null Beeld

Interview

In de (korte) schaduw van de meester: op bezoek bij Susan Rogers, de studiotechnicus van Prince

Vandaag is Susan Rogers hoogleraar Music Production and Engineering aan het prestigieuze Berklee College of Music in Boston. Een begerenswaardige job, maar ze had er ooit nog een betere: als piepjonge geluidstechnicus bracht ze tussen 1982 en 1989 elke dag (en bijna elke nacht) met Prince door – eerst in de opnamestudio bij hem thuis, later in Paisley Park. ‘Het enige wat Prince niet kon, was aanvaarden dat hij zijn zin niet kreeg.’

Jaren geleden heb ik Susan Rogers al eens kort ontmoet in Paisley Park, en als ik haar vlak voor een lezing in Rotterdam opnieuw spreek, begrijp ik meteen weer wat Prince in haar zag: ze is normaal, zachtaardig en empatisch, de tegenpool van de aan cocaïne verslaafde technicus die in het LA van de jaren 80 de norm was. We praten uitgebreid over werken met Prince, over de langste opnamesessies uit hun gezamenlijke carrière en over ‘Purple Rain’, de klassieke plaat uit 1984 waarvan nu een luxueuze reissue is verschenen.

HUMO Was Prince in de studio altijd de onverstoorbare controlefreak, of heb je hem ook in emotionele buien gezien?

Susan Rogers «Er waren dark moods. Hij riep of vloekte nooit, maar als hij net had getelefoneerd met iemand van de platenfirma of een promotor die hem niet begreep of hem niet gaf wat hij wou, was hij stuurs en zag ik gebalde vuisten en een frons. Als hij binnenkwam en niets zei, wist ik hoe laat het was. Maar in acht genomen dat hij constant onder grote druk stond, vind ik dat hij bewonderenswaardig kalm bleef. Ik ook, behalve één keer: toen Prince à la James Brown boetes begon uit te delen als iemand een valse noot speelde of vloekte. Op een keer eiste hij 50 dollar van mij. Ik was zo oververmoeid dat ik riep: ‘Ik geef verdomme al álles en nu wil je ook nog geld?!’ En toen keerde ik m’n handtasje om en gooide ik kleingeld naar hem. Ik dacht: ‘Ik heb een grens overschreden, nu word ik vast ontslagen.’ Maar hij kon erom lachen.

»Toen Susannah Melvoin en hij uit elkaar gingen, was hij van slag, maar die frustratie en hartenpijn werden meteen gekanaliseerd in songs. Voor tegenslagen en rampen had hij één remedie: werk en nog meer werk. Er was een patroon: als hij boos was, werkten we aan een song en als die bijna af was en de druk wegviel, zei hij steevast één veelzeggende zin, iets als ‘You know, you just can’t trust people’ of ‘People say one thing but they mean another’. De grootste zonde die je in Paisley Park kon begaan, was: zijn tijd verkwisten.»

HUMO Kwam hij binnen met demo’s die jullie uitwerkten, of begon hij soms uit het niets aan een song te werken in de studio?

Rogers «Als hij in de studio jamde, werd het bijna altijd een dansbaar nummer – ik denk nu spontaan aan ‘Le Grind’ en ‘Cindy C.’ (allebei uit ‘The Black Album’, red.). Dan koos hij achtereenvolgens ritme, stemming, riff of groove, percussie, blazers… de drummachine en de baspartij nam hij in die gevallen bijna altijd zelf op. Vervolgens verdween hij naar de auto, waar hij een tekst schreef die hij daarna meteen inzong.»

null Beeld

HUMO Opmerkelijk hoeveel topmuzikanten gaan cruisen met de auto om hun songs uit te testen.

Rogers «Nee, hij reed niet rond, hij zonderde zich af in een geparkeerde auto – toen we nog opnamen in Sunset Sound, was dat vaak de mijne – om zich te concentreren. In het begin moest hij altijd de deur uit voor wat privacy, enkel in het pakhuis in Flying Cloud Drive was er één kamertje met een deur die sloot – daar heeft hij onder andere ‘Nothing Compares 2 U’ en ‘Condition of the Heart’ geschreven.

»Er waren ook songs die hij thuis al helemaal had afgewerkt, ‘The Beautiful Ones’, bijvoorbeeld. Maar ‘Kiss’ componeerde hij in mijn bijzijn op akoestische gitaar, op een halfuurtje tijd. Eén van de dingen die Prince uniek maakten, was dat hij in tegenstelling tot alle andere artiesten haast nooit demo’s opnam: hij had een idee en hij werkte het uit terwijl we opnamen. Hij stopte zelden of nooit voor de song af was, eindmix inbegrepen. Al waren er wel songs die hij in de kluis stopte om ze een paar jaar later te herwerken.»

HUMO Wat was de langst aanslepende sessie?

Rogers «Die voor ‘La la la, he he hee’, een outtake van ‘Sign ‘o’ the Times’: 96 uur, zo goed als non-stop. Ook al omdat er vanalles mis ging: de mixtafel begaf het, we moesten onverwacht verhuizen, Sheena Easton moest worden overgevlogen… Op zo’n moment teerde hij op wilskracht, het was alsof hij met de muze worstelde en niet afliet tot ze die song loste. Een bevriend beeldhouwer zegt altijd: ‘Ambacht is waar je op terugvalt als de kunst even niet mee wil,’ en dat begreep Prince. Ach, we waren nachtdieren. We werkten soms tot zes uur ’s ochtends – that’s noon, Paisley Park time.»

HUMO Wendy Melvoin vertelde me ooit dat ze altijd een koffertje paraat hield voor het geval dat Prince haar plots naar Japan of Timboektoe zou sommeren.

Rogers «Ik werd ooit gebeld: ‘We vertrekken over een uur.’ Ik vroeg hoeveel kleren ik moest meenemen. ‘Over twee weken zijn we terug.’ Pas na zes máánden was ik weer thuis – mijn kerstboom was een kale tak geworden.»

Kleine man, groot hart

HUMO Prince was een alleskunner. Wat kon hij níét?

Rogers «He couldn’t take no for an answer (lacht). Net zoals veel rijke, beroemde, machtige mensen hield hij niet van het woord ‘nee’, hij was het gewend z’n zin te krijgen. Ik heb hem ook ooit de harp en de cello weten proberen, maar dat gaf hij snel op – hoewel hij op heel veel instrumenten goed was.»

HUMO Er zijn vele grappen gemaakt over zijn lichaamslengte of het gebrek daaraan. Zat hij daar zelf mee, denk je?

Rogers «Ja. Hij droeg altijd hoge hakken, zelfs om te basketballen. En hij liet zich ooit aangedaan ontvallen dat weer ’ns een journalist had geschreven: ‘Prince, klein uitgevallen zanger’. ‘Waarom moet dat er nu altijd bij?’ zuchtte hij.

»Ooit gingen we snacks halen in een nachtwinkel. Ik wachtte in de auto, Prince kwam lachend buiten. Bleek dat een klant hem had gezegd: ‘Jij bent net Prince, alleen kleiner.’»

HUMO In jouw periode waren de B-kantjes van zijn singles soms nog beter dan de hits: ‘God’, ‘Another Lonely Christmas’ en ‘Erotic City’ waren parels. Verstopte hij die doelbewust, als snoepjes voor de echte fans, of besefte hij soms zelf niet hoe goed een song was?

Rogers «Nee, voor hem telde de sequencing van een cd: welke nummers er in welke volgorde op stonden, was van het grootste belang. Hij vond dat een plaat een mooi afgerond artistiek statement moest zijn. Ook ‘How Come You Don’t Call Me Anymore?’ was zo’n achteloos als B-kantje uitgebrachte parel, omdat hij simpelweg vond dat het niet paste op ‘Purple Rain’ of ‘Parade’.

»Ook de kleur die elke plaat kreeg, was belangrijk: eerst purper, later de regenboog voor ‘Around the World in a Day’ en zwart-wit voor ‘Parade’, peach and black voor ‘Sign of the Times’ omdat Susannah een perzikkleurige huid had, enzovoort. Merk ook op hoe kwetsbaar die teksten waren: ‘Alweer een eenzame Kerst’, ‘Waarom bel je me nooit meer op?’… Dat was allemaal autobiografisch, hoor. Hij toonde zijn kwetsbaarheid enkel in zijn songs, nooit in levenden lijve.»

null Beeld

HUMO Hij werd overal beschreven als een autistische kluizenaar, maar ik was blij vast te stellen dat hij een goed gevoel voor humor had.

Rogers «Zijn mixer Cubby had altijd snoep liggen, meestal een Payday candybar, als snack, voor als een sessie uitliep – altijd, dus. Eén keer, op een dinsdag, had Prince die gestolen. Toen Cubby hem daarover interpelleerde, zei hij smakkend: ‘Hey, Payday is not until Friday.’ Een andere keer waren ze ‘The Cross’ aan het repeteren, een heel zwaarwichtig nummer over God. Prince was oververmoeid en z’n stem sloeg over. Cubby wilde lachen maar durfde niet. Prince z’n stem sloeg nog een paar keer over, en hoe meer Cubby probeerde niet te lachen, hoe meer hij leek te zullen exploderen. Tot Prince op hem toestapte, vlak voor hem ging staan en riep: ‘Lach dan! Go ahead, laugh! I can take it!’»

HUMO Prince liet ook fans op het podium dansen en zingen. Ik vond ’m heel genereus.

Rogers «De man die ik kende, had een groot, warm hart. Hij hield echt van mensen. Wat opmerkelijk is, want hij had redenen te over om argwanend, somber en verbitterd te zijn: z’n vader sloeg hem en liet ’m in de steek, zijn moeder was arm, hij werd als puber gepest omwille van z’n lichaamslengte… Er is een geweldige, heel simpele scène in de documentaire over Amy Winehouse waarin ze haar huisdeur opentrekt, en honderd flitslichten mitrailleren haar neer. Prince wist hoe dat voelde. Ooit wilde Rolling Stone me interviewen. Tot mijn verbazing zei Prince: ‘Doe maar.’ Die journalist stelde mij ettelijke technische vragen, en af en toe zei hij tussen twee zogenaamd officiële vragen door iets als: ‘Zeg, terzijde, gewoon voor mij: wat doet Prince eigenlijk als zijn vriendin…?’ Toen het artikel verscheen was dát natuurlijk de hoofdmoot, van mijn technische relaas bleef niets over. Ik was geschokt. Prince nam me kalm vast en zei: ‘Now you know. Nu weet je hoe het voelt. Onthoud dit.’»

HUMO Ik heb ’m nooit verlegen geweten, integendeel. Was hij dat in het begin wel, of was het gespeeld, een harnas?

Rogers «Het was dubbel: hij wilde onzichtbaar zijn, maar tegelijk wilde hij dat de hele wereld toekeek. Hij voelde zich ook niet op z’n gemak als hij dacht dat iemand iets van hem wilde, of als hij te kijk zou staan. Toen Quincy Jones hem uitnodigde voor de opnamesessies van ‘We Are the World’, heb ik die conference call kunnen horen. Hij wilde niet dat al die andere sterren hem zouden aanklampen. Hij bood aan gitaar te spelen, maar Quincey zei ‘Een gitarist hebben we al.’ Hij bood dan aan om een song te schrijven, dat werd ‘4 the Tears in Your Eyes’. Na die sessie sprong een paparazzo in z’n limousine. Ik zei achteraf: ‘Zég dan toch iets!’ Hij antwoordde gelaten: ‘Ik kan niets zeggen, ze verdraaien het toch.’ Resultaat: de media hadden het niet over zijn genereuze bijdrage, maar over het feit dat hij een paparazzo had mishandeld. Hij koos er vaak voor om te zwijgen als één duidelijke quote de zaak zou hebben uitgeklaard. Luister naar ‘Hello’, da’s zijn antwoord op dat gedoe.

»Ik sprak ooit met een technicus in Sunset Sound die zei dat hij niet van Prince hield. Na lang sleuren kreeg ik eruit waarom: ‘Als ik Bruce Springsteen zie, dan heb ik het gevoel dat hij mij zal uitnodigen om een frisse pint te drinken. Bij Prince denk ik dat hij mijn lief zal afpakken.’»

Klinkt als: U2

HUMO Jij was zeven jaar lang zijn eerste luisteraar. Mocht je je mening geven?

Rogers «Ja, als ik het formuleerde als: ‘Mmm, I think we can do better.’ Ik zie er wat suf en houterig uit, maar ik was altijd al dol op funk en ik kende dus alle artiesten naar wie Prince ook luisterde. En hij kon aan m’n lichaamstaal zien of iets me beviel. ‘America’ heeft hij afgemaakt omdat ik er zo wild over deed – op een bepaald moment liep de tape af omdat die groove al zeventien minuten door ging. ‘Databank’ en ‘Eggplant’ vond ik ook geweldig. ‘Adonis and Batcheba’ was de eerste song die ik echt slecht vond, en dat merkte hij meteen. Hij zei: ‘Oh, okay, I see’ en hij stopte ’m in The Vault (zijn legendarische kluis in Paisley Park, red.).

»Je kon hem ook wakker schudden door te zeggen: ‘Mmm, dat doet me denken aan dat nummer van U2,’ of een andere artiest. He hated that (lacht).»

HUMO Waar luisterde hij naar, behalve funk en soul en andere voor de hand liggende dingen?

Rogers «Hij was een grote fan van Joni Mitchell en Kate Bush, maar luisterde ook vaak naar klassieke muziek, vooral Gustav Mahler. En soms waren er platen waarvan ik dacht: ‘Wat ziet hij daar in godsnaam in?’ ‘Karma Chameleon’ van Culture Club was een goed voorbeeld. Ik denk niet dat Boy George weet dat Prince zijn platen analyseerde. Hij luisterde ook naar Whitney Houston en Cyndi Lauper en oefende hun frasering in. Ooit zei hij: ‘Je kunt van iedereen iets leren, al is het hoe het níét moet.’»

HUMO Wat moeten we nu verwachten van The Vault? Meer van hetzelfde maar dan minder goed? Of liggen er nog parels in opgeborgen?

Rogers «De kluis is: kwantiteit én kwaliteit. Soms maakte hij goeie songs die naar zijn gevoel iets te lang hadden blijven liggen, zoals ‘Moonbeam Levels’, en dan kwam het er niet meer van die uit te brengen. ‘Around the World in a Day’ was bijvoorbeeld al opgenomen toen hij nog op tournee moest met ‘Purple Rain’. ‘We Can Fuck’ is er ook zo eentje: niets mis mee, but he fell out of love with it.»

HUMO Er waren tijdens z’n leven al massa’s bootlegs op de markt, vaak van superieure kwaliteit, en niet alleen liveopnamen maar ook onuitgegeven nummers, vaak in verschillende versies. Hoe kan dat?

Rogers «Prince heeft het een paar keer grondig laten onderzoeken. Eén keer bleek een muzikant uit de entourage van Sheila E. de schuldige. Een andere keer was hij zelf vergeten dat hij de tapes na het beluisteren in z’n auto altijd op de achterbank gooide. Als zijn broer Duane dan naar de carwash ging en de auto daar afgaf, was er altijd wel iemand die niet kon geloven wat hij op de achterbank vond. En dan waren er de vrouwen, liefjes die plots exen werden en zich op die manier wilden wreken…»

HUMO Noem eens een beeld dat voor eeuwig op je netvlies is gebrand, ook al waren er geen camera’s in de buurt?

Rogers «Ik had mijn gezicht willen zien toen Prince mij – ik was piepjong en onschuldig – de eerste song van onze samenwerking voorspeelde: ‘Darling Nikki’ (met de tekst ‘masturbating with a magazine…’, red.). Of die keer toen Prince en ik op kerstavond in de mobile truck opnamen terwijl het buiten sneeuwde. Of toen we ‘Power Fantastic’ opnamen in zijn piepkleine slaapkamer op Galpin Road. De hele groep zat daar, mét instrumenten, op pakweg twaalf vierkante meter. Ik had niet voor iedereen koptelefoons bij. Toen de anderen even een pauze namen, wilde Prince zijn zangpartij inzingen. Maar hij geneerde zich daarvoor en ging als een gestraft klein kind in de hoek staan, met z’n gezicht naar de muur, de microfoon in de hand. Zo aandoenlijk, zo kwetsbaar, so cute.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234