A Dangerous Method

Ook al lijkt hij de horror definitief te hebben afgezworen, voor fans van zijn oude werk ('The Dead Zone'! 'Scanners'!! 'The Fly'!!!) blijft het toch vreemd om een David Cronenberg-film te zien waar géén uiteenspattende schedels, rare parasieten of onsmakelijk uitziende mutanten in zitten.

Met 'A Dangerous Method' heeft de voormalige huivermaestro zelfs een kostuumdrama gemaakt, een op ware feiten gebaseerde vertelling over Carl Jung en Sigmund Freud die voor de cineast uiteindelijk toch minder ver van huis is dan u op het eerste gezicht zou denken.

Cronenberg was namelijk altijd al geïnteresseerd in psychologische tormenten en perverse fantasieën, en dus moest hij vroeg of laat wel uitkomen bij de twee giganten van de psychoanalyse.

In 'A Dangerous Method' worden ze opgevoerd in wat de cineast zelf een 'intellectuele ménage à trois' noemt met Sabina Spielrein, een Russisch-Joodse deerne die de vaders van de moderne psychologie bij elkaar bracht en – hoe gaat dat? – vervolgens ook weer uit elkaar dreef.

In het begin van de film zien we hoe de achttienjarige Sabina krijsend en stuiptrekkend aan de kliniek van Jung (de alomtegenwoordige, maar ook altijd uitstekende Michael Fassbender) wordt afgeleverd.

De jonge vrouw vertoont extreme verschijnselen van hysterie (Keira Knightley trekt werkelijk alle registers open), en de ambitieuze Jung ziet in haar de ideale patiënte om de dan nog niet in de praktijk uitgeteste, revolutionaire nieuwe therapie van Freud – de zogenoemde psychoanalyse – op toe te passen.

Hij boekt zo'n opvallende resultaten bij Sabina, die onder haar neuroses een zeer intelligente vrouw blijkt, dat hij erover begint te corresponderen met Freud (een, in zijn derde samenwerking met Cronenberg, opnieuw ijzersterke Viggo Mortensen) en de befaamde arts zelfs gaat opzoeken in Wenen.

Hun ontmoetingen – meestal in het fraai gereconstrueerde kabinet van Freud; let op de befaamde fauteuil die even langsflitst – zijn veruit de boeiendste passages van de film: de gesprekken tussen de twee pioniers leggen niet alleen mooi de overeenkomsten en steeds uitgesprokener verschillen tussen hun opvattingen bloot (Jung vindt dat Freud alles te veel tot seks herleidt; Freud vindt zijn jonge collega dan weer te esoterisch), het script van Christopher Hampton (die zijn eigen toneelstuk bewerkte) weet er ook subtiel humor uit te puren.

Geweldig zijn de scènes waarin Freud en Jung met uitgestreken gezicht mekaars dromen analyseren (Freud: 'Die boomstam dwars over de weg is duidelijk jouw penis.') en die waarin de heren het bij Freud thuis over het orgasme hebben – als de camera wegzwenkt, zien we hoe Freuds kinderen mee aan tafel zitten (Freud: 'Maakt u zich geen zorgen: ze zijn het gewend.').

Waarmee meteen ook het voornaamste pijnpunt van 'A Dangerous Method' is aangeraakt: in de ingewikkelde verhouding tussen Freud en Jung, en de manier waarop die de geboorte van de psychoanalyse beïnvloedde, zat wellicht een veel boeiender verhaal dan in dat van (de overigens óók niet oninteressante) Spielrein.

Voorts valt vooral op hoe braaf de film is: onwillekeurig zit je je toch af te vragen wat de jongere Cronenberg had gedaan met de – bemerk hoe proper medisch wij het uitdrukken – op defecatie en masturbatie gefixeerde Sabina. Maar wellicht had die gewoon een andere film gemaakt. Iets met ontploffende hoofden bijvoorbeeld.

Extra’s: *** Een, zoals we dat van hem gewend zijn, uitstekende commentaartrack van de regisseur, een nogal doorsnee making of en een sessie waarbij Cronenberg – een geweldig verteller – vragen van filmstudenten beantwoordt. Had van ons nog drie uur langer mogen duren!

Bekijk de trailer:

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234