null Beeld

21 juli, nationale feestdag: valt er iets te vieren?

Dat Bart De Wever en Elio Di Rupo as we speak misschien wel op een geheime locatie aan één tafel zitten, mag een klein wonder heten. De PS incontournable: dat verbaasde niemand. Maar de N-VA de grootste van het land: dat was veel minder evident.

Lange tijd hing er een kwalijk geurtje aan de Nieuw-Vlaamse Alliantie. Die voorgeschiedenis. Die ringbaarden. Dat gezwaai met vendels. Dat zeurderige minderwaardigheidscomplex. Maar dan kwam Bart De Wever, die het Vlaams-nationalisme in een ik en een gij respectabel maakte. Met argumenten in plaats van emoties, meer op ratio dan op revanche. Plots waren de rollen omgedraaid: wie zich nu nog openlijk tot België bekent wordt op hoongelach onthaald, en de Vlaamse onafhankelijkheid lijkt intussen een kwestie van tijd. Wie er al niet halsreikend naar uitkijkt, heeft er zich bij neergelegd.

Of lijkt dat maar zo? In de week van de nationale feestdag vonden wij enkele Belgen bereid om het hoongelach te trotseren. Volgens hen zijn er wel degelijk harde argumenten om ons land te laten bestaan. En ze vertellen u graag welke dat zijn.


Wim Helsen: 'Dommage'

Niet bereid om België als een overrijpe en door fruitvliegen aangevreten pruim op de composthoop te gooien: cabaretier Wim Helsen.


Wim Helsen «Ik durf nog luidop zeggen dat ik Belg ben, ja, ook al word je dan in bepaalde kringen te kijk gezet als een nostalgische nar. Het heeft nochtans niets te maken met nostalgie of emotie, maar wel met: 'Wat zijn onze troeven?' En: 'Wat is het beste voor de mensen die hier wonen?' Wellicht vertrekt de N-VA van dezelfde vraag, maar ik kom niet tot de conclusie dat splitsen de beste optie is, ook niet voor de Vlamingen. Omdat ik het verrijkend vind om samen te werken en samen te leven met mensen die een andere taal spreken en er iets of wat andere ideeën op nahouden. Ik weet, het is een argument waar flaminganten je mee uitlachen, maar als ik dat denk, dan denken misschien ook andere mensen dat.»


HUMO Ben je niet bang om dat te zeggen? Heel wat mensen die ik belde, zeggen dat ze tegen een splitsing zijn maar durven het niet meer aan om zich en public te outen als Belg.

Helsen «Dat is dan heel erg jammer. Waarschijnlijk zijn die mensen bang om voor 'slechte Vlaming' of zelfs 'vijand van Vlaanderen' versleten te worden, terwijl dat natuurlijk naast de kwestie is. Ik ben net zo Vlaams als Bart De Wever en Filip Dewinter, maar ik heb een ander idee over wat het beste is voor de Vlamingen. Namelijk dat Vlaanderen deel blijft uitmaken van België.

»Ik ben net terug van een reis naar IJsland, en zoals dat gaat op vakantie, kreeg ik daar wel 's de vraag: 'Where are you from?' Als ik dan zei dat ik Belg ben, reageerden de IJslanders en andere toeristen heel positief. Het is opvallend hoe weinig vooroordelen er in de wereld circuleren over België en de Belgen. Ze vinden ons sympathiek, en dat is niet ontoevallig. En ook niet onbelangrijk.

»In onze buurlanden voelen de mensen een grote nationale trots. Ik veralgemeen nu natuurlijk, maar vaak zit die nationale trots op de grens van het belachelijke, en soms is ze zelfs ronduit arrogant: een Fransman of een Duitser voelt zich beter dan de rest van de wereld, enkel en alleen omdát hij een Fransman of een Duitser is. Dat geldt ook voor veel Engelsen, en in mindere mate voor de Nederlanders. Belgen hebben dat niet, en dat is onze kracht. Wij zijn open en bescheiden. Wij denken niet dat de nulmeridiaan door ons gat loopt omdat we toevallig in België geboren zijn. Dat wordt ook erkend in het buitenland, we worden gezien als mensen met wie je zaken kan doen. We spreken onze talen, zijn flexibel en luisterbereid. Daarbovenop hebben we zin voor humor, authenticiteit en gevoel voor surrealisme, wat je van de gemiddelde Duitser toch niet kan zeggen (lacht).»


HUMO Vindt het buitenland ons ook niet sympathiek omdat we redelijk ongevaarlijk zijn?

Helsen «Mogelijk. Dat heeft er dan mee te maken dat we zo klein zijn. Als we splitsen worden we nog kleiner, maar dan zijn we wél twee landen die mekaar bevochten hebben. Aan landen als Bosnië, Kroatië en Servië hangt toch ook nog altijd een geurtje: een burgeroorlog maakt niet sympathiek.

»Zet eens een paar van onze nationale helden 's op een rij: dat zijn één voor één open en bescheiden mensen. Zet Eddy Merckx naast Lance Armstrong. Of Justine Henin en Kim Clijsters naast de gezusters Williams. Paul Van Himst naast Michel Platini of Johan Cruijff. Jacques Rogge naast Sepp Blatter. De Belgen stralen op geen enkele manier uit dat ze zich verheven voelen boven de rest, integendeel. Dat is precies wat Vlamingen en Walen gemeenschappelijk hebben: wij weten dat we het niet weten. Jean Gabin moest 70 jaar worden voor hij dat durfde te zeggen (lacht). Ik beweer ook niet dat ik weet hoe we de communautaire problemen moeten oplossen. Want voor alle duidelijkheid: die zijn er.»


HUMO Aan de grondslag van die communautaire problemen ligt de moeilijk weerlegbare vaststelling dat we mekaars taal niet spreken.

Helsen «Taal hoeft geen probleem te zijn. Kijk, vroeger was het Frans de taal van de hogere klassen, ook bij ons in Vlaanderen. Het was een manier om je te onderscheiden van de boerenbevolking. Dat wekte, terecht, frustratie op. Maar die frustratie leeft bij een groot deel van de Vlaamse beweging nog altijd door, terwijl ik in mijn eigen contacten met Franstaligen ondervind dat het misprijzen tegenover Vlamen nauwelijks nog bestaat. Integendeel, heel wat Franstaligen spreken hun bewondering uit voor onze energie en ons dynamisme.

»Trouwens, als je het over taal hebt, kijk dan eens naar Luxemburg. Daar krijgen ze vanaf hun zesde les in drie talen: Frans, Duits en Lëtzebuergesch. Daardoor is iedereen er zonder uitzondering drietalig, en zijn er ook geen problemen tussen Franstaligen, Duitstaligen en Lëtzebuergeschtaligen. Die groepen bestaan namelijk niet. Het kán dus, en het is geen kwestie van intelligentie; het is een keuze die je maakt.

»Bij een deel van de Vlamingen, en ook bij een deel van de Franstaligen, is de weerstand tegen de andere taalgroep erg groot. Als je die weerstand zou kunnen oplossen, is België bij uitstek een plek die kan bloeien en waar de mensen trots zijn op zichzelf en hun land: een open, bescheiden en taalvaardig volk dat wantrouwen en problemen kan overstijgen.»

Het vervolg van het interview met Wim Helsen, én interviews met Tony Mary, Philippe Delusinne en Bea Cantillon leest u in Humo 3646 van dinsdag 20 juli.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234