Agnes Obel: 'Ik heb m'n portie rock-'n-rollmachismo wel gehad'

Voor haar derde plaat, ‘Citizen of Glass’, haalde Agnes Obel inspiratie bij het Duitse weekblad Der Spiegel, waarin ze las hoe onze privacy steeds vaker met de voeten wordt getreden. ‘Iedereen heeft recht op geheimen.’

Geen idee hoeveel artiesten de kwaliteitspers lezen – recent nog interessante dingen gevonden in The New York Times, Justin Bieber? – maar voor Agnes Obel vormde een artikel in Der Spiegel de aanleiding voor haar nieuwe plaat. In een stuk over de hoeveelheid data die de overheid over elk van ons verzamelt, trok de term ‘gläserne Bürger’ – transparante burgers – haar aandacht. Een titel, ‘Citizen of Glass’, en een concept waren geboren. Op haar derde ruilt de in Berlijn wonende Deense de eenvoudige pianosongs bovendien in voor rijk gearrangeerde liedjes met strijkers, celesta’s en spinetten.

HUMO Doe je dat wel vaker, ideeën zoeken in de kwaliteitspers?

Agnes Obel (lacht) «Niet echt. Ik was gewoon op zoek naar een concept. Ik had me na het afwerken van ‘Aventine’, mijn vorige plaat, voorgenomen om compositorisch beter te worden, en ik wist dat een centraal thema dan kan helpen.

»Die term in het artikel maakte meteen van alles in me los. Ik zag glazen mensen voor mijn geestesoog opdoemen, ik kon me voorstellen hoe het moet voelen om zélf zo fragiel en transparant te zijn. Glas is ook het beste materiaal om deze tijden mee te beschrijven: sterk maar breekbaar, doorzichtig maar weerspiegelend. En we bekijken de hele wereld tegenwoordig allemaal door kleine glazen schermpjes.»

HUMO Dan komen we bij Facebook en Twitter uit.

Obel «De wereld is van glas: iedereen loopt zichzelf te documenteren, deelt alles over zichzelf met iedereen. De manier waarop we naar onszelf kijken en onszelf aan de wereld tonen, is veranderd. Je hoeft geen acteur of schrijver meer te zijn om je leven vorm te geven, iedereen doet dat nu.»

HUMO We doen voortdurend aan zelfpromotie, alsof het leven één grote sollicitatieprocedure is.

Obel «Ja. En dan bestaat het gevaar dat je jezelf zo gaat zitten regisseren en bijsturen dat je eigen ik verdwijnt. Dat je niets meer kunt beleven zonder te denken hoe het eruitziet voor anderen.»

HUMO Je bent eerder een gereserveerd iemand. Voel jij je de anti-glazen burger?

Obel «Toch niet. Ik ben nogal teruggetrokken, maar ik dwing mezelf om toch met die transparantie te spelen. Ik wil het niet volledig afschrijven.

»Op persoonlijk vlak zie ik weinig meerwaarde in bijvoorbeeld Facebook. Mijn management heeft mijn pagina geopend, ik ben er zelf pas recent meer op gaan posten. Foto’s die mijn lief gemaakt heeft, omdat ik ze zo mooi vind en de wereld ze mag zien, of domme kiekjes vanop tour of uit de studio. Daar gebruik ik nu ook Instagram voor, maar ik moet toegeven dat het niet vanzelf gaat. Ik moet er mezelf aan herinneren, het is geen reflex, zoals bij zoveel mensen.»

HUMO Als je praat over alles wat de overheid van ons wil weten, krijg je al snel de uitspraak ‘wie niets te verbergen heeft, hoeft nergens bang voor te zijn’ in het gezicht geworpen.

Obel «En toch vind ik dat iedereen zijn geheimen mag hebben. Ik heb dat alvast nodig. Het is bijvoorbeeld zalig om een nieuwe song lekker lang bij me te houden alvorens ik hem aan iemand laat horen. Al kan het evengoed bevrijdend werken om een geheim prijs te geven.»

HUMO Heb je daar ervaring mee?

Obel (denkt na) «Mijn muziek loslaten, misschien. Ik heb in véél groepjes gezeten, maar mijn eigen pianomuziek liet ik aan niemand horen. Dat was mijn kleine geheimpje, en het was beangstigend om het met de buitenwereld te delen. Maar had ik dat niet gedaan, dan zat ik hier nu niet.»

HUMO Je bespeelt op deze plaat een piano, maar ook een trautonium, wat dat ook moge wezen.

Obel (lacht) «Een trautonium is een Duits instrument dat in de jaren 20 van de vorige eeuw is ontworpen en klinkt als een metalen plaat – het maakt een geluid alsof het op het punt staat om te breken. Ik heb het via een vriend leren kennen en vond het meteen geweldig. De soundtrack van Hitchcocks ‘The Birds’ is er ook op gemaakt: je kunt er heel goed vogelgeluiden mee imiteren. Ik heb mijn eigen exemplaar laten maken door een gast in Zuid-Duitsland die de originele plannen volgt. Hij heeft er een jaar aan gewerkt, dus goedkoop was het niet.»

HUMO Wist je meteen waar je de inkomsten van ‘Aventine’ voor kon gebruiken.

Obel «Zó duur was het nu ook weer niet, maar naar mijn normen was het toch verdomd veel geld. Maar goed. Ik ben al zover geraakt in het leven dat ik anderhalf jaar kan optreden, en dan de instrumenten kan kopen om de muziek te maken die ik wil maken. Da’s een zegen.»

HUMO Neem je het ook mee op tour?

Obel «Daarvoor is het te fragiel. Als je het op een verkeerde netspanning aansluit, loop je ook het risico geëlektrocuteerd te worden. Ik heb de beste klanken gesampled, en mijn klarinettiste Catherine De Biasio (zus van chanteuse Melanie De Biasio, red.) kan met een effectenbakje de rest nadoen. Erg cool hoor.»

HUMO Je hele band bestaat uit vrouwen. Vind je dat belangrijk?

Obel «Het is in de eerste plaats praktisch. Ik werk veel met koortjes en heb dus vrouwenstemmen nodig als ondersteuning. Maar het komt me wel goed uit om in deze mannenwereld met een troep vrouwen op pad te kunnen. In alle bandjes waarin ik gespeeld heb, was ik steevast het enige meisje, en ik heb op tournee zoveel rock-’n-rollmachismo en gedoe met groupies gezien dat ik er even genoeg van heb.»

HUMO Heb je ooit overwogen om op de nieuwe song ‘Familiar’ met een echte man in duet te gaan, in plaats van je eigen stem te verlagen?

Obel «Neen, maar het is wel een interessante gedachte. Ik kijk ervan op hoeveel mensen denken dat dat een echte mannenstem is. Misschien moet ik het live eens proberen, als ik een man vind die het kan zingen.»

HUMO Nog even politiek ter afscheid. In ‘Stretch Your Eyes’ zing je hoe Europa is veranderd door het populisme. Zou je nu nog in Denemarken kunnen wonen, een land waar vluchtelingen van hun bezittingen worden ontdaan voor ze asiel krijgen?

Obel «Geen idee. Ik woon er al jaren niet meer, en de sfeer is er behoorlijk op achteruitgegaan. Ik hou nog van Kopenhagen. Mijn hele familie woont er en ik heb er vrienden uit mijn kindertijd, maar politiek staat het mijlenver van waar ik voor sta. Ik ben destijds naar een internationale school gegaan die was opgericht na de Tweede Wereldoorlog en waar de Universele Rechten van de Mens hoog in het vaandel stonden. Die grote ideeën zijn deel van mijn wezen geworden. Dus als ik zie wat er nu gebeurt in Denemarken en de rest van Europa, ben ik oprecht gechoqueerd.»


Agnes Obel, ‘Citizen of Glass’ is uit bij PIAS.

Agnes Obel speelt op 3 november in de Ancienne Belgique. Het concert is uitverkocht.

Meer over

Reageren op een artikel, uw mening ventileren of een verhelderend inzicht delen met de wereld

Ga naar Open Venster

Op alle artikelen, foto's en video's op humo.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar redactie@humo.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234