Lil’ Kleine. Beeld Street Academy
Lil’ Kleine.Beeld Street Academy

cursushoe word je succesvol

Rappers Boef, Ali B en Lil' Kleine bieden tegen betaling ‘succescursussen’ aan

Het zou zomaar kunnen dat u op een ochtend wakker wordt en denkt: ben ik eigenlijk wel de beste versie van mezelf? Haal ik het maximale uit mijn leven? En waarom ben ik nog geen miljonair?

Helemaal geen gekke vragen voor wie bedenkt dat we als samenleving redelijk geobsedeerd zijn door persoonlijke groei, succes en geluk. Wat is de manier om dat te bereiken? U slaat eens een zelfhulpboek open. Bekijkt een inspirerend filmpje op YouTube. Maar wat tegenwoordig ook kan: een cursus volgen bij een rapper.

Afgelopen zomer, midden in de coronacrisis, zijn rappers Boef, Ali B en Lil' Kleine, ook alledrie niet vies van een beetje ondernemen, los van elkaar een platform begonnen waarop ze 'succescursussen' aanbieden. Hoewel ze het anders invullen, is de rode draad hetzelfde: ik ben succesvol, ik laat zien hoe ik dat heb bereikt, nu kun jij ook succesvol worden.

Het platform van Ali B heet Ikwilgroeien. Hij focust op persoonlijke groei. Dat vindt hij heel belangrijk. Waarom is hij succesvol rapper, cabaretier, ondernemer, artiestenmanager, presentator, jurylid en sinds kort zelfhulpgoeroe? Omdat hij in zichzelf heeft geïnvesteerd. En hij spoort zijn cursisten aan dat ook te doen. Ali B helpt ze door ze 'stap voor stap te leren hoe hij alles heeft bereikt in zijn leven'. En hij stelt zijn netwerk - hij kent allerlei zelfhulpgoeroes persoonlijk, zoals Deepak Chopra - voor ze open.

Ali B. Beeld Ikwilgroeien
Ali B.Beeld Ikwilgroeien

Lil' Kleine heeft een alternatieve universiteit opgezet: Street Academy. Ook hij gaat uitleggen hoe hij succesvol is geworden. Spoiler: daar hoef je helemaal niet voor te studeren. Heeft Lil' Kleine ook niet gedaan. Allerlei andere succesvolle mensen gaan je via gastcolleges uitleggen hoe ze 'de top hebben bereikt'. Dit alles samen moet deelnemers de 'ingrediënten geven voor persoonlijke groei'.

En dan is daar nog Boef. Hij heeft de Millionaires Club opgezet, samen met zakenman, investeerder en belegger Vasco Rouw. In het kort: ze gaan leden helpen hun 'mindset te verbeteren en te werken aan hun financiële vrijheid'. Ze hebben tools, connecties en leerzame cursussen. Ze beloven: cursisten leren van de besten en voegen zich bij de winnaars. Succesvol worden is haalbaar en voor iedereen is de boodschap. Wie de ronkende marketingtaal leest, krijgt bijna het idee dat hij zijn leven aan het vergooien is als hij zich niet bezighoudt met persoonlijke groei en succes. Het is daarom ook best logisch dat deze rappers zich op de zelfverbeteringsmarkt storten. Daar valt geld te verdienen. En veel hoeven ze er niet voor te doen. Combineer je eigen succesverhaal met een vleugje positieve psychologie en je hebt je eigen cursus.

Controle

Het is een typische uiting van het neoliberalisme, zegt cultuurwetenschapper Inge van de Ven (Tilburg University), gespecialiseerd in beroemdheden. We hebben geen controle over de woekerende pandemie of de opwarming van de aarde, maar wel over ons eigen leven, legt ze uit. Door de nadruk op het individu te leggen, wordt de wereld een stukje beheersbaarder. Het neoliberalisme houdt naast een politieke en economische ideologie, een set waarden in over zelfcontrole. Het schetst een beeld van mensen als rationele en berekenende ondernemers die zichzelf kunnen reguleren. Dat betekent dat ieder individu verantwoordelijk wordt gehouden voor zijn eigen leven. ‘Daar komt die zelfhulpretoriek vandaan’, zegt Van de Ven. ‘Als je maar heel erg je best doet, kun je alles bereiken wat je wilt.’

Boef. Beeld Millionaires Club
Boef.Beeld Millionaires Club

Rappers passen volgens Van de Ven goed binnen die neoliberale gedachte: ze worden gezien als een culturele autoriteit op het gebied van succes. Misschien ook omdat ze vaak een mythe belichamen van de 'selfmade man' waar we blijkbaar nooit genoeg van kunnen krijgen. Het succes is ze niet komen aanwaaien. Started from the bottom, now we're here, zoals Drake rapt.

Zichtbaarheid

We hebben daarnaast altijd opgekeken tegen beroemdheden. Van de Ven: ,,In vergelijking met hun publiek moeten ze in het beeld dat ze van zichzelf neerzetten, balanceren tussen 'bijzonder' en 'eigenlijk net als wij'. Daarom zijn ze zo geschikt om producten, en dus cursussen, aan de man te brengen. Er hangt een aura van geslaagdheid om ze heen, alsof hun succes op jou kan overslaan."

Wat helpt, is dat het bereik van beroemdheden de laatste decennia enorm is vergroot. Door de opkomst van sociale media zijn ze overal. Zodra die zichtbaarheid van een beroemdheid toeneemt, kan hij zich door zijn grote bereik richten op allerlei onderwerpen buiten zijn expertise. En de bereidheid om te luisteren naar populaire mediafiguren is de laatste decennia alleen maar toegenomen door een afname van vertrouwen in officiële bronnen: mainstream media, wetenschappelijk onderzoek en experts. We luisteren graag naar Ali B die onderwijst over persoonlijke groei, al is hij geen psycholoog.

Maar dan nog: waarom lijkt iedereen zo graag een onlinecursus te willen geven? Waarom geen zelfhulpboek schrijven? Arbeidspsycholoog Tosca Gort slaat de succescursussen al langer gade. Volgens haar is het in 2007 begonnen, door het populaire zelfhulpboek ‘The 4-Hour Workweek’ van Tim Ferriss.

GORT «Dat is de bijbel voor de millennial geworden. Het gaat over passief inkomen vergaren. Een onlinecursus geven is een manier om dat te genereren. Dus dat gaan veel beroemdheden, die ook vaak ondernemer zijn of willen zijn, doen.»

Het is volgens Gort het topje van de ijsberg. De cursussen van de rappers, maar bijvoorbeeld ook het onlineplatform voor persoonlijke groei van Kaj Gorgels en Monica Geuze, zien er best degelijk uit. Daaronder hangen tientallen cursussen van snelle ondernemers die zo'n succescursus combineren met een get rich quick scheme.

GORT «Dat is al zo oud als de mensheid: je belooft mensen iets waarvoor ze moeten betalen, dan krijgen ze het geheim.»

Monica Geuze en Kaj Gorgels. Beeld Tom Cornelissen
Monica Geuze en Kaj Gorgels.Beeld Tom Cornelissen

Volgens Gort zijn dit soort cursussen over het algemeen te herkennen aan een paar regels: je haalt binnen een jaar succes, anders krijg je je geld terug. Ze beschikken over geheime formules waar niemand anders van weet. Ze oefenen druk uit door te zeggen: er zijn nog maar een paar plaatsen over, schrijf je nu direct in, en ontvang hoge korting. En ze hebben altijd een executive programme, wat een stuk duurder is.

Van die 'regels' is wel wat terug te zien in de cursussen van de rappers. Zo betalen deelnemers bij Ali B 39 euro per maand, het 'exclusieve' abonnement kost 119 euro per maand. Dit bevat: een een-op-eencall met Ali, een ontmoeting met Ali, toegang tot een besloten groep met Ali, een Q & A met Ali en toegang tot exclusieve Instagrampagina's. Er is maar een gelimiteerd aantal plekken. Boek nu, en krijg 50 procent korting.

Een-op-een

Op de website van Boef prijkt in koeienletters: 'We Hebben Recent De Prijs Verhoogd, Maar Nog Steeds Geven We Je 30% Korting Op Alle Memberships. Als Je NU Actie Onderneemt'. Kosten: 47 euro per maand, een diamond membership: 97 per maand (normaal 197 euro).

Ali B. Beeld Ikwilgroeien
Ali B.Beeld Ikwilgroeien

Lil' Kleine is wat goedkoper. Je betaalt 249 euro per jaar. Het premium-abonnement is 999 euro. Dat is inclusief advies vanuit het netwerk van Lil' Kleine, een persoonlijk gesprek met hem en kans op een platencontract. Een-op-een contact met de beroemde rapper kost dus flink wat extra. Maar de fan komt hierdoor nóg dichter bij hem te staan. Dat is vermoedelijk ook de reden waarom die duurdere abonnementen in trek zijn. Met Lil' Kleine sparren over een ondernemersplan of muziekcarrière: wie wil dat niet?

Overigens wil Gort niet zeggen dat de cursussen van de rappers per definitie bagger zijn. Alleen, zegt ze, is het meer mentoring dan coaching.

GORT «Dat wil zeggen: als coach ben je bezig met de ander. Wat maakt jou bijzonder? Mentoring is meer: je moet het zo en zo doen, dat is de weg naar succes. Maar dat is vaak niet de juiste weg voor een ander.

»Maar, als mensen zo'n cursus zien als inspiratie: waarom niet? ,,Mensen betalen ook 20.000 euro voor een seminar van succescoach Tony Robbins. Moet je zelf weten. In zijn boek, te koop voor 20 euro, staan dezelfde lessen.»

(AD)

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234