‘Onwetendheid is meestal de oorzaak van racisme. Ik krijg er niet zo vaak mee te maken, misschien omdat ik als klein meisje met een gitaar niet zo’n bedreiging vorm.’Beeld Marco Mertens

Het wonderjaar vanMeskerem Mees

‘Momenteel voel ik mij veel te goed om dingen te maken. Als ik tevreden ben, voel ik geen inspiratie’

Meskerem Mees (21) won in oktober een historische editie van Humo’s Rock Rally. De finale vond om gekende redenen zonder publiek plaats, maar over de winnaar bestond in het jurylokaal nooit eerder zo weinig twijfel. Dat Mees het deed met een klassieke gitaar, breekbare, bijna gefluisterde liedjes, en alleen begeleid op cello, maakte haar tour de force alleen maar indrukwekkender. ‘Maar als ik er op een dag geen zin meer in heb, dan stop ik met muziek.’

Meskerem Mees werd geboren in Ethiopië, maar woont nu met haar adoptieouders en twee broers in Merendree, in een boerderijtje waarvoor het woord pittoresk is uitgevonden. Kippen, schapen, een vijver met eendjes, laaghangende mist over de weidse velden. Wie nog niet kennismaakte met haar talent, mag op zoek gaan naar ‘Mia’, de Engelstalige versie die ze op vraag van Studio Brussel maakte van de grootste Gorki-hit, of naar ‘Joe’, de single waarmee ze volkomen terecht naar de eerste plaats van ‘De afrekening’ schoot. Dat Mees bovendien meer is dan een meisje met een gitaar, bewijst ze op het einde van het interview, als ze de rollen omdraait en ons enkele diepe levensvragen voorschotelt. Wat het leukste is aan kinderen hebben, wil ze weten. Of ik nog van ze zal houden als het seriemoordenaars worden. Of er dingen zijn die ik niet meer doe, omdat ik vind dat ik er te oud voor ben. Als ik zeg dat ik al een kwarteeuw journalist ben, zegt ze: ‘Dat is langer dan ik leef!’ En toch werd het leuk.

HUMO Humo’s Rock Rally was niet de eerste wedstrijd waar je ooit aan deelnam.

MESKEREM MEES «Nee, ik had al meegedaan aan ‘Junior Eurosong’ en ‘Sound Track’, een concours van Studio Brussel. Dat was leuk, maar de Rock Rally was veel onverwachter. Ik had veel gehoord over de mythe en de status van de wedstrijd, en ik had nooit gedacht dat ik ging winnen, zeker niet met de muziek die ik maak.»

HUMO Was je vertrouwd met de vorige laureaten?

MEES «Nee, ik kende niks van het muzieklandschap in België. Nog altijd niet, eigenlijk. Ik loop er maar een beetje in rond, en kom af en toe leuke mensen tegen. Ik kom ook nog maar pas piepen, hè.»

HUMO Junior Eurosong was in 2013. Je was tóén al met muziek bezig.

MEES «Ja. Ik ben opgegroeid in de tijd dat X!NK cool was, en Eurosong was iets dat op mijn bucketlist stond. Maar het werd meteen ook mijn eerste teleurstelling. Ik was 12 en ik dacht: ik ga allemaal mensen ontmoeten die even hard met muziek bezig zijn als ik. Maar dat viel tegen. Het was veel meer televisie dan muziek. Een leuke tijd, dat wel.»

HUMO Wat wilde je worden toen je 12 was?

MEES «De droom om muzikant te worden was toen net aan het uitsterven (lacht). ‘Dat doen mensen niet, Meskerem,’ klonk het. Of: ‘Je bent daar niet goed genoeg voor.’ Na Eurosong ben ik gewoon Latijn gaan volgen in het middelbaar. En ik ging naar de muziekacademie: vrijdag gitaarles, zaterdag theorie. Ik oefende niet superhard, maar ik was er wel mee bezig. Al heb ik nooit gedacht: ik word conservatorium-muzikant. Of popartiest. Als kind misschien, maar dat is dan gewoon omdat het je wel cool lijkt. Daarom ook de keuze voor gitaar: omdat het cool was. Eigenlijk wilde ik elektrische gitaar spelen, maar dat kon niet op de muziekschool, dus is het klassieke gitaar geworden.»

HUMO Heb je nog altijd geen elektrische gitaar?

MEES «Toch wel, een heel dure, die ik nooit aanraak (lacht). Een melkwitte Stratocaster, zoals Jimi Hendrix. Op een dag ga ik ermee het podium op, maar dat is nog niet voor vandaag.»

HUMO Vond je jezelf de terechte winnaar van Humo’s Rock Rally?

MEES «Ik weet het niet. Ik vind het in ieder geval nog altijd raar. Je kunt de Rock Rally toch niet winnen met een klassieke gitaar en een cello?»

‘Ik vind het nog altijd raar: ik dacht dat je de Rock Rally niet kon winnen met een klassieke gitaar en een cello.’Beeld Humo

HUMO Blijkbaar wel. Je beleeft je doorbraak in het vreemdste der jaren.

MEES «Ik weet niet wat ik aan het missen ben. Dat zegt mijn manager de hele tijd: ‘Je hebt het nog niet gezien, Meskerem! Je hebt alleen nog maar de coronaversie gehad!’»

HUMO Waarom zegt hij dat?

MEES «Omdat ik hem soms pest door te zeggen: ‘Ik denk dat ik volgende week naar Tibet vertrek, en tussen de schapen ga wonen.’ Maar er schuilt ook een grond van waarheid in. Ik ben nu gestopt met studeren om me op mijn muziek te storten, maar tegelijk denk ik ook: waarom zou ik niet iets totaal anders mogen gaan doen? Nu is er bijna niets anders dan muziek in mijn leven, maar muziek komt en gaat bij mij. Zo is het altijd geweest. Ik weet niet wat het zal worden, we zullen wel zien. Ik voel mij in ieder geval niet verplicht om muziek te blijven maken tot ik 70 ben. Ik heb een muziekleraar gehad die zei: ‘Je bent het met je talent verschuldigd aan de mensheid om muziek te maken.’ En ik dacht: is dat zo? Waarom dan? Als ik het niet wil, dan doe ik het niet. Punt.»

HUMO Ik zou het wel jammer hebben gevonden mocht John Lennon er geen zin in hebben gehad.

MEES «Maar dan zou hij wel nog leven. Misschien moet ik nog een beetje ouder worden, dan ga ik het misschien anders zien.

»Tegenwoordig gaat het zo: iemand doet één ding en wordt meteen de hemel ingeprezen. Over twee weken is het weer iemand anders. Het is heel makkelijk om stappen over te slaan, maar moeilijk om relevant te blijven. Ik heb de indruk dat je vroeger meer geprezen werd om de weg die je al had afgelegd. Het gaat allemaal zo snel tegenwoordig. En dat is wel het goeie aan de Rock Rally, dat het maar om de twee jaar plaatsvindt. Zo heb je als winnaar tenminste even de tijd om aan je debuut te werken.

»Ik stel ook vast dat veel mensen vergeten te luisteren naar de muziek en gewoon fan zijn van de artiest. Terwijl die twee losstaan van elkaar bij mij. Dat heb ik geleerd van mijn pa: ‘Als je goeie muziek wil ontdekken, moet je zelf leren luisteren, zoeken.’ Veel mensen hebben het nu over mijn talent, maar ik vind dat zo’n vaag, hol woord. Ik denk dat ik gewoon moeite doe om te luisteren, en ik heb al véél geluisterd.

»Wat vond jij eigenlijk de beste plaat van het jaar?»

HUMO ‘Rough and Rowdy Ways’ van Bob Dylan.

MEES «Ik heb hem één keer live gezien, toen ik 15 was, in Vorst Nationaal. Episch vond ik dat. Ze hadden mij gewaarschuwd dat Dylan ook weleens slecht kan zijn, maar het was zó goed. Gewoon het feit dat hij dezelfde lucht aan het inademen was als ik, vond ik al fantastisch. Een hoogtepunt in mijn leven.

»Als je die vroege beelden van hem ziet, ergens op een gammel podium in een veld, met enkel een gitaar en een mondharmonica: dat moet pas echt fantastisch zijn geweest. Nu moet het allemaal zo groot zijn. Festivals boezemen me angst in. In kleine cafés heb ik alles onder controle, heb ik power, maar in zo’n grote tent… (zucht) Hoe begin je daaraan? Mijn muziek vraagt daar niet om. Een groep als Wolker daarentegen – tweede in Humo’s Rock Rally – is gemáákt voor het Sportpaleis.»

HUMO Je speelt enkel met een celliste, niet met een groep. Een bewuste keuze, om niet voor te veel mensen verantwoordelijk te moeten zijn?

MEES «Nee, ik speel niet met een band omdat ik daar te lui voor ben (lacht). Ik heb ook niet het gevoel dat ik het nodig heb, momenteel. We gaan de hele plaat met ons tweetjes doen. En verder zijn er nog mijn producer Koen Gisen en mijn manager Tony. Ze steunen mij, staan dicht bij mij, maar als ik morgen zeg dat ik het allemaal zo tof niet meer vind, zullen ze dat begrijpen.»

'Toen ik op mijn 8ste een cd-box van The Beatles kreeg, heb ik me een hele zomer binnen opgesloten om te luisteren'Beeld Marco Mertens

LEKKER ASOCIAAL

HUMO Wanneer heeft muziek bij jou zijn intrede gedaan?

MEES «Mijn vader is fanatiek met muziek bezig: niet als muzikant, maar als luisteraar. Muziek is er altijd geweest. Op mijn 8ste, toen ik naar de muziekschool ben gegaan, ben ik er actief mee begonnen.»

HUMO Vond je de theorie leuk?

MEES «Nee, dat was de hel (lacht). Afschuwelijk. Mijn broers gingen voetballen: terwijl zij aan het sjotten waren, moest ik huiswerk maken met solsleutels. Ik ben wel dankbaar dat ik het gedaan heb. Als je zelf dingen wil maken, is het een grote troef om te weten hoe alles in elkaar zit.»

HUMO Er is ook de school die in een wijde boog om theorie heen loopt, omdat het de spontaniteit in de weg zou zitten.

MEES «Je kunt er nochtans alleen maar rijker van worden. Echt waar. Je ziet direct wat de opties zijn. Dat gezegd zijnde, was het laatste jaar theorie er te veel aan. Toen lag ik tijdens de les op het tapijt te wachten tot het gedaan was (lacht). Maar mijn leerkracht gitaar was fantastisch. Een supergekke, lieve man. Geduldig en gepassioneerd: hij heeft mij doen doorzetten. Hij heeft mij ook de liefde voor klassieke muziek bijgebracht.»

HUMO Waar luisterde je thuis naar? Er is de legende van de Beatles-box, waarmee je je een tijdje zou opgesloten hebben.

MEES «Ook op mijn 8ste. Mijn pa had me die gegeven met de woorden: ‘Ik denk dat je daar nog te jong voor bent.’ Dat triggerde mij uiteraard. Het was die zwarte box, met een appel erop, en al hun cd’s erin. Die zomer ben ik heel asociaal binnengebleven. Veel getekend en geschilderd, en intussen naar The Beatles geluisterd. Ik herinner mij dat ik van de meer chaotische dingen op het einde van hun carrière echt bang was. ‘Dit is niet leuk, snel een liedje doorspoelen. Waar is ‘Love Me Do’ gebleven?’

»En voor het overige luisterde ik naar veel oude singer-songwriters: Bob Dylan, Woody Guthrie, Lead Belly, Mississippi John Hurt… Veel jazz ook: Thelonious Monk onder andere.»

HUMO Op je 8ste?

MEES «Ja, Frank Zappa ook… Het ding is: we hebben dat hier thuis allemaal liggen. Ik hoef de kast maar open te trekken, en er komen niets dan goeie dingen uitgevallen.»

HUMO Je speelde die dingen niet na? Je hebt niet ‘Love Me Do’ leren spelen?

MEES «Nee, ik was te druk bezig met mijn lesjes te oefenen. Ik heb akkoorden leren spelen met boekjes van ‘Guitar Train’. Van elk liedje was er een backing track op cd. Het waren mottige opnames, met van die lelijke synthesizerklanken. Maar je voelt je wel cool als je voor het eerst een G-akkoord aanslaat met zo’n backing track in je rug (lacht). Bij The Beatles hoorde ik meteen dat er veel te veel dingen inzaten om het te kunnen naspelen: trompetten, piano, drum, bas.»

HUMO Wat was de eerste song die je zelf speelde?

MEES «In mijn herinnering: iets over een cowboymeisje. Een lesje van de muziekschool. Om het wat draaglijker te maken, had ik over de melodie een tekst verzonnen. In het Nederlands. Ik heb het toen gespeeld voor de leraar en mijn medeleerlingen. Ze vonden het goed (lacht).»

‘Ik ben absoluut niet trendy: ik geef geen hol om hoe ik eruitzie’Beeld Marco Mertens

HUMO En je was vertrokken?

MEES «Nee. Pas op mijn 13de à 14de ben ik veel beginnen te schrijven. Heel korte liedjes, omdat ik niet het doorzettingsvermogen had om lange dingen te maken. Meer dan een strofe en een refrein was het meestal niet. Zoals ik al zei: muziek kwam en ging, en soms waren er andere dingen die ik veel toffer vond, zoals gamen, schilderen, of boeken lezen. Toen ik jong was, heb ik véél boeken gelezen. Tegenwoordig moet ik mij echt doelen stellen, zodat ik niet vergeet om te lezen. Ik moet er deze maand nog twee doen, en dan heb ik mijn quotum van dit jaar gehaald: twintig boeken in 2020.»

HUMO Wat heb je gelezen?

MEES «Een beetje van alles. Veel biografieën over componisten. ‘Dracula’ – van het beste dat ik al gelezen heb – ‘For Whom the Bell Tolls’ en ‘The Old Man and the Sea’ van Hemingway. Een boekje met mythes dat ik in papa’s auto had gevonden. Een detective van Simenon, ‘Maigret en het lijk bij de sluis’ – vond ik niet zo goed. Een boek over dooddoeners, en eentje over piekeren, van Filip Raes, een neef van mijn mama die professor is aan de KU Leuven.

»Ik heb nu alweer een lijst met zeven boeken die ik mezelf ga kopen voor Kerstmis, dan kan ik weer verder.»

HUMO Je merkt aan je songs dat je weet hoe je een verhaal moet vertellen.

MEES «De sleutel tot songschrijven is het vinden van een compromis tussen wat jij wil vertellen, en het toegankelijk maken voor de mensen die jou totaal niet kennen. De luisteraar moet er zich in herkennen. Ik had al heel vroeg door dat er dingen in mijn hoofd zaten die wel klonken als je er muziek onder zette.»

GROEIENDE PLANTEN

HUMO Op je 17de ben je een jaar naar Denemarken gegaan.

MEES «Ik wilde eerst naar Finland, maar mijn mama zei: ‘Daar ben je te depressief voor’ (lacht). Dus is het Denemarken geworden. Ik ging er naar een soort folkhogeschool in the middle of nowhere. Kopenhagen was zes uur met de bus. Maar ik heb er een leuke tijd beleefd. Het lessenpakket was enorm divers: koken, ballet, elektronische muziek, gewone muziek, tuinieren, theater, schrijven… Allemaal op één school. Het was eigenlijk meer een soort dorpje: omdat het zo afgelegen was, woonden de leraren er ook.

»Ik heb er fijne vriendschappen aan overgehouden, voor het eerst mensen ontmoet die hetzelfde dachten als ik. Tot dan had ik heel hard het gevoel dat ik een eiland was, dat iedereen met andere dingen bezig was dan ik.

»Ik heb er eigenlijk meer geleerd van de mensen dan van de vakken zelf. Omdat iedereen alles kon kiezen, was het zeer laagdrempelig. Als je met een stok op een trommel kon slaan, werd je in de muziekles bijna aanzien als een natuurtalent. Wat mij na een tijd wel begon te irriteren. Als het suckt, moet je dat toch gewoon kunnen zeggen? Maar dat was not done. Alles was altijd leuk en goed.

»Ik was ook zowat een dingetje geworden: het meisje met de gitaar dat liedjes maakte. ‘Nee, niet nog een keer dat liedje dat ik al honderd keer heb gespeeld!’ Als alles altijd hetzelfde is, raak ik geïrriteerd. Soms ging ik ’s avonds niet eten om even alleen te kunnen zijn. Het leven wordt gepromoot alsof het gemaakt is om met twee geleefd te worden, maar daar heb ik nog totaal geen nood aan. Ik heb in mijn leven één keer een relatie gehad, en dat was dan nog een half misverstand (lacht). Ik voelde dat het mij niet meer gaf dan wat ik al had. Dat groot gapend gat van geen relatie te hebben, dat is er bij mij totaal niet. Ik ben oké alleen.»

HUMO Je zei dat je van je mama niet naar Finland mocht omdat je daar te depressief voor bent. Zo kom je niet over.

MEES «Het zit wel in mij. Na mijn zesde middelbaar was ik schoolmoe. Ik zat niet in een zwart gat, maar ik wist niet wat ik wilde, had geen fut. Mijn ouders wilden niet dat ik hun geld en mijn tijd ging verdoen in een of ander random hol.

»Maar dat cynisme, die doelloosheid, is wel waar mijn liedjes vandaan komen. Ik weet ook niet goed waarom ze dan zo vrolijk klinken. Momenteel voel ik mij bijvoorbeeld veel te goed om dingen te maken. Als ik tevreden ben, voel ik geen inspiratie, is er niets dat mij triggert. Het is pas als je je minder goed voelt, dat je je bepaalde vragen begint te stellen. In het proberen te vinden van een antwoord, kan een liedje ontstaan. Ik heb altijd het gevoel gehad dat ik te veel nadacht voor mijn leeftijd.»

HUMO Waar denk je het meest over na?

MEES «De realiteit van de dingen, het leven. Recent dan voor-al over wie ik ben, waar ik voor sta, hoe de andere mensen mij zien. Vooral omdat ik nu plots veel interviews doe. De wereld kijkt toe. Wat ben ik eigenlijk aan het doen? Meskerem Mees, waarvoor staat dat? Ik weet het niet zo goed. Dus vraag ik vaak aan mensen: wat denk je als je mij ziet? Wat zie je als je naar mij kijkt?»

HUMO En wat zeggen ze dan?

MEES «Dat ik zelfvertrouwen uitstraal, maar daar ben ik niet zo veel mee. Dat ik weet wat ik wil. Die twee dingen vooral.»

HUMO Als je begint te zingen, lijk je naar elders te verhuizen, naar een plaats waar niets of niemand je kan raken.

MEES «Dank je wel. Ik geloof wel in de muziek die ik maak.»

HUMO Koop je veel muziek?

MEES «Alleen als ik de artiest wil steunen. Ik heb een Spotify-abonnement, dat is beter voor het milieu. Alhoewel, al die servers moeten ook draaien en vervangen worden, maar het is nog altijd beter dan plastic.»

HUMO Wat is je recentste ontdekking?

MEES «‘Plantasia’, een plaat met muziek voor planten, opdat ze beter zouden groeien. Alleen maar synthesizers. Zo goed, zo rustgevend. Ik heb ze doorgestuurd naar al mijn vrienden: ‘Met je armen in de lucht zwaaien alsof het takken zijn’ (lacht). Ik luister er elke dag minstens drie keer naar.»

ROOTS

HUMO Iets anders: hoe oud was je toen je naar België bent gekomen?

MEES «Tien maanden. Ik heb geen enkele herinnering aan Ethiopië. Stiekem hoop ik dat ik op mijn 40ste of zo wakker word en een gekke flashback heb naar toen ik pas geboren was.»

HUMO Ben je geïnteresseerd in je roots?

MEES «Niet echt. Ik volg de actualiteit vanuit een ooghoek, maar verder gaat het niet. Er staan hier boeken over Ethiopië in de kast, maar die heb ik nog nooit opengedaan. Toen ik 15 was, zijn we er eens op vakantie geweest, maar ook toen interesseerde het mij totaal niet. Van die trip herinner ik me vooral de debuutplaat en ‘Echoes, Silence, Patience & Grace’ van Foo Fighters, waar ik de hele tijd naar heb geluisterd. Niks anders. Wel een mooi land, maar ik was er totaal niet mee bezig.»

HUMO Weet je wie je biologische ouders zijn?

MEES «Nee, ik ben geadopteerd uit een weeshuis. Ik weet zelfs niet of Meskerem mijn originele naam is. Ik zou veel geld kunnen uitgeven om te weten te komen waar ik vandaan kom, maar voorlopig zegt het mij niks. Ik weet zelfs niet of dat weeshuis nog bestaat.»

HUMO Heb je te maken gehad met racisme?

MEES «Ja, maar in vergelijking met andere mensen niet uitzonderlijk veel. Onwetendheid is meestal de oorzaak. De verkeerde vragen stellen, onnozel doen, aandacht zoeken. Het is nooit echt uitgesproken of hard en direct geweest, eerder klungelig. Mijn broers hebben er meer last van. Ik ben een lief, klein, Ethiopisch meisje dat een beetje gitaar speelt. Ik vorm niet echt een bedreiging.

»Ik zie het allemaal als een toevalligheid. Dat ik uit Ethiopië kom, is even toevallig als het feit dat ik in Merendree ben terechtgekomen. Het bepaalt mijn karakter niet. Net zoals het feit dat ik een meisje ben mijn persoonlijkheid niet bepaalt.»

HUMO Ik hoop dat ik je niet beledig, maar volgens mij ben jij niet bezig met hoe je eruitziet op een podium?

MEES «Nee, het maakt me geen hol uit hoe ik eruitzie. Het gaat niet om mij, maar om mijn muziek. Als je gewaardeerd wil worden om wat je maakt, zorg dan dat je act ook draait om wat je maakt. Als je je opzichtig gaat kleden, zit dat alleen maar in de weg. Daarom post ik ook zo weinig mogelijk over mezelf op Facebook of Instagram. Als je muziek daarom vraagt – ik denk bijvoorbeeld aan Dyce – doe dan gerust drie costume changes per show, be my guest. Of neem een show van Beyoncé, dat is een ervaring hè, mensen komen daar huilend buiten. Daar klopt het plaatje. Maar als er één ding is dat ik niet ben, dan is het wel trendy. Ik maak er mij vaak kwaad over tegen mijn kleine broer, die wel op alle trends springt. Elk jaar moet het iets anders zijn. ‘Hoe kun je nu zo’n meelopend schaap zijn? Heb je dan geen karakter?’ Dan moet mijn moeder tussenkomen: ‘Hou jij je met jezelf bezig, en laat hem zijn Adidas-schoentjes maar dragen’ (lacht).»

HUMO Om af te ronden: wanneer wist je wat je ging aantrekken voor de finale van Humo’s Rock Rally?

MEES «De dag zelf. Ik heb er in ieder geval niet over nagedacht. Mijn mama stoort zich daar weleens aan. ‘Meskerem, er zit een gat in je trui!’ – ‘’t Is aan de achterkant, mama, niemand gaat dat zien’ (lacht). Hoe minder interessant ik eruitzie, hoe beter. Maar goed, je weet nooit wat er gaat gebeuren, misschien verandert het nog en sta ik over een paar jaar in een badpak en met pluimen in mijn gat op het podium.»

HUMO Vingers gekruist! Bedankt voor het gesprek. 

Humo presenteert: Meskerem Mees Clubtour 2021 ! Alle speeldata vindt u hier.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234