null Beeld

400 jaar geleden overleed Shakespeare: 5 mythes over de Bard doorprikt

Precies 400 jaar geleden blies William Shakespeare, de grootste toneelschrijver die Groot-Brittannië (en bij uitbreiding Europa) ooit gekend heeft, zijn laatste adem uit. In die vier eeuwen zijn er heel wat mythes rond de Bard ontstaan: zo zou Shakespeare helemaal niet de auteur zijn van tragedies als 'Hamlet' of 'Romeo & Juliet' en zou hij - schande! - stiekem voor de mannen zijn geweest. Hoog tijd om old Shakes eens grondig maar bondig in ere te herstellen. Want zoals Shakespeare al wist: Brevity is the soul of wit!


Mythe 1: Niemand weet precies hoe Shakespeare eruitzag

To be, or not to be, that is the question: Naar verluidt zou het bekendste portret van William Shakespeare, waarop hij wordt afgebeeld met een opvallend lang voorhoofd, een fijn snorretje en donkere, golvende haren, helemaal niet accuraat zijn. Wie weet was Shakespeare dus wel blond, kaal of - zou het?! - van Afro-Amerikaanse origine.

undefined

null Beeld

‘T’is neither here nor there, want: de buste die boven Shakespeares graf geplaatst werd vertoont precies dezelfde karakteristieken als zijn bekendste portretten. De buste werd overigens enkele jaren na zijn dood besteld door Anne Hathaway, Shakespeare bloedeigen vrouw. Tenzij Shakespeare altijd een mal snorretje opplakte als hij bij zijn echtgenote vertoefde, mogen we er dus vanuit gaan dat het beeld dat we van de Bard hebben klopt.


Mythe 2: De toneelstukken van Shakespeare werden door iemand anders geschreven

To be, or not to be, that is the question: Een mythe waar zelfs een hele film aan werd gewijd: in 'Anonymous' wordt de beruchte Oxfordian theory gepromoot, die stelt dat de toneelstukken van Shakespeare eigenlijk door ene Edward de Vere werden geschreven, een Britse edelman uit de 17de eeuw. Waarom de naam van De Vere dan niet onder pakweg 'Hamlet' of 'Macbeth' preikt? Omdat ie volgens diezelfde theorie iets te dicht tegen de Britse koningin Elisabeth I aankroop, de affaire daarna stopzette en de gekrenkte koningin er nadien voor zorgde dat zijn stukken onder iemand anders naam werden gepubliceerd. Die van Shakespeare dus.


Bekijk de trailer van 'Anonymous':

‘T’is neither here nor there, want: De Vere stierf al in 1604, terwijl minstens twaalf van Shakespeares stukken van na die datum dateren. Tenzij De Vere er dus in sloeg om tegelijk morsdood te zijn en toch prachtige zinnen als 'Double, double toil and trouble; Fire burn, and cauldron bubble' (uit 'Macbeth') uit zijn pen te wringen, mogen we er zeker van zijn dat Shakespeare zijn stukken gewoon zelf schreef.


Mythe 3: Shakespeare was (stiekem) voor de mannen

To be, or not to be, that is the question: 'Shall I compare thee to a summer's day', het bekendste sonnet ter wereld, werd niet alleen geschreven door een man, maar ook voor een man. Jawel, als Shakespeare schrijft van 'Thou art more lovely and more temperate', heeft hij het over een manspersoon. Het ultieme bewijs? Regel 6, waarin letterlijk staat: 'And often is HIS gold complexion dimmed'. Ofte:

‘T’is neither here nor there, want: Het idee dat Shakespeare met zulke sonnetten zijn homoseksuele voorkeur prijsgaf is gebaseerd op een foute - want te moderne - lezing van die gedichten. In het Elisabethaanse Engeland was het doodnormaal dat een man de schoonheid van een geslachtsgenoot bezong, zeker als het om zijn broodheer of mecenas ging. Dat Shakespeare daarmee ook insinueerde dat hij zijn mecenas graag eens van dichtbij wilde leren kennen, klopt dus helemaal niet. Of hoe die Middeleeuwse Britten een pak relaxter met hun seksuele geaardheid omgingen dan wij.


Mythe 4: Shakespeare was een ongeletterde boer

To be, or not to be, that is the question: Shakespeare zou, net als dat andere wonderkind van bescheiden komaf Michel Van den Brande, maar tot zijn dertiende naar school zijn gegaan.

‘T’is neither here nor there, want: Er zijn inderdaad geen bronnen die duidelijk vermelden waar Shakespeare precies zijn hogere opleiding volgde, maar dat hij nog verder gestudeerd heeft lijdt volgens historici geen twijfel. Shakespeare was extreem goed belezen en had een grondige kennis van zowel het Latijn als het Grieks. Youths die met schoolmoeheid kampen zullen dus een andere uitvlucht dan 'Shakespeare kapte ook vroegtijdig met school' moeten verzinnen.


Mythe 5: Shakespeare kende Elisabeth I persoonlijk

To be, or not to be, that is the question: De Britse vorstin kwam geregeld naar toneelstukken van The Kings Men, Shakespeares acteursgezelschap kijken. Plus: in 'Shakespeare in Love' ontmoeten Shakespeare (Joseph Fiennes, foto) en de koningin (Judi Dench) elkaar - en Hollywood heeft altijd gelijk.

undefined

null Beeld

T’is neither here nor there, want: Er bestaat geen enkel bewijs dat de schrijver en de koningin elkaar ooit persoonlijk hebben ontmoet. Volgens de middeleeuwse geplogendheden zou Elisabeth I een ontmoeting met een acteur (want dat was Shakespeare) ook ver beneden haar stand gevonden hebben. Acteurs stonden in die tijd immers op de allerlaagste maatschappelijke trede. Een beetje zoals 'Thuis'-acteurs vandaag, dus.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234