Chilly Gonzales

InterviewChilly Gonzales

Chilly Gonzales over zijn kerstplaat en Enya: ‘Een droom brengen: dat is altijd mijn plan geweest’

In een jaar waarin de kerstdagen anders zullen zijn, komt pianoman Chilly Gonzales met het verstilde ‘A Very Chilly Christmas’ (★★★½☆) aanzetten, een plaat vol kerstclassics in mineur. Gonzales heeft ook een boek geschreven over zijn heldin Enya, in wier heelal het álle dagen Kerstmis is. Het is ook een ode aan de kindersmaak.

HUMO Je stelling in ‘Enya: A Treatise on Unguilty Pleasures’ luidt: de smaak van adolescenten en volwassenen is er vaak één die we onszelf opleggen omdat we anders willen zijn dan pakweg onze broer, of omdat we tot een bepaalde groep willen behoren.

CHILLY GONZALES «Van mijn corrupt geworden volwassenensmaak mag ik niet van Enya houden, maar mijn kindersmaak zegt: fuck it, ik vind haar fantastisch.»

HUMO Wat vind je zo fantastisch aan Enya?

GONZALES «Zij heeft de stem van een engel. Een fragiele, luchtige stem. Ze klinkt ongedwongen. Ze heeft de slaapliedstem van onze allerbeste moeder die wil dat alles goed wordt. Mijn echte moeder kon veel, maar ze heeft me nooit in slaap gezongen, en omdat ik mijn eigen goede moeder niet kan zijn, moet ik het doen met wat ik in muziek vind. Met ‘slaaplied’ bedoel ik ook: Enya’s hits doorstaan de a-capellatest. De hypnotische melodie volstaat, je hebt geen harmonieën nodig.

»Enya ontdekte ook de pizzicato-vioolknop op haar Roland D-50 synthesizer: het getokkel klinkt een beetje als een mandoline of een banjo. Ze heeft geen beat. Ze is een geweldige componiste met een geweldige stem, maar in veel songs zingt ze gewoon níét. Ze geeft amper interviews, ze tourt niet: op papier is ze de nachtmerrie van elke platenbaas. En toch heeft ze tachtig miljoen cd’s verkocht.»

HUMO Ze is ook jouw unguilty pleasure.

GONZALES «Dat is dé favoriete vraag van journalisten, toch? ‘Wat is je guilty pleasure?’ Ik pleit ervoor die vraag af te schaffen.»

HUMO Wanneer nam die gecorrumpeerde volwassenensmaak het het meest over in je leven?

GONZALES «Toen ik als tiener naar de Chick Corea Elektric Band begon te luisteren. Ik wilde een wonderkind worden en ik overtuigde een paar jongens om de groep Decoy te vormen, genoemd naar een fusionplaat van Miles Davis. We coverden bijvoorbeeld ‘Purple Haze’ van Jimi Hendrix, en omdat ik die song al niet meer goed vond, propte ik ze vol met muziek à la Chick Corea. Daarna ontdekte ik de sax van John Coltrane, ik was bevangen door wat ik zijn stream of consciousness noemde. Mijn pianoleraar raadde me een rustige plaat van Coltrane aan, die waarin hij de crooner Johnny Hartman gemoedelijk begeleidt. Eerst vond ik het verschrikkelijk, maar mijn leraar bleef aandringen. Hij zei me dat ik naar de gaten in de muziek moest luisteren. En toen begreep ik dat ik met mijn muziek alleen had willen imponeren. Verbinden werd belangrijker dan technische hoogstandjes: ik verving Chick Corea door Johnny Hartman, Björk door Beach House en Aretha Franklin door Roberta Flack.

»Als tiener wilde ik ook de voorkeurplaten van de critici leren kennen. Ik wilde per se dat toegangskaartje voor de club hebben, dus definieerde ik mezelf als iemand die graag naar Pavement luisterde, terwijl ik altijd zot was geweest van de Bee Gees en van Billy Joel, en aan de piano graag verdwaalde in jazz uit de jaren 10 tot 30 van de vorige eeuw.»

HUMO Jouw ‘Solo Piano’-platen doen denken aan die tijd, en aan dat grote land van Claude Debussy tot Duke Ellington.

GONZALES «Die periode is mijn sweet spot, daar lijken mijn missie en mijn waarden te zitten. Klassieke componisten probeerden toen jazz uit, jazzmuzikanten wilden klassieke muziek maken. Soms hoor ik iets van toen en weet ik niet of het van César Franck is die jazzy wil klinken, of van een jazzartiest met klassieke ambities. En de koning van die epoque is uiteraard George Gershwin. Ik wil dat mijn muziek klassieke kleuren heeft, maar in de uitvoering jazzy klinkt. Ik componeer zo tijdloos mogelijk, maar ik voer alles zo nonchalant mogelijk uit. Ik zoek altijd naar de perfecte niet-perfecte take. Er zijn jazzmuzikanten die alles geobsedeerd door techniek uitvoeren. Ik hou niet van de performer die met vijfduizend details komt die samen een foto vormen. Ik wil een muzikant zijn die voor een groot beeld gaat, en die je onderweg vijfduizend toevallige details toont waar je mogelijk verliefd op kunt worden.»

HUMO Hoe verhoud jij je tegenover de minimale pianoman Ólafur Arnalds?

GONZALES «Hij maakt uitstekende achtergrondmuziek, ik denk dat de mijne iets meer voor de voorgrond bedoeld is. Ik ben zeer geboeid door wat je moet doen om een hit te hebben in die peaceful piano-playlists op Spotify. Ik kan het niet, ik zou graag zijn geheime formule hebben.»

HUMO Jij treedt op in een zijden peignoir en op pantoffels. Ólafur Arnalds draagt een T-shirt dat lijkt op dat van zijn toeschouwers.

GONZALES «Mijn plan is altijd geweest om een droom te brengen. Ik hou van Prince, David Bowie en rappers met complexe emoties die hun fantasieën uitleven. Daar mag een beetje brutaliteit bij zijn, en wat arrogantie. Je mag het gevoel krijgen dat je iets zult meemaken.»

HUMO Ik hou van jouw korte masterclasses. Die over ‘Bad Guy’ van Billie Eilish maakte haar aan-uitritme aanschouwelijk, en ook haar zachte geritsel en gefluister dicht bij de microfoon.

GONZALES «Ik geef alleen masterclasses over songs waar ik verliefd op word. Dat is de voorwaarde om – zoals bij een vrouw die ik ontmoet – meer te willen weten. Het is heel direct: ik hou niet van bananen en ik hou ook niet van ‘Happy’ van Pharrell Williams. Maar over de song ‘Bad Guy’ wilde ik meer weten. Dan begin ik het lied te analyseren, op den duur wil ik het speeltje uit elkaar halen. Ik doe dan research en luister twintig keer na elkaar naar de song terwijl ik wandel. Daarna maak ik een paar korte radio-opnames. Net zoals bij takes van songs is er soms één perfecte niet-perfecte opname bij.»

KERSTWETTEN VAN BUBLÉ

HUMO Wat herinner je je het meest van Kerstmis?

GONZALES «De familie die samenkomt, ik zit aan de piano en doe mijn familie samen zingen. Dat was altijd mijn favoriete moment van de vakantie.»

HUMO Jouw mooie kerstplaat trekt mij net weg uit de kinderwereld van Kerstmis. Zelfs jouw elegante versie van Mariah Careys ‘All I Want for Christmas Is You’ doet vooral een beroep op mijn, euh, volwassenensmaak.

GONZALES (lacht) «Het is zeker geen makkelijke song: je moet veel heuveltjes op en af, en telkens treedt er een kleine verandering in. Mariah Carey heeft ook een virtuoze, luide stem, die eigenlijk het tegengestelde is van de slaapliedstem die ik wil horen. Maar ik hou van haar lied. Het is helaas niet geschikt om in een groep te zingen. Daarvoor gebruik je beter ‘Good King Wenceslas’ of ‘O Tannenbaum’.»

HUMO Wilde je een radicaal andere kijk op Kerstmis brengen met je vertolkingen in mineur?

GONZALES «Nee. Door in ‘Rest Ye Merry Gentlemen’ het stukje melodie van Sergej Prokofjev te stoppen dat Sting al in ‘Russians’ heeft gebruikt, overtreed ik zelfs de kerstwetten van Michael Bublé niet. Ik hou van de kerstplaten van Motown Records. Als ik in de juiste stemming ben, kan ik zelfs van het Weense jongenskoor met Bing Crosby genieten. Toen ik mijn kerstsongs opnam voor een Franse tv-show, schrok ik dus van de commentaren in de stijl van: ‘Kerstmis is het enige vrolijke wat ons in dit hondenjaar rest, ga je ons dat ook afpakken?’»

‘A Very Chilly Christmas’ van Chilly Gonzales is uit bij Gentle Threat.
‘Enya: A Treatise on Unguilty Pleasures’ is uit bij Invisible Publishing.

Niet alleen Chilly Gonzales maakte een kerstplaat in 2020. Ook deze vijf albums vielen ons op:

Dolly Partons kerstplaat gaat opvallend vaak over lekker nergens naartoe gaan: ‘No matter how near or far / Let’s have Christmas where we are’. Er hoort ook een feelgoodfilm op Netflix bij: ‘Christmas on the Square’, die van onze recensent een historische score van núl sterren kreeg .

Op deze dubbelaar vraagt Williams’ vader: ‘Who’s the Christmas number one?’ Het antwoord van zoon Robbie luidt: ‘It’s me!’ Daar waar de kerstwetten van Michael Bublé het hardst worden overtreden, valt er het meest te lachen.

Na de vooruitgeschoven en drieënhalve minuut durende ravebom ‘Christmas Time’ zitten wij al helemaal onder de dennennaalden, het engelenhaar en het sterrenstof. Komt iemand ons uitgraven?

De covers zijn ‘Christmas All Over Again’ van Tom Petty en ‘Happy Xmas (War Is Over)’ van John Lennon. De rest is lang niet overal een kwestie van ‘All the bells are ringing out’. Een goeie nieuwe Calexico dus, uit op 4 december.

Er zijn zes spooky, in de grofkorrelige Amerikaanse blues-, country- én folkgrond tot wasdom gekomen kerstsongs bij van op een onvindbare 12 inch uit 2012. Dark Mark zet ook het intrieste, maar wondermooie ‘Christmas Eve Can Kill You’ van The Everly Brothers naar zijn hand. Uit op 4 december.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234