bepaalde grenzen heeft overschreden), het verder muisstil is gebleven. Mij ga je niet wijsmaken dat er verder geen grensoverschrijdend gedrag wordt gesteld in de mediawereld. Sterker nog, het is geweten dat dit nog steeds dagelijkse kost is. De voornaamste figuren die tot op vandaag blijven volhouden in hun walgelijk gedrag zijn bekend, maar daarover verschijnt er niks. Mensen worden afgekocht of afgedreigd wanneer ze ermee dreigen naar buiten te komen, omdat die figuren te belangrijk zijn voor productiehuizen om zomaar te dumpen langs de kant van de weg zoals ze met De Pauw hebben gedaan.

Het is schrijnend dat je je tv kan aanzetten, een presentator moppen hoort maken over #MeToo, terwijl je weet dat hij zelf zulke zaken doet en erger. En het ergste is dat zulke mensen beschermd worden en er een hand boven hun hoofd wordt gehouden. En dat is mijn grootste vrees op dit moment: dat men Bart De Pauw gaat straffen voor zijn zonden, een voorbeeld gaat maken van hem, maar dat de echte monsters ontsnappen. Nee, dit zou het begin moeten zijn om alle rotte appelen eruit te halen en eens schoon schip te maken. Tenzij dit proces een aanzet zal geven tot verder onderzoek hebben we gewoon iemands leven kapotgemaakt omdat we liever onszelf voorliegen en zeggen dat hij de enige is. Thomas, Bierbeek.

‘Niet elke flirter is een stalker, niet elke klager een leugenaar’

Dat Bart De Pauw bepaalde grenzen overschreden heeft, is nu wel duidelijk. Maar ik heb van in het begin gevonden dat zijn proces al gevoerd was zodra de toenmalige VRT-leider alles publiek maakte. De man is gevierendeeld op het publieke schavot zodat een onbevooroordeeld proces eigenlijk bijna niet meer mogelijk is. Zonder de mentale impact op de vrouwen die het voorwerp waren van zijn avances te willen minimaliseren, vraag ik mij toch af waarom er zo lang gewacht werd met (juridische) acties. Een vrouw die ongewenst benaderd wordt, zou onmiddellijk iets moeten doen: een klacht of een andere actie waardoor de belager stopt of op afstand wordt gehouden. ‘Dat dat allemaal zo gemakkelijk niet is’, hoor ik al zeggen. Maar dat komt net omdat vrouwen met zulke klachten te weinig geloofd worden. Zulke klachten kunnen er immers voor zorgen dat een onschuldige gebrandmerkt wordt, want ‘waar rook is, zal ook wel wat vuur geweest zijn’. Als we eens allemaal leerden om normaler en correcter met elkaar om te gaan, zou dat niet veel beter zijn? Niet elke flirter is een stalker, niet elke klager is een leugenaar, niet elke sexy vrouw is vulgair. Olaf Marx, Genk.

Wat denkt u over de zaak-Bart De Pauw? Wordt het proces te veel in de media gevoerd? Zou de televisiemaker het beste zijn excuses aanbieden? Laat het ons weten via openvenster@humo.be of via het formulier hieronder:

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234