Afscheid van assisen: de ideale dader, de onschuldige moordenaar, de laatste vrijspraak

‘De slachter van Moorsele’ is zijn bijnaam in de gevangenis. De licht mentaal gehandicapte Geert Vanweehaeghe (37) zit al 1503 dagen in voorhechtenis voor de moord op zijn vriendin Caroline Vyncke wanneer hij op 4 mei 2015 voor het assisenhof in Brugge verschijnt en recht op levenslang afstevent.

'Ge zijt vrij, ge moogt door de grote poort naar buiten'

‘Ge zijt vrij.’ Zijn advocaten moeten het nog eens herhalen. Geert Vanweehaeghe heeft het eerst niet begrepen en kijkt beduusd van de assisenvoorzitter die het arrest voorleest naar zijn advocaten Dimitri Vantomme en Frank Scheerlinck, die hem geruststellend toeknikken. ‘Geert, wat staat ge daar nog te doen? Ge zijt vrij, kom mee!’ herhaalt Scheerlinck.

Frank Scheerlinck «En toen kwamen de tranen, onophoudelijk. Hij stond te bibberen op zijn benen. Geert wilde langs de achterkant naar buiten sluipen, maar de voorzitter riep hem terug. ‘Ge moogt door de grote poort naar buiten.’ De deurwaarder haalde het sleuteltje van de beklaagdenbox boven, het deurtje zwaaide open – hij viel bijna van het trapje van ’t verschieten – en we zijn samen naar buiten gewandeld door de assisenzaal, tussen al dat volk.»

Voor de Gentse advocaat Frank Scheerlinck, een leerling van de notoire Aalstenaar Piet Van Eeckhaut, was het de derde vrijspraak op rij in 2015. De kans is groot dat het ook de laatste ooit in een Belgische assisenzaak wordt. ‘Net nu ik de smaak te pakken heb, gaan ze assisen afschaffen,’ zegt Scheerlinck met spijt in zijn stem.

Scheerlinck «Toen het proces begon, was iederéén ervan overtuigd dat Geert het gedaan had, ook de journalisten. De krantenkoppen hadden het over ‘de slachter van Caroline Vyncke’ en ‘de rolstoelmoord’, omdat Geert zich vanwege zijn rugproblemen verplaatste in een rolstoel. Er kwamen zelfs bewakers naar ons toe die met een kennersblik zeiden: ‘Ge gaat het nooit halen.’»

HUMO En dan toch.

Scheerlinck «Iedereen heeft zich blindgestaard op de bekentenissen die Geert in het begin heeft afgelegd, en daarna weer heeft ingetrokken. Op het assisenproces is gebleken hoe hij onder druk is gezet door de politie, de onderzoeksrechter en zélfs de wetsdokter om de moord op Caroline te bekennen. ‘Zeg het maar, Geertje, want we gaan u nooit gerust laten.’ De man heeft het verstand van een kind van 8 jaar, die kun je alles laten zeggen.»

We zoeken Geert Vanweehaeghe op in een klein appartementje in Menen waar hij sinds zijn vrijlating woont, samen met een parkiet, een papegaai, een kanarie en twee dwergkonijntjes. Op de schouw staat een piepklein fotootje van Caroline Vyncke, geplakt tegen een kleurig versierd wc-rolletje dat dienstdoet als staander. Een knutselwerkje van in de gevangenis, waar hij alleen zijn kleurpotloden had. ‘Daar is hij een week mee bezig geweest,’ zegt advocaat Scheerlinck, die ons vergezelt. ‘Caroline was zijn allereerste lief.’ Op de achterkant, in kinderlijk handschrift, de aandoenlijke boodschap: ‘Ik zal altijd aan je denken schatje ik zal je nooit vergeten.’

'Geerts bekentenis hing met haken en ogen aan elkaar, maar de speurders maakten er een mooi verhaal van'

Geert Vanweehaeghe «Ik kon het eerst niet geloven, dat ik naar huis mocht. How ja, ik ben mee met mijn zus kunnen gaan, want na vier jaar in de gevangenis kon ik nergens anders naartoe. We waren pas na 11 uur ’s avonds thuis. Ik heb voor het eerst in vier jaar tot ’s middags kunnen uitslapen.»

HUMO Wanneer voelde je op het proces de wind keren?

Vanweehaeghe «De vierde dag heb ik iets gezien aan de jury. In het begin keken die allemaal naar mij. Ik keek dan terug, ik wou mij niet laten doen. Ze dachten van alles over mij, dat zag ik op hun gezichten. De eerste drie dagen was het van: ‘Hij heeft het gedaan.’ Maar de vierde dag begonnen ze plots meer naar de ander te kijken, naar Thomas Couvreur, en minder naar mij. Dat was een goed teken, zeker?

»De bewakers begonnen zich ook anders te gedragen tegen mij. In de pauzes namen ze ons mee naar de cellen in de kelder van het justitiepaleis, waar we moesten wachten. Dat zijn allemaal hokjes naast elkaar, niet groter dan een toilet, met een bank erin. Echt heel klein: als ik op de bank ging zitten, kwamen mijn knieën tot aan de tralies. Couvreur zat drie hokjes verder. De eerste dagen waren de bewakers altijd veel vriendelijker tegen hem. Ik moest tien keer vragen om iets te krijgen, hij kreeg alles direct. De bewakers zaten in de gang aan een tafel met een grote thermos koffie tussen hen in.»

HUMO Zoals in de film? Te kaarten?

Vanweehaeghe «Nee, ze zaten op hun smartphone te spelen (lacht). Couvreur kreeg altijd koffie in een echte mok, ik in een plastic bekertje. En dan plots, op donderdag, krijgt hij ook alleen een bekertje. En geen suiker in de koffie, alleen melk. Begint hij daar te vloeken en gooit zijn koffie door de tralies! Van dan af zag ik dat het slechter begon te gaan met hem.

»De dag dat de jury moest beslissen, zaten we beneden te wachten, elk in onze cel. Het duurde lang, heel lang, en hij had geen sigaretten meer. Hij vroeg er één aan een politieagent die zat te roken. ‘Ik ben geen OCMW, hè, makker,’ zegt die. Dan vraagt hij aan de bewaker om een sigaret bij mij te schooien. Ik had juist twee pakjes gekregen van de aalmoezenier van de gevangenis. ‘Ik geef geen sigaretten aan iemand die mijn vrouw vermoord heeft,’ zeg ik. Couvreur maakt zich weer kwaad, en de vriendelijkste bewaker is vlug zijn advocaat gaan halen. Die is toen om sigaretten gegaan.»

HUMO Lachte je toen in je vuistje?

Vanweehaeghe «Nee, op dat moment zit je niet te lachen. Je zit nerveus koffie te drinken. Sigaretten roken, zenuwachtig zijn. ’s Avonds, na negen uur wachten, kwam de bewaker ons halen: ‘Het gaat weer beginnen. Ze zijn eruit geraakt.’»

'Caroline was mijn eerste lief. Ik denk nog dikwijls aan de tijd dat het goed ging tussen ons' Geert Vanweehaeghe


De ideale dader

Op 9 februari 2011 doet Geert Vanweehaeghe aangifte van de verdwijning van zijn vriendin, de 42-jarige Caroline Vyncke. Ze is de avond voordien na een ruzie gaan wandelen met haar hondje en niet meer thuisgekomen, zegt hij. ’s Morgens vindt hij de hond jankend aan de achterdeur in de modder. Het onderzoek spitst zich al snel toe op Vanweehaeghe zelf, een vreemde kerel die in de buurt bekendstaat als een fantast die ze niet allemaal op een rij heeft. Twee keer legt hij warrige bekentenissen af, die hij ook snel weer intrekt. Er is geen lijk, maar de familie van Caroline blijft zoeken in vijvers, rioleringen en beken. Maanden later worden stukken van het lichaam uit het donkere water van de Heulebeek in Moorsele opgevist. Een dijbeen, een stuk romp, een bekken. Waar is de rest van het lichaam? Bij de politie duikt een anonieme brief op van een buurtbewoner: die heeft in de nacht van de verdwijning een man in het maanlicht gezien die een rolstoel voortduwde met daarin een scheef hangend, schuddebollend lijk. Hij liep in de richting van de beek. De politie gelooft dat ze met een sluwe, huichelachtige dader te maken hebben. Vanweehaeghe vliegt achter de tralies als hoofdverdachte.

'Voor Frank Scheerlinck was het de derde vrijspraak op rij. 'Geert kon eerst niet geloven dat hij naar huis mocht. 'Wat staat ge daar nog te doen?' vroeg ik. 'Kom mee!''

Scheerlinck «Voor de politie was hij de ideale dader. Hij was de partner van het slachtoffer, het ging niet goed in de relatie, en hij reageerde op een rare manier op de vragen van de politie. Geert is een tragikomisch figuur, zijn jongste broer noemde hem de dorpszot. Hij racete met zijn rolstoel door het dorp en deed iedereen lachen. Het verhaal ging trouwens dat hij die rolstoel alleen voor de show had, maar hij houdt vol dat hij echt rugproblemen heeft. Hij zoekt altijd aandacht en zuigt hele verhalen uit zijn duim. Nu nog belt hij mij soms op voor niks: ‘Frank, ik ga een huis kopen’ – terwijl hij in collectieve schuldbemiddeling zit.

»Hij besefte niet dat hij zich met al zijn verhalen direct verdacht maakte bij de politie. Ze zijn hem op de rooster blijven leggen, één keer zelfs in een marathonverhoor van zes uur lang, en telkens zonder advocaat. ‘Aha, we hebben hem, want hij zegt dingen die niet kloppen,’ dachten de speurders. En van dat idee zijn ze niet meer afgeweken, ook niet toen er allerlei materiële bewijzen tegen een andere verdachte boven water kwamen.»

Die andere verdachte is buurman Thomas Couvreur, een 29-jarige drugsverslaafde lasser uit Doornik die wat verderop in de Rozenstraat woont met zijn pitbull Tina. De man heeft aan zijn aanvaringen met de politie in het verleden een diepe haat tegen de ordediensten overgehouden en etaleert dat met een tatoeage op zijn arm: ‘Fuck the police’.

Scheerlinck «Van in het begin van het onderzoek zei Geert tegen de politie: ‘Ga eens bij de Fransman kijken’ – hij noemde hem zo omdat Couvreur Frans spreekt. Drie dagen voor de verdwijning van Caroline was Couvreur bij hen thuis geweest om een radio terug te eisen die Geert voor hem moest repareren. Het was uitgedraaid op ruzie en Couvreur had hen met de dood bedreigd. Caroline heeft toen de politie gebeld om Couvreur te doen kalmeren.»

Twee maanden na de verdwijning – Vanweehaeghe zit op dat ogenblik in de gevangenis – wordt voor het eerst een signaal van de gsm van Caroline opgevangen in Moorsele. Het spoor loopt naar het huis van ‘de Fransman’, die geprobeerd heeft om de telefoon te verkopen en met de simkaart aan de kandidaat-koper heeft gedemonstreerd dat het toestel nog werkt. ‘Die telefoon? Gevonden in het gras aan de beek,’ beweert Couvreur. Tijdens een huiszoeking wordt in een keukenlade een knipmes gevonden waarop bloed van Caroline én dna van Couvreur zit. ‘Dat mes heb ik nooit eerder gezien,’ zegt Couvreur. Voor de rest wordt er niets verdachts gevonden. Alleen op het koertje, dat vol hondendrollen ligt, gaan de speurders niet zoeken. De lijkhonden snuiven niets verdachts.

Genoeg getreuzeld, vindt het parket. Het dossier wordt afgesloten. De raadkamer acht Vanweehaeghe op basis van zijn bekentenissen schuldig en laat hem wegens zijn geestestoestand interneren. Couvreur wordt buiten vervolging gesteld.

Scheerlinck «Ik ben toen onmiddellijk in beroep gegaan, en de familie van het slachtoffer ook. En gelukkig maar. Want terwijl het beroep nog liep, werden er opnieuw lichaamsresten van Caroline gevonden. In het afvoerputje op het koertje van ‘de Fransman’.»

Thomas Couvreur is intussen verhuisd. De nieuwe eigenaar in de Rozenstraat wil iets doen aan de vreselijke stank die op het koertje hangt. Wanneer hij het rioolputje openbreekt, vindt hij daarin een verzeepte arm, een hand en de in stukken gesneden jas van Caroline. Opnieuw beweert Couvreur dat hij van niks weet, maar dit keer komt hij er niet zo gemakkelijk van af. Het dossier wordt in beroep doorverwezen naar het assisenhof met twéé verdachten: Vanweehaeghe en zijn buurman.

Scheerlinck «En toch bleef Geert in de ogen van de politie de hoofdverdachte. Couvreur beschouwden ze eigenlijk meer als een figurant, iemand die misschien geholpen had om het lijk te versnijden.»

‘Ook de familieleden van Caroline Vyncke dachten er zo over,’ zeggen hun advocaten Jan Leysen en Joke Vanbelle.

Jan Leysen «Voor de broers en zussen van Caroline was het heel duidelijk: wij gingen naar het proces-Vanweehaeghe. Wij gingen niet naar het proces-Couvreur. Ze kenden die man niet. Hij was in hun ogen niet belangrijk. Hun schoonbroer kenden ze al lang: hij en Caroline waren tien jaar samen geweest. Ze wisten dat het niet goed ging tussen die twee. Caroline heeft niet lang vóór haar verdwijning naar haar zus gebeld om te zeggen dat ze weg wilde omdat Vanweehaeghe haar sloeg. ‘Hij vermoordt mij nog eens,’ heeft ze toen ook gezegd. Ze waren er dus rotsvast van overtuigd dat hij de moordenaar was. Niets in het dossier wees erop dat ze met twee waren.

»En dan voel je in de loop van het proces dat de sfeer kantelt, dat het een compleet andere richting uitgaat. Je kunt dan koppig vasthouden aan je eigen idee, maar dan riskeer je tussen twee stoelen te vallen en te eindigen met twee vrijspraken.

»Toen hebben we beslist om volledig van koers te veranderen en in te zetten op Couvreur. Ik verberg u niet dat dat voor de familie een moeilijke kwestie was. Na twee à drie dagen heb ik gevraagd of ze ermee instemden om het geweer van schouder te veranderen, omdat de kans bestond dat Vanweehaeghe een vrijspraak zou krijgen. Ze hebben ons hun vertrouwen gegeven, maar niet van harte.»

'Je kon Vanweehaeghes bekentenissen niet zomaar van tafel vegen' Joke Vanbelle (advocate van de familie van Caroline)


Beer van een vent

HUMO Hoe heb je Caroline leren kennen, Geert?

Vanweehaeghe «Ik was eens met mijn pa en ma eentje gaan drinken. Ze zat in het café en schreef bierkaartjes naar mij. En ik schreef terug.»

HUMO Ze had een oogje op jou?

Vanweehaeghe (grijnst) «Ja.»

HUMO Wat stond er op die bierkaartjes?

Vanweehaeghe «Dat ze een relatie met mij wilde aangaan. Dat ze me knap vond en zo.

»’s Avonds ben ik meegegaan naar haar studio. Ze vroeg zelf of ik wilde blijven slapen omdat ze bang was voor haar ex. Dan ben ik daar gebleven. Het klikte goed tussen ons. We deden alles samen. Boodschappen doen, uitstappen maken. Ik zei tegen haar: zouden we dan niet beter samen gaan wonen in plaats van tweemaal huur te betalen? En zo is dat gekomen.

»Ik denk nog dikwijls aan de tijd dat het goed ging tussen ons. Dat we samen weggingen naar Bobbejaanland, of een keer gaan shoppen. Op het laatste was er niks meer. (Stil) De avond dat ik haar de laatste keer gezien heb, zijn er woorden tussen ons geweest. Daar heb ik dikwijls spijt van gehad, dat we toen ruzie hebben gemaakt.»

HUMO Waarom heb je bekend dat je haar vermoord hebt, terwijl dat niet zo was?

Vanweehaeghe «De politie vond mij van in het begin schuldig. Ze hebben het in mijn handen gelegd. Ze kwamen mij halen en staken me in de cel in het politiebureau. Dan gingen ze eerst eten en lieten mij zitten tot halftwee voor ze me er weer uithaalden. Ik vroeg naar mijn advocaten, maar ze zeiden: dat regelen we later wel. Het duurde uren en uren. Altijd maar vragen stellen. En dan begonnen ze te dreigen. ‘Het is zo en zo gebeurd, Geert, zeg het en ge zijt ervanaf.’ Ik was het beu, echt beu, ik wilde dat het stopte. En vloeken tegen mij. Ik was het zodanig moe, dan ging ik maar zeggen dat ik het was.»

Scheerlinck «Geert heeft twee keer bekend. Wij wilden als zijn advocaten bij de ondervragingen zijn, omdat hij heel gemakkelijk te beïnvloeden is, maar dat mocht niet van de onderzoeksrechter. De eerste keer heeft één van die agenten hem zelfs een mep verkocht toen hij weigerde om nog verder ondervraagd te worden. Hij stond op en wilde weggaan, maar de politieman heeft hem ‘met lichte dwang’, zo staat het in het pv, terug in de stoel gezet.»

Vanweehaeghe «Ik bloedde uit mijn gezicht en het drupte op mijn hemd en mijn broek. Ze zeiden dat ik mijn kleren in de gevangenis moest afgeven om ze te laten wassen. ‘Dat ziet ge van hier,’ zeg ik. ‘Dat gaat allemaal naar mijn advocaat!’ Mijn zakdoek hing vol bloed.»

Scheerlinck «Tot mijn grote verbazing heeft die agent, een beer van een vent, dat ook toegegeven op het proces. Hij toonde er zelfs zijn gebalde vuist bij.»

Vanweehaeghe (windt zich op) «Op het proces zei hij dat ik hem gebeten had, maar dat was niet waar!»

Scheerlinck «Na tweeënhalf uur aandringen heeft Geert toegegeven. Zijn bekentenis hing met haken en ogen aan elkaar, maar de speurders hebben er een mooi verhaal van gemaakt.

»De tweede keer hebben ze hem ondervraagd in zijn eigen huis. Wat ze vergeten waren, was dat het daar nog vol afluisterapparatuur hing: die hadden ze daar in het begin van het onderzoek geplaatst in de hoop dat Vanweehaeghe zich zou verspreken. Het hele verhoor, een marathon van zes uur, stond dus op band. Daardoor weten we precies wat er gezegd is. Je hoort Geert in zijn moeilijk verstaanbaar dialect ontkennen: ‘Nink, nink, nink, ik heb het niet gedaan!’ En de onderzoeksrechter die blijft aandringen: ‘Geert, de politie gaat u nooit gerust laten.’ Geert: ‘Maar ik kan toch niet vertellen wat ik niet heb gedaan!’ Waarop de onderzoeksrechter: ‘Ja jong, dan ziet het er niet goed voor u uit.’

»Daarna hebben ze de wetsdokter naast Geert gezet. Die heeft de uiteindelijke bekentenis aan hem ontlokt. Uit de autopsie was gebleken dat Caroline met twee messteken in de borst was vermoord. De eerste steek had Geert al aan de politie toegegeven. ‘Er was nog een tweede messteek,’ zegt de wetsdokter. En Geert: ‘Tweede steek? Dat kan niet!’»

Vanweehaeghe «Die dokter vroeg mij of ik wist waar alles in mijn lichaam zit. Maar ik weet daar niks van.»

Scheerlinck «De wetsdokter wees naar zijn hart: ‘Wat zit er daar?’

»En Geert: ‘Mijn nieren?’ – ‘Nee.’ ‘Mijn lever?’ – ‘Nee.’ ‘Mijn hart?’ – ‘Ja!’

»‘En wat gebeurt er als je daar steekt?’ vraagt de wetsdokter. ‘Dan is ze dood hè,’ antwoordt Geert.

»Dát is de bekentenis. Daarvoor heeft Geert vier jaar binnengezeten.»

HUMO Het is toch vreemd dat niemand over die ondervragingstechnieken valt?

Scheerlinck «Maar zo stond het ook niet in het dossier. Het proces-verbaal is een samenvatting van dat verhoor, en alle passages waar druk werd uitgeoefend, werden weggelaten wegens ‘niet relevant’.

»Ik heb op het proces gevraagd om de geluidsband van het verhoor te laten afspelen, en een transcriptie van heel het ‘gesprek’ te laten uitschrijven. Voorzitter Koen Defoort heeft dat gelukkig toegestaan, was er zelfs voorstander van. In de assisenzaal van Brugge stond alleen een heel amateuristische geluidsinstallatie met twee kleine boxjes. De juryleden zijn in de middenbeuk rond de boxen gaan zitten met de oren gespitst, bijna als rond een kampvuur. Iedereen hoorde hoe het daar verlopen was, ook de ‘Godverdomme Geert!’ en de dreigementen van de onderzoeksrechter. Je zag eerst verbaasde gezichten, dan gefrons: ‘Moet dat zo?’ Ze voelden instinctmatig dat er iets mis was.»

'Toen Couvreur koffie in een plastic bekertje kreeg in plaats van in een mok, wist ik dat de wind aan het keren was'

‘En toch,’ zegt Joke Vanbelle, advocate van de familie van Caroline Vyncke, ‘vond ik dat je die bekentenissen niet zomaar van tafel kon vegen.’

Joke Vanbelle «Vanweehaeghe heeft wél verteld hoe Caroline aan haar einde is gekomen, welk moordwapen er is gebruikt, nog voor de lichaamsresten waren teruggevonden. Hij zei op een bepaald moment dat hij haar met een aardappelmesje had gestoken. Achteraf bleek dat ze is gestorven aan messteken. Hoe wist hij dat? Het had ook verdrinking kunnen zijn, of wurging. Zijn verhoren zijn misschien niet altijd even correct verlopen, akkoord, maar misschien had hij anders ook wel bekend. Wij hadden allemaal de indruk dat Vanweehaeghe slimmer was dan hij zich voordeed.»


‘Hé beenhouwer!’

HUMO Hoe was je eerste dag op het proces?

Vanweehaeghe «Ik was blij dat het eindelijk begon. Ik had er echt naar uitgekeken. Bang? Nee. Ik wist dat ik onschuldig was. En ik had goeie advocaten.»

Scheerlinck «Wij waren er eigenlijk minder gerust in dan Geert.»

Vanweehaeghe «De mensen keken kwaad naar mij, zeker de familie van Caroline. De enige in de zaal die niet kwaad keek, was de aalmoezenier van Brugge, een brave mens. Hij had beloofd dat hij naar mijn proces ging komen en dat hij mij ging steunen. Dat hij daar in de zaal zat, deed mij iets. Ik heb in de gevangenis vaak bij hem gezeten, ik kon goed met hem praten. En dat was nodig. (Blijft stil)»

Scheerlinck «Vier jaar is lang, hè.»

Vanweehaeghe «Enorm lang. Ik heb veel geweend. Ik miste mijn vrouw, ik miste mijn familie. Mijn pa heeft niet meer geweten dat ik vrijgesproken ben. Hij is twee jaar geleden gestorven. De laatste keer dat ik hem aan de telefoon heb gehad, op zijn ziekbed, heb ik hem gezegd: ‘De advocaten weten hoe het in mekaar zit, ze gaan de waarheid aan het licht brengen, en ze gaan allemaal zien dat ik onschuldig ben.’ Mijn pa zei heel stilletjes: ‘’t Is te hopen, vent.’

»In de gevangenis dacht iedereen dat ik een moordenaar was. ‘Hé beenhouwer!’ riepen ze daar. ‘Hé slachter, kuis dat eens op.’ Ik heb eens uit frustratie mijn cel kort en klein geslagen.»

HUMO Wat was het moeilijkste moment tijdens het proces?

Vanweehaeghe «Toen Carolines familie kwam getuigen.»

HUMO De familie zei dat je haar sloeg. En dat Caroline weg wilde bij jou.

Vanweehaeghe (schudt heftig van nee) «Ik heb haar nooit aangeraakt. Nooit. Ik heb slaag gehad van haar, dat wel. De familie heeft, als ik eerlijk ben, niet helemaal verteld hoe Caroline echt was. Ze dronk enorm veel. Zestig pintjes op een dag soms. Dat wilde ook niemand geloven, dat ze gedronken had die avond.»

Scheerlinck «Het was niet altijd koek en ei tussen jullie, hè.»

Vanweehaeghe «Nee Frank, maar wat de familie zei, dat ze ongelukkig was, dat was niet waar. Dat ze zeiden dat Caroline bij mij weg wilde, dat was moeilijk om te horen. Ik weet het, in het verleden is ze een paar keer weggegaan. Voor drie dagen, maar ze kwam altijd terug. Ik deed alles voor haar. Alles.»

Scheerlinck «Geert heeft enorm veel geweend, en hij heeft mij ook een paar keer ontroerd. Toen de politieman die hem verhoord had kwam getuigen, en hij in mijn oor fluisterde wat voor een stouterik dat was. Of toen hij aan mijn mouw trok omdat hij voelde dat er van alles aan het gebeuren was dat hij niet begreep. ‘Wat gebeurt er?’ – ‘Ik zal het u wel eens uitleggen,’ fluister ik terug. En dan ineens, tranen met tuiten: ‘Ik zal nóóit vergeten wat jullie voor mij doen. Zoiets heeft nog nooit iemand voor mij gedaan. Mijn vader niet, mijn moeder niet, mijn broer niet.’ Toen moest ik eventjes naar adem happen.»

'Vanweehaeghe, een jaar na zijn vrijlating: 'De nachtmerries zijn gelukkig wat minder geworden'


Hulp uit het hiernamaals

‘Dat was het grote verschil tussen Vanweehaeghe en Couvreur,’ zegt advocaat Leysen.

Leysen «Couvreur zei niks en toonde geen enkele emotie, terwijl Vanweehaeghe niet anders deed dan wenen. We weten allemaal dat het tonen van emoties op assisen wérkt. Van iemand die daar zit te snikken, wordt weleens gezegd dat het gespeeld is, maar toch: het werkt. Assisen ís emotie. Als je voor een beroepsrechter zou beginnen te jammeren, zou hij je onderbreken: ‘Gaat het wel? Neem een pilletje.’ In assisen gelden totaal andere regels: álles moet kunnen. Ik vind het gevaarlijk dat je een beslissing over mensen laat leiden door emoties. Maar goed, blij ben ik niet met de afschaffing van assisen, omdat ik het zeer graag doe. Ik ben niet bang van het theatrale. Of het goed is voor de waarheidsvinding en het recht, dat weet ik niet.

»Het was duidelijk dat Couvreur één of andere rol had gespeeld in de zaak. Maar welke dan precies? Hij had moeten praten en zeggen wat hij gedaan had. Je kunt niet met een stuk arm in je afvoerputje zitten en beweren dat je van niets weet. En precies dát heeft hij tot het einde volgehouden. ‘Ik heb er niks mee te maken.’ Dat was niet zo slim. Geen kat die dat gelooft. Hij had bijvoorbeeld kunnen zeggen: er lag plots een lijk aan mijn voordeur, en ik heb het weggemaakt om geen miserie te krijgen. Een lijk versnijden is verschrikkelijk voor de familie, maar er staan geen zware straffen op: hooguit twee jaar.»

HUMO Wanneer voelden jullie dat het proces voor u de verkeerde kant uitging?

Vanbelle «Vanaf dag één eigenlijk al, bij de ondervraging van de verdachten. Aan de vragen die assisenvoorzitter Koen Defoort stelde, kon je merken dat hij helemaal niet zo overtuigd was van de schuld van Vanweehaeghe. Hij was veel strenger voor Couvreur. Ik schrok daar eerlijk gezegd wel van, want op basis van het dossier was ik er rotsvast van overtuigd dat Vanweehaeghe recht op een veroordeling afstevende.»

HUMO Bizar dat de assisenvoorzitter op basis van hetzelfde dossier overtuigd was van het tegendeel. Dan moet het toch geen geweldig onderzoek geweest zijn.

Vanbelle «Nu, het was een omvangrijk dossier en elke keer als je het las, vielen je dingen op die je de vorige keer niet had gezien.»

HUMO U hebt uw kritiek op het politieonderzoek niet gespaard, meester Scheerlinck.

Scheerlinck (knikt) «Er was ook heel wat over te zeggen. Waarom hadden ze de lichaamsresten van Caroline bijvoorbeeld niet eerder gevonden in het afvoerputje van Couvreur? Er zijn dríé huiszoekingen gebeurd zonder dat ze iets vonden. Hoofdonderzoeker Jannick Van Daele beweerde dat het door de hondendrollen op het koertje kwam: daardoor hadden de speurhonden niks geroken. Op het proces liet hij zich plots ontvallen dat de vondst ‘een teken van hierboven’ was. ‘Caroline helpt ons vanuit het hiernamaals om de zaak op te lossen,’ zei hij. Ik wist niet wat ik hoorde, en de jury ook niet.»

HUMO Er was ook een kroongetuige, de anonieme briefschrijfster die Geert ’s nachts met een lijk in zijn rolstoel had zien wandelen.

Scheerlinck «Dat bleek buurtbewoonster Rita te zijn, die aan de andere kant van het dorp woonde en elke letter over de zaak in de dagbladen had gevolgd. Rita is komen getuigen op het proces en is compleet door de mand gevallen. Vanuit haar appartement kon ze de weg niet zien waar ze Geert zogezegd had zien lopen.

»Hét grote kantelmoment op het proces was de getuigenis van een buurman van Couvreur, Gianni. Die vertelde over een incident met Couvreur, een paar weken voor de verdwijning van Caroline, dat een heel nieuw licht op de zaak wierp. Couvreur was op een avond, zwaar onder invloed van drugs en luid roepend, bij Gianni komen aanbellen. Die vond het veiliger om niet open te doen, waarna Couvreur met veel kabaal urineerde tegen zijn voordeur en bleef bonken op de ramen. Gianni haalde de politie erbij om de man te kalmeren, wat lukte, en dacht dat het incident daarmee gesloten was. Maar twee dagen later keerde Couvreur terug naar het huis van Gianni en vernielde hij de parlofoon met een groot mes. Toen de politie hem daarover interpelleerde, zei hij dat hij het had gedaan ‘uit wraak’, omdat Gianni twee dagen eerder de politie had opgeroepen. Hij zei dat hij de politie haatte.

»Meteen viel er plots een motief voor de moord uit de lucht: ook Caroline had een paar dagen voor haar verdwijning de politie gebeld, omdat Couvreur hen thuis was komen bedreigen.

»Dat zijn dingen die alleen in assisen kunnen gebeuren, waar alle getuigen hun verhaal komen doen op de zitting. In een papieren dossier zie je niet hoe iemand iets vertelt, je hoort de nuances niet. Als moordzaken voor de correctionele rechter komen, is die niet meer verplicht om getuigen op te roepen. Maar in een geval als dat van Geert vrees ik dat we dan een vogel voor de kat zouden zijn geweest.»

HUMO De beraadslaging duurde negen uur.

Scheerlinck «Eerlijk gezegd ben ik onmiddellijk het café ingedoken. Na zo’n intense week was de spanning bijna ondraaglijk.»

Leysen «De familie was heel ontgoocheld toen Vanweehaeghe werd vrijgesproken. Over Couvreur heeft de jury blijkbaar niet getwijfeld. Die werd unaniem schuldig verklaard. Over Vanweehaeghe was er discussie. Zeven juryleden hebben hem uiteindelijk schuldig bevonden, vijf andere vonden dat hij naar huis mocht. Bij een dergelijke verdeling schrijft de wet voor dat de drie beroepsrechters zich bij de stemming moeten aansluiten. Zij hebben de balans naar de vrijspraak doen overhellen.»

'De waarheid is nooit bovengekomen. We weten nog altijd niet hoe Caroline vermoord is, of waarom'

HUMO Vond u het een eerlijk proces?

Leysen «Ja. Iedereen heeft zijn kansen gekregen. (Aarzelt) Maar als je het aan de familie zou vragen, denk ik dat je een negatief antwoord zou krijgen. Zij vonden het niet eerlijk dat de jury niet het laatste woord kreeg.»

Scheerlinck «Ik begrijp hun frustratie, want zij hebben zich natuurlijk vier jaar lang op Geert gefixeerd. Dat er toch nog zeven juryleden waren die Geert schuldig achtten, vind ik niet zo raar: je kunt op een week en twee dagen niet rechttrekken wat er vier jaar lang misgelopen is. Het hele onderzoek was geënt op mijn cliënt, terwijl Couvreur tot aan het proces nog geen dag in de gevangenis gezeten had.»

Leysen «Uiteindelijk is de waarheid nooit bovengekomen. We weten nog altijd niet hoe Caroline Vyncke is vermoord, en waarom. Couvreur blijft zwijgen. Slachtoffers verwachten antwoorden van een assisenproces, maar voor hen heeft het een omgekeerd effect gehad.»

‘De laatste vier jaar waren niet alleen voor de familie, maar ook voor u een lijdensweg,’ zei assisenvoorzitter Koen Defoort toen hij Geert Vanweehaeghe vrijsprak. Vanweehaeghe heeft intussen een schadevergoeding geëist voor de vijftig maanden die hij onterecht in de cel doorbracht. Justititie kende hem onlangs een vergoeding van 36.000 euro toe, maar dat is veel te weinig, vindt Scheerlinck. ‘We zijn in beroep gegaan en eisen 170.000 euro.’ Scheerlinck diende ook een klacht in tegen de blunderende speurders en de onderzoeksrechter.

Intussen probeert Vanweehaeghe de draad van zijn leven weer op te pikken, met een invaliditeitsuitkering en collectieve schuldbemiddeling.

Vanweehaeghe «De mensen staren me soms nog aan. Laatst nog in de supermarkt vroeg een vrouw: ‘Zijt gij die vent van die rolstoel in Moorsele?’ Ik heb haar van antwoord gediend: ‘Ten eerste: ik ben vrijgesproken. En ten tweede: ik ben vrijgesproken.’ Ze heeft betaald en ze is voortgegaan. Toen was ik kwaad, hoor.

»De nachtmerries zijn gelukkig wat minder geworden, omdat ik er pillen tegen neem. (Haalt zijn medicijnenkastje leeg) Ik heb ook pillen om kalm te blijven, en pillen om alles te verwerken. En dit zijn slaappillen, anders doe ik geen oog dicht.»

HUMO Hoe zie je je toekomst?

Vanweehaeghe «Mijn schulden afbetalen. Een operatie aan mijn rug. Stilaan iets opbouwen… (Tegen zijn advocaat) Mag ik dat zeggen, dat ik een nieuwe vriendin heb?»

HUMO Nu weet ik het toch. Hoe hebben jullie elkaar ontmoet?

Vanweehaeghe «Via een relatiebureau. Ze kende die zaak niet. Toen ze hier binnenkwam, vroeg ze wie op dat fotootje op mijn schouw stond. Ik zei: ‘Dat is mijn ex-vrouw. Ze is vermoord en ik ben ervan beschuldigd geweest.’ Ze wist niet dat ik in de gevangenis had gezeten. We zijn nu twee maanden samen. We zullen zien. Het is een nieuw begin.»

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234